Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o regulacji rynku cukru
Rozdział I. Przepisy ogólne
Art. 1.
Ustawa określa zasady regulacji rynku buraków cukrowych i cukru, obejmujące produkcję i obrót następującymi produktami:
1) burakami cukrowymi,
2) cukrem buraczanym, cukrem trzcinowym w każdej formie, w tym cukrem inwertowanym,
3) izoglukozą,
4) syropem inulinowym,
5) melasą,
6) cukrem i syropem klonowym,
7) sztucznym miodem mieszanym lub niemieszanym z miodem naturalnym,
8) karmelem,
9) cukrami smakowymi i barwionymi,
10) wysłodkami i innymi odpadami z produkcji cukru,
11) smakowymi lub barwionymi syropami z cukru, izoglukozy i inuliny,
12) innymi cukrami i syropami.
Art. 2.
Użyte w ustawie określenia oznaczają:
1) cukry białe - cukry bez dodatków smakowych lub barwników, zawierające w stanie suchym co najmniej 99,5% sacharozy oznaczonej metodą polarymetryczną,
2) cukry surowe - cukry bez dodatków smakowych lub barwników, zawierające w stanie suchym mniej niż 99,5% sacharozy oznaczonej metodą polarymetryczną,
3) producent cukru - przedsiębiorcę w rozumieniu ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. - Prawo działalności gospodarczej będącego posiadaczem środków produkcji umożliwiających wytworzenie cukru buraczanego,
4) producent izoglukozy - przedsiębiorcę w rozumieniu ustawy, o której mowa w pkt 3, będącego posiadaczem środków produkcji umożliwiających wytworzenie izoglukozy,
5) producent syropu inulinowego - przedsiębiorcę w rozumieniu ustawy, o której mowa w pkt 3, będącego posiadaczem środków produkcji umożliwiających wytworzenie syropu inulinowego,
6) plantator buraków cukrowych - posiadacza gruntu rolnego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, który na tym gruncie uprawia buraki cukrowe na podstawie umowy kontraktacji zawieranej z producentem cukru,
7) rok rozliczeniowy - okres od 1 lipca do 30 czerwca roku następnego, na który dokonuje się bilansu produkcji, krajowego zużycia, zapasów, eksportu i importu cukru oraz ustala się ceny, opłaty, dopłaty, kwoty i limity, z zastrzeżeniem art. 21,
8) kwota A cukru, kwota A izoglukozy i kwota A syropu inulinowego - ilość odpowiednio cukru buraczanego, izoglukozy i syropu inulinowego, jaka może być wprowadzona na rynek krajowy w okresie roku rozliczeniowego,
9) kwota B cukru, kwota B izoglukozy i kwota B syropu inulinowego - ilość odpowiednio cukru buraczanego, izoglukozy i syropu inulinowego, jaka może być wprowadzona na rynek krajowy albo wyeksportowana z dopłatami w okresie roku rozliczeniowego,
10) limit A i B cukru, limit A i B izoglukozy oraz limit A i B syropu inulinowego - przyznaną odpowiednio producentowi cukru, izoglukozy i syropu inulinowego część kwot A i B cukru, izoglukozy albo syropu inulinowego,
11) cukier A i B, izoglukoza A i B oraz syrop inulinowy A i B - odpowiednio cukier buraczany, izoglukozę i syrop inulinowy wyprodukowane przez producenta w ramach przyznanych mu limitów A i B,
12) cukier C, izoglukoza C i syrop inulinowy C - odpowiednio cukier buraczany, izoglukozę i syrop inulinowy, wyprodukowane przez producenta ponad przyznane limity A i B lub przez producenta, któremu nie przyznano limitów A i B,
13) buraki A, buraki B i buraki C - buraki cukrowe przetworzone odpowiednio na cukier A, cukier B i cukier C,
14) izoglukoza - produkt uzyskany z glukozy lub jej polimerów o zawartości wagowo co najmniej 10% fruktozy w suchej masie,
15) syrop inulinowy - bezpośredni produkt otrzymany przez hydrolizę inuliny lub oligofruktoz, zawierający wagowo w suchej masie co najmniej 10% fruktozy w postaci wolnej lub sacharozy,
16) opłaty cukrowe - opłaty od ilości wyprodukowanego cukru A i B, izoglukozy A i B oraz syropu inulinowego A i B, wnoszone przez producentów i przeznaczone na pokrycie kosztów dopłat do eksportu cukru B, izoglukozy B i syropu inulinowego B,
17) prawo do uprawy i dostawy buraków cukrowych - uprawnienie plantatora buraków cukrowych do dostarczenia określonej ilości buraków cukrowych do określonego miejsca odbioru przyznane przez komisję mieszaną,
18) komisja mieszana - podmiot działający przy producencie cukru, na zasadach określonych przez Komisję Porozumiewawczą do Spraw Cukru i wykonujący zadania wynikające z Porozumienia Branżowego.
