Obwieszczenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 5 maja 2014 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie zakładów poprawczych i schronisk dla nieletnich
Treść obwieszczenia
Na podstawie art. 16 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 października 2001 r. w sprawie zakładów poprawczych i schronisk dla nieletnich , z uwzględnieniem zmian wprowadzonych:
1) rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 20 lipca 2009 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie zakładów poprawczych i schronisk dla nieletnich ;
2) wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 2 października 2012 r. sygn. akt U 1/12 ;
3) rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 6 grudnia 2012 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie zakładów poprawczych i schronisk dla nieletnich ;
4) rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 maja 2013 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie zakładów poprawczych i schronisk dla nieletnich .
Podany w załączniku do niniejszego obwieszczenia tekst jednolity rozporządzenia nie obejmuje:
1) § 2-4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 20 lipca 2009 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie zakładów poprawczych i schronisk dla nieletnich , które stanowią:
§ 2. 1. Nauczyciele, którym przed dniem wejścia w życie rozporządzenia powierzono funkcję dyrektora w zakładach poprawczych lub schroniskach dla nieletnich, wykonują te funkcje do dnia 31 sierpnia roku szkolnego, w którym został przeprowadzony konkurs na dyrektora tego zakładu lub schroniska, nie dłużej jednak niż do dnia 31 sierpnia 2013 r. 2. Przepisy ust. 1 nie dotyczą nauczycieli, którym funkcje dyrektorów zakładów poprawczych lub schronisk dla nieletnich powierzono w drodze konkursu. Nauczyciele ci wykonują funkcje dyrektorów nie dłużej niż 5 lat od dnia powierzenia. § 3. 1. Do czasu wejścia w życie przepisów określonych w § 1 pkt 24 niniejszego rozporządzenia, w zakresie przepisów § 105^1^-105^6^ i 105^8^-105^43^, dyrektorzy zakładów i schronisk utworzą plan ochrony zakładu lub schroniska, o którym mowa w § 105^7^ rozporządzenia określonego w § 1 niniejszego rozporządzenia. 2. W okresie dwóch lat od dnia wejścia w życie niniejszego rozporządzenia dyrektorzy zakładów i schronisk dostosują zabezpieczenia techniczno-ochronne i osobowe w zakładzie lub schronisku do systemu ochrony, o którym mowa w § 105^1^ rozporządzenia określonego w § 1 niniejszego rozporządzenia i do którego został zaliczony zakład lub schronisko. § 4. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem przepisów określonych w § 1 pkt 24 niniejszego rozporządzenia w zakresie przepisów § 105^1^-105^6^ i 105^8^-105^43^, które wchodzą w życie z dniem 1 lipca 2010 r.
2) § 2 i § 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 6 grudnia 2012 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie zakładów poprawczych i schronisk dla nieletnich , które stanowią:
§ 2. Pracownicy okręgowych zespołów nadzoru pedagogicznego stają się pracownikami Ministerstwa Sprawiedliwości na zasadach określonych w art. 23^1^ ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy . § 3. Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2013 r.
3) § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 maja 2013 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie zakładów poprawczych i schronisk dla nieletnich , który stanowi:
§ 2. Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 5 czerwca 2013 r.
Załącznik nr 1 - Tekst jednolity rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 października 2001 r. w sprawie zakładów poprawczych i schronisk dla nieletnich
Na podstawie art. 95 § 3 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o postępowaniu w sprawach nieletnich zarządza się, co następuje:
Rozdział 1. przepisy ogólne
§ 1.
Rozporządzenie określa:
1) rodzaje zakładów poprawczych i schronisk dla nieletnich;
2) organizację zakładów poprawczych i schronisk dla nieletnich;
3) szczegółowe zasady kierowania, przyjmowania, przenoszenia, zwalniania i pobytu nieletnich w zakładach poprawczych i schroniskach dla nieletnich;
4) sposób wykonywania nadzoru nad zakładami poprawczymi i schroniskami dla nieletnich;
5) sposób wykonywania nadzoru pedagogicznego w zakładach poprawczych i schroniskach dla nieletnich;
6) sposoby zapewnienia bezpieczeństwa w zakładach poprawczych i schroniskach dla nieletnich.
§ 2.
Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o:
1) ustawie - należy przez to rozumieć ustawę z dnia 26 października 1982 r. o postępowaniu w sprawach nieletnich;
2) zakładzie - należy przez to rozumieć zakład poprawczy;
3) schronisku - należy przez to rozumieć schronisko dla nieletnich;
4) hostelu - należy przez to rozumieć dział zakładu poprawczego, czynny przez całą dobę, zapewniający opiekę wychowawczą i dający nieletniemu czasowo możliwość zamieszkania przed usamodzielnieniem się, w przypadku gdy jego powrót do środowiska jest niewskazany;
5) kwocie bazowej - należy przez to rozumieć kwotę bazową dla sądowych kuratorów zawodowych, której wysokość określa ustawa budżetowa na dany rok;
6) prezesie sądu okręgowego - należy przez to rozumieć prezesa sądu okręgowego właściwego ze względu na siedzibę schroniska dla nieletnich lub zakładu poprawczego;
7) sądzie rodzinnym - należy przez to rozumieć sąd rodzinny wykonujący orzeczenie;
71) Ministerstwie Sprawiedliwości - należy przez to rozumieć komórkę organizacyjną Ministerstwa Sprawiedliwości prowadzącą sprawy z zakresu sprawowanego przez Ministra Sprawiedliwości zwierzchniego nadzoru oraz nadzoru pedagogicznego nad zakładami poprawczymi i schroniskami dla nieletnich;
8) (uchylony);
9) ochronie wewnętrznej - należy przez to rozumieć realizację systemu ochrony na terenie zakładu lub schroniska w celu zapewnienia bezpieczeństwa pracownikom, nieletnim i innym osobom oraz w celu realizacji ustalonego porządku wewnętrznego;
10) ochronie zewnętrznej - należy przez to rozumieć realizację systemu ochrony wzdłuż zewnętrznej linii ogrodzenia ochronnego lub innego oznaczenia granic terenu zakładu lub schroniska, a także podczas konwojowania - w celu niedopuszczenia do sytuacji nadzwyczajnej, a w szczególności ucieczki nieletniego lub napadu na zakład lub schronisko;
11) posterunku - należy przez to rozumieć miejsce, odcinek lub rejon, powierzone pracownikowi zakładu lub schroniska celem realizacji zadań związanych z ochroną;
12) sytuacji nadzwyczajnej, wydarzeniu nadzwyczajnym - należy przez to rozumieć zdarzenie, które spowodowało zagrożenie lub naruszenie bezpieczeństwa zakładu lub schroniska, zagrożenie dla zdrowia lub życia nieletniego lub pracownika zakładu lub schroniska lub naruszenie prawa przez wymienionych ścigane z urzędu albo stan, w którym istnieje takie zagrożenie;
13) terenie zakładu lub schroniska - należy przez to rozumieć teren, który ogranicza zewnętrzna linia ogrodzenia ochronnego lub innego oznaczenia granic zakładu lub schroniska;
14) zabezpieczeniach techniczno-ochronnych - należy przez to rozumieć zabezpieczenia mechaniczne, elektryczne i elektroniczne oraz budowlane, stosowane w systemie ochrony zakładu lub schroniska;
15) zmianie - należy przez to rozumieć grupę pracowników powołaną do wykonywania w jednym czasie zadań z zakresu ochrony wewnętrznej i zewnętrznej zakładu lub schroniska;
16) przedmiotach niebezpiecznych - należy przez to rozumieć przedmioty, które mogą stanowić zagrożenie dla bezpieczeństwa i porządku w zakładzie lub schronisku, w szczególności: broń palną i białą, amunicję, narzędzia do cięcia metalu, środki służące do obezwładniania, środki odurzające i substancje psychotropowe;
17) przedmiotach niedozwolonych - należy przez to rozumieć przedmioty, które mogą utrudniać prawidłowy tok postępowania w sprawach nieletnich, w szczególności: sprzęt łączności i urządzenia techniczne służące do rejestrowania oraz odtwarzania informacji;
18) odkosach - należy przez to rozumieć kraty metalowe lub pręty metalowe połączone drutem ostrzowym lub kolczastym, instalowane na murach bądź przed otworami okiennymi;
19) kontroli pobieżnej - należy przez to rozumieć powierzchowne sprawdzenie odzieży, obuwia i innych przedmiotów posiadanych przez nieletniego;
20) kontroli osobistej - należy przez to rozumieć oględziny ciała oraz sprawdzenie odzieży, bielizny i obuwia, a także przedmiotów posiadanych przez nieletniego, przeprowadzone w pomieszczeniu podczas nieobecności osób postronnych oraz osób odmiennej płci i dokonywane przez osobę tej samej płci co nieletni poddany kontroli;
21) kontroli pomieszczeń - należy przez to rozumieć oględziny izb znajdujących się na terenie zakładu lub schroniska oraz znajdujących się w nich elementów wyposażenia, których celem jest ujawnienie przedmiotów niebezpiecznych lub niedozwolonych oraz ujawnienie sytuacji mogących wpływać na powstanie zagrożeń dla bezpieczeństwa zakładu lub schroniska.
