LegalizeUstawa z dnia 17 października 2003 r. o wykonywaniu prac podwodnych
Rozdział 1. Przepisy ogólne
Art. 1.
Ustawa określa warunki wykonywania prac podwodnych oraz zasady i tryb nabywania uprawnień do ich wykonywania.
Ustawę stosuje się również w wyłącznej strefie ekonomicznej wchodzącej w skład obszarów morskich Rzeczypospolitej Polskiej, zwanych dalej „obszarami morskimi”.
Przepisów ustawy nie stosuje się do:
1) jednostek organizacyjnych podległych lub nadzorowanych przez Ministra Obrony Narodowej i ministra właściwego do spraw wewnętrznych, z zastrzeżeniem art. 8 ust. 6 i 7, art. 23 ust. 3-7 i art. 28;
2) płetwonurkowania w celach sportowych i rekreacyjnych.
Art. 2.
Użyte w ustawie określenia oznaczają:
1) baza prac podwodnych - miejsce zainstalowania urządzeń technicznych i wyposażenia umożliwiających bezpieczne przygotowanie i przeprowadzenie prac podwodnych oraz czynności po ich zakończeniu;
2) czynnik oddechowy - stosowane do oddychania sprężone powietrze atmosferyczne, tlen lub mieszaninę oddechową;
3) dekompresja - kontrolowany proces obniżania ciśnienia oddziałującego na organizm nurka, prowadzony zgodnie z procedurą prac podwodnych;
4) długotrwałe prace podwodne - prace podwodne, których czas trwania przekracza 8 godzin, polegające na jednorazowym, ciągłym pozostawaniu nurka pod wpływem podwyższonego ciśnienia w czasie wykonywania prac pod powierzchnią wody i w czasie przebywania na powierzchni w komorze hiperbarycznej;
5) dzwon nurkowy - zbiornik ciśnieniowy, którego konstrukcja i wyposażenie pozwalają na transportowanie nurków pod powierzchnię wody;
6) głębinowe prace podwodne - prace prowadzone pod powierzchnią wody na głębokości większej niż 50 m;
7) komora dekompresyjna - zbiornik ciśnieniowy o konstrukcji i wyposażeniu umożliwiających prowadzenie pod opieką lekarza kompresji i dekompresji nurków;
8) komora hiperbaryczna - zbiornik ciśnieniowy o konstrukcji i wyposażeniu umożliwiających przebywanie w nim nurków w warunkach sztucznie wytworzonego podwyższonego ciśnienia atmosferycznego w czasie prowadzenia długotrwałych lub głębinowych prac podwodnych albo w celu przeprowadzania dekompresji;
9) kompresja - kontrolowany proces wzrostu ciśnienia oddziałującego na organizm nurka, prowadzony zgodnie z procedurą prac podwodnych;
10) nurek - osobę wykonującą prace pod powierzchnią wody w sprzęcie nurkowym albo pozostającą w warunkach sztucznie wytworzonego podwyższonego ciśnienia atmosferycznego;
11) obiekt zanurzalny - dzwon nurkowy, pojazd podwodny, batyskaf lub inne urządzenie przeznaczone do przebywania w nim osób w czasie wykonywania prac podwodnych;
12) organizator prac podwodnych - osobę fizyczną, osobę prawną oraz jednostkę organizacyjną niemającą osobowości prawnej, świadczącą usługi w zakresie prac podwodnych oraz organizującą te prace;
13) prace podwodne - czynności wykonywane przez osoby pozostające pod powierzchnią wody w sprzęcie nurkowym lub w warunkach sztucznie wytworzonego podwyższonego ciśnienia atmosferycznego, a także czynności wykonywane na powierzchni przez osoby organizujące te prace oraz obsługujące urządzenia bazy prac podwodnych;
14) prace podwodne na małych głębokościach - prace prowadzone pod powierzchnią wody na głębokości do 20 m;
15) prace podwodne na średnich głębokościach - prace prowadzone pod powierzchnią wody na głębokości od 20 m do 50 m;