Rozdział II. Komisja Porozumiewawcza do Spraw Cukru
Art. 3.
Tworzy się Komisję Porozumiewawczą do Spraw Cukru, zwaną dalej „Komisją Porozumiewawczą”.
Minister właściwy do spraw rynków rolnych powołuje i odwołuje członków Komisji Porozumiewawczej.
Komisja Porozumiewawcza składa się z 12 członków, w tym:
1) 6 przedstawicieli plantatorów buraków cukrowych,
2) 6 przedstawicieli producentów cukru
- zgłoszonych przez związki zawodowe rolników i społeczno-zawodowe organizacje rolników oraz przez producentów cukru.
Kadencja Komisji Porozumiewawczej trwa 4 lata.
Członek Komisji Porozumiewawczej może być odwołany na wniosek organizacji, której jest reprezentantem.
Komisja Porozumiewawcza działa na podstawie regulaminu, nadanego przez Prezesa Rady Ministrów, w drodze rozporządzenia.
Regulamin określi w szczególności tryb powoływania i odwoływania członków Komisji Porozumiewawczej, częstotliwość posiedzeń, sposób podejmowania uchwał, a także zasady podziału kosztów działania tej Komisji.
Do zadań Komisji Porozumiewawczej należy:
1) ustalanie, w trybie przewidzianym przez regulamin, szczegółowych zasad współpracy między producentami cukru i plantatorami buraków cukrowych, które przyjmują formę Porozumienia Branżowego,
2) reprezentowanie interesów plantatorów i producentów cukru wobec ministra właściwego do spraw rynków rolnych, Prezesa Agencji Rynku Rolnego i innych organów administracji publicznej, a w szczególności opiniowanie:
propozycji ceny interwencyjnej cukru, ceny podstawowej buraków cukrowych oraz cen minimalnych buraków cukrowych,
sprawozdań Prezesa Agencji Rynku Rolnego dotyczących kosztów dopłat do eksportu,
decyzji o podziale limitów, o której mowa w art. 8 ust. 7,
wysokości opłat cukrowych,
3) określenie zakresu działania i trybu powoływania komisji mieszanej, działającej przy producencie cukru, w skład której wchodzą w równej liczbie przedstawiciele plantatorów buraków cukrowych i przedstawiciele właściwego producenta cukru,
4) kontrola przestrzegania ustaleń zawartych w Porozumieniu Branżowym.
Porozumienie Branżowe określa w szczególności:
1) zasady przyznawania prawa do uprawy i dostawy buraków cukrowych dla poszczególnych plantatorów, odpowiednio do przyznanego producentowi limitu A i B cukru, oraz zasady zbywania tego prawa,
2) bazę dostawy i jakość standardową buraków cukrowych,
3) warunki produkcji i organizacji dostaw buraków cukrowych,
4) warunki odbioru buraków cukrowych i zapłaty za nie.
Treść Porozumienia Branżowego może być zmieniana na podstawie protokołów dodatkowych do Porozumienia Branżowego.
Porozumienie Branżowe stanowi załącznik do umowy kontraktacji buraków cukrowych, zawieranej pomiędzy producentem cukru a plantatorem buraków cukrowych, z zastrzeżeniem ust. 12.
Jeżeli Komisja Porozumiewawcza nie uzgodni Porozumienia Branżowego w terminie do 6 miesięcy przed dniem rozpoczęcia roku rozliczeniowego, minister właściwy do spraw rynków rolnych, w drodze rozporządzenia, określi treść załącznika do umowy kontraktacji zawieranej pomiędzy producentem cukru a plantatorem buraków cukrowych, rozstrzygającego w zakresie, o którym mowa w ust. 9 pkt 1-4, i zapewniającego ochronę interesów stron umowy.
Art. 4.
Przy producencie cukru działa komisja mieszana, której zadaniem jest ocena przestrzegania zasad określonych w Porozumieniu Branżowym oraz ustalanie dla poszczególnych plantatorów, wynikających z prawa do uprawy i dostawy, oznaczonej ilości i miejsca dostawy buraków cukrowych.
Rozdział III. Kwoty i limity produkcji cukru, izoglukozy i syropu inulinowego
Art. 5.
