Beleidsregel overgang tarieven langdurige zorg 2026

Gelet op artikel 57, eerste lid, onderdelen b en c, van de Wet marktordening gezondheidszorg (Wmg), stelt de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) beleidsregels vast met betrekking tot het uitoefenen van de bevoegdheid om tarieven en prestatiebeschrijvingen vast te stellen.

Gelet op artikel 7 en artikel 59, aanhef en onder b, van de Wmg, heeft de Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport ten behoeve van deze beleidsregel van de NZa aanwijzingen aan de NZa gegeven:

aanwijzing van 11 juli 2017 met kenmerk MC-U-165504, gepubliceerd in Staatscourant 2017, 40938;

aanwijzing van 8 december 2014 met kenmerk 699321-130782-MC, gepubliceerd in Staatscourant 2014, 36856.

Artikel 1. Doel van de beleidsregel

Het doel van deze beleidsregel is om zorgaanbieders in de gelegenheid te stellen de bedrijfsvoering aan te passen aan de per 1 januari 2026 herijkte beleidsregelwaarden voor Wlz-zorg. Bij herijkte beleidsregelwaarden gaat het om beleidsregelwaarden voor Wlz-zorg die herijkt zijn in het kostenonderzoek langdurige zorg (ghz en ggz exclusief behandeling) en het kostenonderzoek ggz Zvw/Fz/Wlz alsmede beleidsregelwaarden die worden afgeleid van een herijkte beleidsregelwaarde.

Het gaat om zorgaanbieders die verplichtingen hebben die niet per 1 januari 2026 konden worden beëindigd, terwijl tegenover die verplichtingen minder inkomsten kunnen worden gegenereerd. Er bestaan dan kosten waar geen inkomsten meer tegenover staan. Deze beleidsregel voorziet in een overgangsregeling met een aparte prestatie en bijbehorende beleidsregelwaarde.

Artikel 2. Reikwijdte

Deze beleidsregel is van toepassing op de zorg of dienst zoals omschreven in of bij de volgende beleidsregels van de NZa:

• –. Beleidsregel prestatiebeschrijvingen en tarieven zorgzwaartepakketten en volledig pakket thuis 2026;

• –. Beleidsregel prestatiebeschrijvingen en tarieven modulaire zorg 2026;

• –. Beleidsregel prestatiebeschrijving en tarieven advies crisis- en ondersteuningsteam (COT) 2026.

Artikel 3. Overgangsprestatie tarieven 2026

De prestatie “OT002 – Overgangsprestatie tarieven 2026” stelt zorgaanbieders in de gelegenheid de bedrijfsvoering aan te passen aan de per 1 januari 2026 herijkte beleidsregelwaarden/maximumtarieven.

Het gaat om zorgaanbieders die verplichtingen hebben die niet per 1 januari 2026 konden worden beëindigd, terwijl tegenover die verplichtingen minder inkomsten kunnen worden gegenereerd.

De prestatie biedt over 2026 een aanvullende totaalvergoeding (lumpsum), bovenop de reguliere beleidsregelwaarden/maximumtarieven voor de prestaties die zijn opgenomen in de beleidsregels als genoemd in artikel 2. Dit geldt slechts voor zover een zorgaanbieder in 2026 één of meer prestaties levert die in bijlage 1 worden genoemd en zij die prestatie(s) ook in 2025 heeft geleverd.

In bijlage 1 zijn prestaties opgenomen waarvan de beleidsregelwaarden door de tariefherijking dalen. De in bijlage 1 genoemde prestaties zijn omschreven in of bij de in artikel 2 genoemde beleidsregels van de NZa.

Artikel 4. Maximumtarief

De NZa stelt het tarief voor de overgangsprestatie 2026 in de tariefbeschikkingen vast op € 400.000.

Het tarief dat de NZa vaststelt op basis van deze beleidsregel is een maximumtarief. Een maximumtarief is een tarief dat ten hoogste in rekening mag worden gebracht. Bij het maken van productieafspraken kunnen zorgaanbieder en zorgkantoor/Wlz-uitvoerder een lager tarief afspreken.

In de beschikking wordt de volgende voorwaarde opgenomen: Het tarief van de overgangsprestatie tarieven 2026 dat daadwerkelijk in rekening wordt gebracht, moet voldoen aan de eisen van de Beleidsregel overgang tarieven langdurige zorg 2026, in het bijzonder de berekening in artikel 4 en de overeenkomst in artikel 5.

Deze voorwaarde houdt verband met het volgende.

De prestatie kan alleen worden gebruikt voor zover een zorgaanbieder in 2026 één of meer prestaties levert die in bijlage 1 worden genoemd en zij die prestatie(s) ook in 2025 heeft geleverd.