16) prace podwodne wykonywane w trudnych warunkach - czynności wykonywane pod powierzchnią wody w nocy, w czasie opadów atmosferycznych, przy temperaturze powietrza lub wody niższej niż 4° C, przy temperaturze powietrza wyższej niż 25° C, temperaturze wody wyższej niż 35° C, gdy widzialność w toni wodnej jest mniejsza niż 1 m, przy prędkości prądu wody większej niż 0,5 m/s i w akwenach górskich położonych powyżej 300 m nad poziomem morza;
17) procedura prac podwodnych - sposób postępowania przy wykonywaniu prac podwodnych, określający kolejność wykonywanych czynności, rodzaj sprzętu nurkowego, głębokość zanurzania, rodzaj i czas dekompresji, dopuszczalny czas pracy i przebywania w warunkach podwyższonego ciśnienia, długość przerw pomiędzy kolejnymi zanurzeniami, zasady asekuracji, łączności i postępowania w przypadku awarii lub wystąpienia objawów choroby dekompresyjnej;
18) sprzęt nurkowy - wyposażenie i urządzenia techniczne nakładane bezpośrednio na ciało nurka, składające się z aparatu oddechowego lub innego urządzenia doprowadzającego czynnik oddechowy, skafandra, środków ochrony głowy, odzieży ocieplonej i ochronnej, butów lub płetw, kompensatorów pływalności, pasów nośnych, stelaża, liny sygnałowej, noża, narzędzi oraz wyposażenia dodatkowego;
19) szczególnie niebezpieczne prace podwodne - czynności wykonywane pod powierzchnią wody z zastosowaniem materiałów wybuchowych lub pirotechnicznych, przy skażeniu niebezpiecznymi substancjami lub preparatami chemicznymi, przy cięciu i spawaniu metali, przy poszukiwaniu, przenoszeniu i rozbrajaniu min lub amunicji, a także przy prowadzeniu prób nowego sprzętu nurkowego lub sprawdzaniu nowych technologii prac podwodnych.
Rozdział 2. Warunki wykonywania prac podwodnych
Art. 3.
Wykonywanie prac podwodnych powierza się osobom posiadającym wymagane uprawnienia zawodowe i odpowiedni stan zdrowia.
Art. 4.
Prace podwodne można organizować, jeżeli posiada się certyfikat potwierdzający spełnianie wymagań systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy, wydany przez jednostkę certyfikującą, zgodnie z przepisami o certyfikacji.
System zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy obejmuje w szczególności procedury prac podwodnych, nadzór nad stanem technicznym sprzętu nurkowego i bazy prac podwodnych oraz uprawnienia osób wykonujących prace podwodne.
Art. 5.
Ustawienie bazy prac podwodnych nie może stwarzać zagrożeń dla żeglugi lub środowiska.
Art. 6.
Wykonywanie prac podwodnych na obszarach morskich i śródlądowych drogach wodnych wymaga uzyskania zezwolenia właściwego miejscowo dyrektora urzędu morskiego albo dyrektora urzędu żeglugi śródlądowej, wydanego w drodze decyzji administracyjnej, na wniosek organizatora prac podwodnych.
Właściwy miejscowo dyrektor urzędu morskiego albo dyrektor urzędu żeglugi śródlądowej, na wniosek organizatora prac podwodnych, może wydać zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, upoważniające do wielokrotnego wykonywania prac podwodnych na małych głębokościach z terminem ważności do 6 miesięcy.
Za wydanie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, pobiera się opłatę w wysokości określonej w załączniku; opłata stanowi dochód budżetu państwa.
Do wniosku, o którym mowa w ust. 1 i 2, dołącza się kopię certyfikatu, o którym mowa w art. '4 ust. 1.
Minister właściwy do spraw gospodarki morskiej określi, w drodze rozporządzenia, wzory wniosków i zezwolenia, o których mowa w ust. 1 i 2, z uwzględnieniem rodzaju wykonywanych prac podwodnych, miejsca i terminu ich prowadzenia, a także sposobu ich oznakowania.