Kwoty A i B cukru, kwoty A i B izoglukozy oraz kwoty A i B syropu inulinowego na dany rok rozliczeniowy określa, w drodze rozporządzenia, Rada Ministrów na wniosek ministra właściwego do spraw rynków rolnych złożony, po zasięgnięciu opinii Prezesa Agencji Rynku Rolnego i Komisji Porozumiewawczej, w terminie do dnia 1 sierpnia roku kalendarzowego poprzedzającego ten, w którym przypada początek danego roku rozliczeniowego.
Art. 6.
Minister właściwy do spraw rynków rolnych, w drodze decyzji, w terminie do dnia 1 listopada roku kalendarzowego poprzedzającego ten, w którym przypada początek roku rozliczeniowego, przyznaje producentom cukru limity A i B cukru na ten rok rozliczeniowy.
Limity, o których mowa w ust. 1, przyznawane są na wniosek producentów cukru w drodze podziału odpowiednio kwoty A cukru i kwoty B cukru proporcjonalnie do udziału limitów A i B przyznanych im przez ministra właściwego do spraw rynków rolnych na kampanię 2001/2002 w kwotach A i B cukru ustalonych przez Radę Ministrów na tę kampanię.
Producent cukru, któremu przyznano limity A i B, jest obowiązany złożyć w Agencji Rynku Rolnego, w terminie 30 dni po zakończeniu roku rozliczeniowego, sprawozdanie z produkcji i obrotu cukrem buraczanym, obejmujące w szczególności wysokość marży przetwórczej, wydatek cukru, przychody ze sprzedaży melasy oraz koszty transportu buraków cukrowych.
Wzory oraz terminy składania wniosków i sprawozdań, o których mowa w ust. 2 i 3, określi, w drodze rozporządzenia, minister właściwy do spraw rynków rolnych.
Art. 7.
Cukier C, izoglukoza C i syrop inulinowy C wyprodukowane w danym roku rozliczeniowym muszą zostać wyeksportowane w postaci nieprzetworzonej lub w wyrobach o zawartości cukru co najmniej 20% w przeliczeniu na cukier biały, w terminie do dnia 31 grudnia roku kalendarzowego, w którym przypada koniec tego roku rozliczeniowego.
Producent cukru, izoglukozy i syropu inulinowego ma obowiązek przedstawiania Agencji Rynku Rolnego administracyjnych dokumentów celnych SAD w celu udowodnienia wykonania przepisu ust. 1.
Producent, który naruszył przepis ust. 1, obowiązany jest do wnoszenia opłaty sankcyjnej w wysokości wartości niewyeksportowanego cukru C, izoglukozy C albo syropu inulinowego C, licząc według ceny interwencyjnej cukru białego, obowiązującej w danym roku rozliczeniowym, przy zastosowaniu współczynnika 1,9 dla izoglukozy i syropu inulinowego w przeliczeniu na ekwiwalent cukru.
Opłaty sankcyjne, o których mowa w ust. 3, wpłacane są bez wezwania na wydzielony rachunek Agencji Rynku Rolnego i podlegają przepisom ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa .
Art. 8.
Komisja mieszana przy producencie cukru, który otrzymał limity A i B na rok rozliczeniowy rozpoczynający się w dniu 1 lipca 2002 r., obowiązana jest w terminie do dnia 1 stycznia 2002 r. przyznać plantatorom prawo uprawy i dostawy buraków cukrowych obejmujące takie ilości buraków cukrowych, jakie zapewnią wyprodukowanie cukru buraczanego w wysokości przyznanych producentowi limitów na ten rok rozliczeniowy.
W kolejnych latach rozliczeniowych, z zastrzeżeniem ust. 5, komisja mieszana zwiększa albo zmniejsza plantatorom prawo uprawy i dostawy buraków cukrowych co do wielkości dostaw proporcjonalnie do zwiększenia albo zmniejszenia limitów A i B cukru przyznanych producentowi na te lata rozliczeniowe.
Prawo do uprawy i dostawy buraków cukrowych w zakresie miejsca odbioru może być zmienione przez komisję mieszaną jedynie za zgodą plantatora buraków cukrowych.
Umowy kontraktacji w zakresie ilości dostarczanych buraków i miejsca dostawy obejmują przyznane prawo do uprawy i dostawy. Umowy te nie mogą naruszać zasad określonych w Porozumieniu Branżowym.
Plantator buraków cukrowych może przenieść swoje prawo do uprawy i dostawy buraków cukrowych na innego plantatora buraków cukrowych, w całości lub w części, jedynie za zgodą komisji mieszanej.