Rozdział 2. rodzaje i organizacja zakładów
§ 3.
Zakłady dzielą się na:
1) resocjalizacyjne:
otwarte - młodzieżowe ośrodki adaptacji społecznej,
półotwarte,
zamknięte,
o wzmożonym nadzorze wychowawczym;
2) resocjalizacyjno-rewalidacyjne;
3) resocjalizacyjno-terapeutyczne;
4) readaptacyjne.
§ 4.
Zakłady resocjalizacyjne otwarte są przeznaczone dla nieletnich, którzy:
1) nie przebywali w aresztach śledczych lub zakładach karnych;
2) nie dopuścili się czynu karalnego określonego w art. 134, art. 148 § 1, 2 lub 3, art. 156 § 1 lub 3, art. 163 § 1 lub 3, art. 166, art. 173 § 1 lub 3, art. 197 § 3, art. 252 § 1 lub 2 oraz art. 280 Kodeksu karnego;
3) wyrażają wolę uczestniczenia w procesie resocjalizacji i których postawa oraz zachowanie w schronisku za tym przemawia;
4) nie identyfikują się z podkulturą przestępczą.
W zakładach, o których mowa w ust. 1, mogą być umieszczani wychowankowie z innych zakładów resocjalizacyjnych, jeżeli przemawiają za tym ich zachowanie, postawy lub wskazania zespołu diagnostyczno-korekcyjnego.
W zakładach, o których mowa w ust. 1:
1) kształcenie ogólne i zawodowe oraz zatrudnianie prowadzi się na terenie zakładu lub poza zakładem, z uwzględnieniem postaw, potrzeb, uzdolnień i zainteresowań wychowanków;
2) praktyczna nauka zawodu wychowanków może odbywać się poza zakładem;
3) zajęcia o charakterze kulturalnym, oświatowym, sportowym i rekreacyjnym, w czasie wolnym od nauki i pracy, prowadzi się na terenie zakładu lub poza zakładem.
W zakładach, o których mowa w ust. 1, liczba wychowanków w grupie wychowawczej i oddziale szkolnym nie powinna przekraczać 12.
§ 5.
Zakłady resocjalizacyjne półotwarte są przeznaczone dla nieletnich, których popełnione czyny karalne i niekorzystne zmiany zachowania nie dają podstaw do umieszczenia ich w zakładach resocjalizacyjnych otwartych.
W zakładach, o których mowa w ust. 1, mogą być umieszczani wychowankowie z zakładów:
1) resocjalizacyjnych otwartych, których zachowanie nie uzasadnia dalszego pobytu w tych zakładach;
2) resocjalizacyjnych zamkniętych i o wzmożonym nadzorze wychowawczym, co do których istnieje przekonanie, że dalszy proces resocjalizacji może przebiegać w zakładach resocjalizacyjnych półotwartych.
W zakładach, o których mowa w ust. 1:
1) kształcenie ogólne i zawodowe oraz zatrudnianie wychowanków prowadzi się na terenie zakładu;
2) zajęcia w czasie wolnym od pracy prowadzi się na terenie zakładu lub poza zakładem pod bezpośrednim nadzorem pracowników zakładu.
W uzasadnionych przypadkach można wyrazić zgodę na kształcenie ogólne i zawodowe oraz zatrudnienie poza zakładem.
W zakładach, o których mowa w ust. 1, liczba wychowanków w grupie wychowawczej i oddziale szkolnym nie powinna przekraczać 10.
§ 6.
Zakłady resocjalizacyjne zamknięte są przeznaczone dla wychowanków, którzy wielokrotnie uciekali z zakładów resocjalizacyjnych otwartych lub półotwartych.
Kształcenie ogólne i zawodowe, zatrudnianie oraz zajęcia w czasie wolnym od nauki i pracy prowadzi się na terenie zakładu.
W zakładach, o których mowa w ust. 1, praca resocjalizacyjna z wychowankami, w szczególności poprzez zajęcia terapeutyczne, jest ukierunkowana na rozpoznawanie i eliminowanie przyczyn ucieczek.
W zakładach, o których mowa w ust. 1, liczba wychowanków w grupie wychowawczej i oddziale szkolnym nie powinna przekraczać 8.
§ 7.
Zakłady resocjalizacyjne o wzmożonym nadzorze wychowawczym są przeznaczone dla nieletnich, wobec których sąd orzekł umieszczenie w tego rodzaju zakładzie.