Przed wydaniem zezwolenia organ, o którym mowa w ust. 1, może przeprowadzić kontrolę ważności dokumentów potwierdzających posiadanie uprawnień zawodowych przez osoby wykonujące prace podwodne, stanu technicznego sprzętu nurkowego oraz wyposażenia bazy prac podwodnych.
Art. 7.
Uzyskanie zezwolenia, o którym mowa w art. 6 ust. 1, nie jest wymagane w przypadku usuwania zagrożenia dla życia ludzkiego, konieczności zapewnienia bezpieczeństwa żeglugi albo zapobieżenia zanieczyszczeniu środowiska.
O podjęciu prac podwodnych mających na celu usuwanie zagrożenia dla życia ludzkiego, zapewnienie bezpieczeństwa żeglugi albo zapobieżenie zanieczyszczeniu środowiska organizator prac podwodnych bezzwłocznie powiadamia właściwego miejscowo dyrektora urzędu morskiego albo dyrektora urzędu żeglugi śródlądowej.
Rozdział 3. Bezpieczeństwo wykonywania prac podwodnych
Art. 8.
Organizator prac podwodnych jest odpowiedzialny za stan bezpieczeństwa i higieny pracy przy wykonywaniu prac podwodnych, a także jest obowiązany wyznaczyć kierownika prac podwodnych. Pracami podwodnymi kieruje kierownik prac podwodnych.
Kierownik prac podwodnych jest obowiązany:
1) przeprowadzić ocenę ryzyka zawodowego w miejscu zamierzonego wykonywania prac podwodnych oraz poinformować osoby wykonujące prace podwodne o ryzyku zawodowym i zastosowanych środkach zmniejszających ryzyko;
2) opracować i stosować bezpieczne procedury prac podwodnych;
3) stosować sprzęt nurkowy i wyposażenie bazy prac podwodnych odpowiednie do rodzaju wykonywanych prac;
4) skierować do pracy pod powierzchnią wody nurka o wymaganych uprawnieniach zawodowych i zapewnić jego asekurację przez drugiego nurka będącego w gotowości do udzielenia w każdej chwili niezbędnej pomocy;
5) zapewnić utrzymywanie w stanie sprawności technicznej sprzętu nurkowego, u rządzeń technicznych i wyposażenia bazy prac podwodnych, w tym zapewnić stałą obsługę przez operatora systemów nurkowych urządzeń doprowadzających czynnik oddechowy, jeżeli jest to konieczne ze względu na rodzaj zastosowanego sprzętu nurkowego;
6) prowadzić dziennik prac podwodnych;
7) dokonywać w książeczce nurka zapisów o czasie przebywania pod powierzchnią wody lub w warunkach sztucznie wytworzonego podwyższonego ciśnienia atmosferycznego;
8) zapewnić nurkowi opiekę medyczną, a w przypadku wystąpienia nagłej dekompresji zapewnić bezzwłoczne przetransportowanie nurka do miejsca, gdzie będzie można udzielić mu specjalistycznej pomocy medycznej;
9) przygotowywać i prowadzić prace podwodne zgodnie z wymaganiami określonymi w przepisach dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy.
Dziennik prac podwodnych, o którym mowa w ust. 2 pkt 6, wydaje, na wniosek organizatora prac podwodnych, i rejestruje jego wydanie właściwy miejscowo dyrektor urzędu morskiego albo dyrektor urzędu żeglugi śródlądowej.
Za wydanie dziennika prac podwodnych pobiera się opłatę w wysokości określonej w załączniku; opłata stanowi dochód budżetu państwa.
Osoba wykonująca prace podwodne jest obowiązana do wykonywania powierzonych jej czynności w sposób zgodny z przepisami i zasadami bezpieczeństwa i higieny pracy oraz dostosowania się do wydawanych w tym zakresie poleceń i wskazówek.