Binnen het maximumbedrag als genoemd in artikel 4, eerste lid geldt nog een ander maximum. Dat wordt berekend met het format dat de NZa ter beschikking stelt. Dit betekent dat het werkelijk tussen partijen af te spreken tarief niet hoger bepaald kan worden dan de uitkomst van de berekening in het format.

De NZa neemt in de tariefbeschikking een daarop gerichte voorwaarde op. Dit leidt er toe dat partijen maximaal de uitkomst van de berekening in het format kunnen verdisconteren in de productieafspraak of totaal financieel gerealiseerde productie. Als partijen dat hebben gedaan, zal de NZa maximaal de uitkomst van de berekening in het format in de aanvaardbare kosten verdisconteren als een lumpsum.

Het maximum is het deel van de uitkomst van het oude rekenbudget minus het nieuwe rekenbudget dat hoger uitvalt dan 3,75% van het oude rekenbudget.

Een en ander wordt in de volgende artikelen verder uitgewerkt.

Het financiële totaal van: de beleidsregelwaarden 2026 die de NZa heeft herijkt, vermenigvuldigd met de bij die beleidsregelwaarden behorende hoeveelheid in 2026 afgesproken (budgetronde, herschikkingsronde) of gerealiseerde (nacalculatieronde) prestaties.

Bij die beleidsregelwaarden gaat het om alle herijkte beleidsregelwaarden (dus ook beleidsregelwaarden die niet in bijlage 1 zijn genoemd). Dat zijn dus de beleidsregelwaarden voor de langdurige zorg die herijkt zijn op basis van het kostenonderzoek langdurige zorg (ghz en ggz exclusief behandeling) en het kostenonderzoek ggz Zvw/Fz/Wlz. Het betreft hier ook beleidsregelwaarden van de prestaties COT02 en COT06, die afgeleid worden van een herijkte beleidsregelwaarde. Voor de prestatie Z475 wordt de beleidsregelwaarde van de prestatie Z473 gebruikt. Alle voor de overgangsregeling relevante prestaties zijn opgenomen in de rekentool.

Bij de beleidsregelwaarden gaat het uitsluitend om de personele en materiële component van de kostprijzen op basis van voornoemde kostenonderzoeken, op prijspeil 2026.

Uit het voorgaande volgt dat buiten de berekening blijven de prestaties/beleidsregelwaarden die buiten de contracteerruimte worden vergoed. Ook blijven prestaties die wel vergoed worden binnen de contracteerruimte, maar niet zijn betrokken bij één van de twee eerder genoemde kostenonderzoeken, buiten de berekening. De beleidsregelwaarden die de NZa uiteindelijk niet heeft herijkt, bijvoorbeeld omdat onvoldoende gegevens voor herijking beschikbaar waren, blijven ook buiten de berekening.

Het financiële totaal van: de beleidsregelwaarden 2025 (naar prijspeil 2026) die de NZa heeft herijkt, vermenigvuldigd met de bij die beleidsregelwaarden behorende hoeveelheid in 2026 afgesproken (budgetronde, herschikkingsronde) of gerealiseerde (nacalculatieronde) prestaties. Het betreft hier ook beleidsregelwaarden die afgeleid worden van een herijkte beleidsregelwaarde.

Bij die beleidsregelwaarden gaat het om alle herijkte beleidsregelwaarden (dus ook beleidsregelwaarden die niet in bijlage 1 zijn genoemd). Dat zijn dus de beleidsregelwaarden voor de langdurige zorg die herijkt zijn in het kostenonderzoek langdurige zorg (ghz en ggz exclusief behandeling) en het kostenonderzoek ggz Zvw/Fz/Wlz. Het betreft hier ook beleidsregelwaarden van de prestaties COT02 en COT06, die afgeleid worden van een herijkte beleidsregelwaarde. Voor de prestatie Z475 wordt de beleidsregelwaarde van de prestatie Z473 gebruikt. Alle voor de overgangsregeling relevante prestaties zijn opgenomen in de rekentool.

Bij de beleidsregelwaarden gaat het uitsluitend om de personele en materiële component van de beleidsregelwaarden 2025 op prijspeil 2026.

Uit het voorgaande volgt dus dat buiten de berekening blijven de prestaties/beleidsregelwaarden die buiten de contracteerruimte worden vergoed. Ook blijven prestaties die wel vergoed worden binnen de contracteerruimte, maar niet zijn betrokken bij een van de twee eerder genoemde kostenonderzoeken, buiten de berekening. De beleidsregelwaarden die de NZa uiteindelijk niet heeft herijkt, bijvoorbeeld omdat onvoldoende gegevens voor herijking beschikbaar waren, blijven ook buiten de berekening.

3,75% van het oude rekenbudget blijft voor eigen rekening van de zorgaanbieder. Dit bedrag wordt in mindering gebracht op het verschil tussen het nieuwe rekenbudget en het oude rekenbudget. De einduitkomst is het bedrag dat een zorgaanbieder en zorgkantoor maximaal als tarief mogen afspreken.