W zakładach, o których mowa w ust. 1, mogą być umieszczeni, na zasadach określonych w art. 85 lub art. 91 § 2 ustawy, dezorganizujący pracę w innych zakładach wychowankowie, którzy ukończyli lat 16, a w wyjątkowych przypadkach - lat 15.
W zakładach, o których mowa w ust. 1, praca resocjalizacyjna w warunkach wzmożonego nadzoru wychowawczego polega w szczególności na:
1) zaplanowaniu indywidualnych oddziaływań wychowawczych, w tym zajęć edukacyjnych, korekcyjnych i terapeutycznych w warunkach czasowego ograniczenia kontaktów z grupą wychowawczą;
2) określeniu porządku dla poszczególnych grup wychowawczych, oddziałów szkolnych, grup warsztatowych oraz warunków czasowego ograniczenia kontaktów z innymi wychowankami.
W zakładach, o których mowa w ust. 1, kształcenie ogólne, zawodowe i zatrudnianie oraz zajęcia w czasie wolnym od nauki i pracy prowadzi się na terenie zakładu.
W szczególnie uzasadnionych przypadkach dla wychowanków wykazujących poprawę w zachowaniu mogą być organizowane zajęcia poza zakładem pod bezpośrednim i stałym nadzorem pracowników zakładu.
W zakładach, o których mowa w ust. 1, liczba wychowanków w grupie wychowawczej i oddziale szkolnym nie powinna przekraczać 4.
§ 8.
Zakłady resocjalizacyjno-rewalidacyjne są przeznaczone dla nieletnich upośledzonych umysłowo.
W zakładach, o których mowa w ust. 1, pracę resocjalizacyjną prowadzi się na terenie zakładu lub poza zakładem, z zastosowaniem środków, form, metod wychowania i nauczania przewidzianych dla młodzieży upośledzonej umysłowo.
W zakładach, o których mowa w ust. 1, liczba wychowanków w grupie wychowawczej i oddziale szkolnym nie powinna przekraczać 8.
§ 9.
Zakłady resocjalizacyjno-terapeutyczne są przeznaczone dla nieletnich:
1) z zaburzeniami rozwoju osobowości na tle organicznego uszkodzenia centralnego układu nerwowego;
2) uzależnionych od środków odurzających lub psychotropowych;
3) nosicieli wirusa HIV.
W zakładach, o których mowa w ust. 1, pracę resocjalizacyjną prowadzi się z uwzględnieniem zajęć terapeutyczno-korekcyjnych.
Kształcenie ogólne oraz zawodowe prowadzi się na terenie zakładu, a zajęcia w czasie wolnym od nauki i pracy mogą odbywać się na terenie zakładu lub poza zakładem.
W zakładach, o których mowa w ust. 1, liczba wychowanków w grupie wychowawczej i oddziale szkolnym nie powinna przekraczać 6.
§ 91.
Zakłady readaptacyjne są przeznaczone dla nieletnich, którzy:
1) przebywając w schronisku dla nieletnich, odmawiali uczestniczenia w procesie wychowania, edukacji i terapii;
2) w czasie pobytu w schronisku dla nieletnich uciekli z niego lub co najmniej dwukrotnie nie wrócili z przepustki, a istnieją uzasadnione podstawy do przypuszczenia, że będą to czynić nadal;
3) w czasie pobytu w schronisku dla nieletnich co najmniej dwukrotnie dopuścili się czynów zabronionych;
4) przebywając w zakładzie poprawczym innego rodzaju, odmawiali uczestniczenia w procesie wychowania, edukacji i terapii;
5) w czasie pobytu w zakładzie poprawczym innego rodzaju uciekli z niego lub co najmniej dwukrotnie nie wrócili z przepustki lub urlopu, a istnieją podstawy do przypuszczenia, że będą to czynić nadal;
6) w czasie pobytu w zakładzie poprawczym innego rodzaju dwukrotnie dopuścili się czynów zabronionych.
Readaptacja polega na:
1) zaplanowaniu i realizacji indywidualnych oddziaływań reedukacyjnych;
2) stosowaniu metod i form pracy służących ułatwieniu dostosowania się nieletniego do ustalonego w zakładzie porządku;
3) ograniczeniu możliwości korzystania z form zajęć charakterystycznych dla zakładów poprawczych innego rodzaju, polegającym na:
Niniejszy dokument nie zastępuje oficjalnej publikacji w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Nie ponosimy odpowiedzialności za ewentualne nieścisłości wynikające z transkrypcji oryginału do tego formatu.