Producent cukru, który nie zawarł umów kontraktacji na dostawę buraków cukrowych w ilości odpowiadającej przyznanym limitom A i B, jest obowiązany do dokonania zapłaty za wszystkie buraki przerobione na cukier, aż do wysokości przyznanych mu limitów, licząc po cenie minimalnej na buraki A.
W przypadku niewykonania przez komisję mieszaną przy producencie cukru przepisów ust. 1 i 2, minister właściwy do spraw rynków rolnych, na wniosek Komisji Porozumiewawczej, może wydać decyzję o przeniesieniu niewykorzystanych limitów A i B tego producenta na rzecz innych producentów cukru.
Producenci cukru zobowiązani są w terminie do 1 czerwca każdego roku przedstawić Prezesowi Agencji Rynku Rolnego sprawozdanie z wykonania kontraktacji buraków cukrowych.
Art. 9.
W przypadku połączenia się producentów cukru będących spółkami handlowymi, minister właściwy do spraw rynków rolnych, po zasięgnięciu opinii Komisji Porozumiewawczej, przyznaje, w drodze decyzji, producentowi cukru powstałemu w wyniku połączenia, na jego wniosek, limity A i B cukru równe sumie limitów przyznanych łączącym się producentom cukru.
W przypadku zbycia przedsiębiorstwa produkcji cukru przez producenta cukru, minister właściwy do spraw rynków rolnych, po zasięgnięciu opinii Komisji Porozumiewawczej, przyznaje nabywcy, w drodze decyzji, na jego wniosek, limity A i B cukru równe limitom przyznanym zbywcy.
W przypadku likwidacji, upadłości lub zaprzestania produkcji cukru w cukrowni z innych przyczyn, limity A i B przyznane danemu producentowi cukru, który jest właścicielem tej cukrowni, minister właściwy do spraw rynków rolnych po zasięgnięciu opinii Komisji Porozumiewawczej przekazuje innym producentom cukru proporcjonalnie do wielkości przejętych wraz z plantatorami praw do uprawy i dostawy buraków cukrowych.
Art. 10.
Minister właściwy do spraw rynków rolnych, na wniosek producenta cukru, przed zakończeniem roku rozliczeniowego może przenieść w ciężar limitu A i B, przyznanego na następny rok rozliczeniowy, część produkcji cukru C w ilości nieprzekraczającej 20% przyznanego mu limitu A; decyzja o przeniesieniu jest decyzją ostateczną.
Art. 11.
Izoglukozę i syrop inulinowy wytwarza się wyłącznie z surowca pochodzenia krajowego.
Minister właściwy do spraw rynków rolnych, w drodze decyzji, w terminie do dnia 1 listopada roku kalendarzowego poprzedzającego ten, w którym przypada początek roku rozliczeniowego, przyznaje producentom izoglukozy oraz producentom syropu inulinowego odpowiednio limity A i B izoglukozy oraz limity A i B syropu inulinowego na ten rok rozliczeniowy.
Limity, o których mowa w ust. 2, przyznaje się na wniosek producentów w drodze podziału odpowiednio kwot A i B izoglukozy i kwot A i B syropu inulinowego proporcjonalnie do wielkości sprzedaży na rynek krajowy w roku kalendarzowym poprzedzającym wejście ustawy w życie.
Przepisy art. 6 ust. 2 i 4 stosuje się odpowiednio.
Rozdział IV. Ceny, opłaty i dopłaty
Art. 12.
Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, na wniosek ministra właściwego do spraw rynków rolnych, złożony po zasięgnięciu opinii Prezesa Agencji Rynku Rolnego i Komisji Porozumiewawczej, w terminie do dnia 1 sierpnia każdego roku ustala na rok rozliczeniowy rozpoczynający się 1 lipca następnego roku:
1) cenę interwencyjną cukru białego,
2) cenę podstawową buraków cukrowych.
Cena interwencyjna cukru białego dotyczy cukru niepakowanego o określonej jakości standardowej, loco magazyn producenta cukru, załadowanego na środek transportu wskazany przez kupującego.
Cena podstawowa buraków cukrowych dotyczy określonego miejsca dostawy i określonej jakości standardowej i ustalana jest z uwzględnieniem ceny interwencyjnej cukru białego oraz wielkości odzwierciedlających:
1) marżę przetwórczą,
2) wydatek cukru,
Niniejszy dokument nie zastępuje oficjalnej publikacji w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Nie ponosimy odpowiedzialności za ewentualne nieścisłości wynikające z transkrypcji oryginału do tego formatu.