Artikel 5. Afwijkingen regelgeving NZa, bekostigingscyclus en overeenkomst

Het (overeengekomen) bedrag kan bij de NZa worden ingediend tot de relevante datum als bedoeld in de Beleidsregel budgettair kader Wlz 2026.

De overgangsprestatie en -tarief kunnen ook voor het eerst in de productieafspraak worden opgenomen in de herschikkingsronde en in de nacalculatieronde (bij de nacalculatie binnen de gebruikelijke grens van de eerder gehonoreerde productieafspraak).

In de herschikkings- en nacalculatieronde maakt de prestatie met bijbehorend tarief deel uit van de productieafspraak of geleverde productie. Zo wordt aangesloten bij de meeste andere prestaties en tarieven; die zijn voor de NZa niet meer apart zichtbaar in de totale productieafspraak etc. Er is dus geen apart bedrag voor de overgangsprestatie-/tarief dat in NZa-formulieren wordt uitgevraagd of hoeft te worden genoemd.

Een aanvraag budget of herschikking overgangsprestatie tariefherijking 2026 met bijbehorend tarief, kan uitsluitend tweezijdig bij de NZa worden ingediend. Hetzelfde geldt voor de opgave nacalculatie m.b.t. de overgangsprestatie.

Waar in deze beleidsregel wordt gesproken van een tweezijdige indiening van een aanvraag of een opgave nacalculatie bedoelt de NZa:

• –. zorgaanbieder en zorgkantoor/Wlz-uitvoerder dienen gezamenlijk eensluidend in; zorgaanbieder en zorgkantoor/Wlz-uitvoerder hebben overeenstemming;

• –. zorgaanbieder en zorgkantoor/Wlz-uitvoerder dienen ieder afzonderlijk in en de indieningen zijn eensluidend; zorgaanbieder en zorgkantoor/Wlz-uitvoerder hebben overeenstemming.

Aanvragen of opgaven nacalculatie anders dan tweezijdig beschouwt de NZa als eenzijdig.

Tweezijdige indiening is van belang om de volgende redenen.

Zorgaanbieders en zorgkantoren/Wlz-uitvoerders wordt meer vrijheid gelaten bij de inzet van de overgangsprestatie dan bij andere prestaties/tarieven. Zo heeft de NZa bijvoorbeeld geen specifieke en uitgewerkte criteria gesteld, anders dan in artikel 3en artikel 4 is geregeld. Het stellen van criteria zou ook niet goed kunnen omdat maatwerk nodig is tussen zorgaanbieders en zorgkantoren/Wlz-uitvoerders, partijen die zelf het beste weten wat nodig is. Door tweezijdige indiening kan enige balans worden bereikt tussen wensen van partijen, nut, noodzakelijkheid, rechtmatigheid en doelmatigheid van inzet van de overgangsprestatie met bijbehorend tarief.

Waar de NZa tweezijdige indiening tot uitgangspunt neemt, kunnen zorgaanbieder en zorgkantoor/Wlz-uitvoerder niet volstaan met eenzijdige indiening.

Indien een eenzijdige aanvraag of opgave wordt ingediend, vergewist de NZa zich van de grondslag van de weigering van het zorgkantoor/de Wlz-uitvoerder of de zorgaanbieder om de aanvraag/opgave mede te ondertekenen. Een eenzijdige aanvraag/opgave wijst de NZa af tenzij de NZa de weigering van het zorgkantoor/de Wlz-uitvoerder of de zorgaanbieder kennelijk onredelijk acht.

Met het voorgaande in artikel 5, derde lid wordt dus afgeweken van artikel 13 van de Beleidsregel budgettair kader Wlz 2026. Ook wordt afgeweken van artikel 5, eerste lid aanhef en onder a van de Beleidsregel bekostigingscyclus Wlz 2026.

De NZa neemt in de tariefbeschikkingen een voorwaarde op dat partijen overeenstemming moeten hebben (en dus tweezijdig indienen op het punt van de overgangsregeling).

Artikel 6. Inwerkingtreding, terugwerkende kracht, bekendmaking en citeertitel

Deze beleidsregel treedt in werking met ingang van 1 januari 2026 en vervalt met ingang van 1 januari 2027. De beleidsregel blijft van toepassing op besluiten en aangelegenheden die hun grondslag vinden in de beleidsregel en die betrekking hebben op de periode waarvoor die beleidsregel gold.

Ingevolge artikel 5, aanhef en onder e, van de Bekendmakingswet, zal deze beleidsregel in de Staatscourant worden geplaatst.

De beleidsregel ligt ter inzage bij de NZa en is te raadplegen op www.nza.nl.

Deze beleidsregel wordt aangehaald als: Beleidsregel overgang tarieven langdurige zorg 2026.

Bijlage 1. Overzicht van prestaties die door de tariefherijking dalen