Minister Obrony Narodowej, mając na względzie specyfikę prac podwodnych wykonywanych na rzecz obronności, określi, w drodze rozporządzenia, warunki bezpieczeństwa wykonywania prac podwodnych w jednostkach organizacyjnych podległych lub nadzorowanych przez Ministra Obrony Narodowej.
Minister właściwy do spraw wewnętrznych, mając na względzie specyfikę prac podwodnych wykonywanych na rzecz bezpieczeństwa i porządku publicznego, określi, w drodze rozporządzenia, warunki bezpieczeństwa wykonywania prac podwodnych, w tym działań ratowniczych, szkoleń i ćwiczeń, w jednostkach organizacyjnych podległych lub nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych.
Art. 9.
Obiekt zanurzalny może być używany, jeżeli odpowiada wymaganiom bezpieczeństwa w zakresie:
1) budowy jego stałych urządzeń i wyposażenia;
2) warunków sanitarnych oraz bezpieczeństwa i higieny pracy;
3) liczby i uprawnień zawodowych osób, które mogą w nim jednocześnie przebywać.
Obiekt zanurzalny i jego stałe urządzenia podlegają nadzorowi technicznemu instytucji klasyfikacyjnej w zakresie budowy, przebudowy, modernizacji i remontów.
Spełnienie wymagań, o których mowa w ust. 1 pkt 1, stwierdza instytucja klasyfikacyjna w dokumencie klasyfikacyjnym, po dokonaniu przeglądu.
Dokumentacja projektowa obiektu zanurzalnego wymaga uzgodnienia z właściwym państwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym.
Spełnienie przez obiekt zanurzalny wymagań w zakresie warunków higienicznych i sanitarnych stwierdza, w drodze decyzji, właściwy państwowy wojewódzki inspektor sanitarny.
Art. 10.
Obiekt zanurzalny podlega obowiązkowi zgłoszenia do Dyrektora Urzędu Morskiego w Gdyni w celu wydania przez niego certyfikatu bezpieczeństwa konstrukcji i wyposażenia obiektu zanurzalnego.
Certyfikat, o którym mowa w ust. 1, określa dopuszczalną głębokość zanurzenia obiektu zanurzalnego oraz liczbę i uprawnienia zawodowe osób, które mogą w nim jednocześnie przebywać.
Certyfikat, o którym mowa w ust. 1, traci ważność po upływie 12 miesięcy od dnia wystawienia, a przedłużenie jego ważności następuje na wniosek organizatora prac podwodnych.
Do wniosku o wydanie certyfikatu, o którym mowa w ust. 1, załącza się:
1) dokument klasyfikacyjny wydany przez instytucję klasyfikacyjną;
2) opinię właściwego państwowego inspektora pracy o dopuszczeniu obiektu zanurzalnego do eksploatacji pod względem wymagań bezpieczeństwa i higieny pracy;
3) decyzję państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego o dopuszczeniu obiektu zanurzalnego do eksploatacji pod względem wymagań higienicznych i sanitarnych.
Za wydanie lub przedłużenie ważności certyfikatu, o którym mowa w ust. 1, pobiera się opłatę w wysokości określonej w załączniku; opłata stanowi dochód budżetu państwa.
Minister właściwy do spraw gospodarki morskiej, kierując się koniecznością zapewnienia bezpieczeństwa i ochrony życia oraz zdrowia osób przebywających w obiekcie zanurzalnym, określi, w drodze rozporządzenia:
1) wymagania w zakresie budowy obiektów zanurzalnych, ich stałych urządzeń i wyposażenia albo uzna za obowiązujące w tym zakresie wymagania określone w przepisach technicznych instytucji klasyfikacyjnej;
2) wzór certyfikatu, o którym mowa w ust. 1.
Art. 11.
Prace podwodne może wykonywać nurek posiadający aktualne orzeczenie lekarza o braku przeciwwskazań do wykonywania prac podwodnych.
Nurek podlega okresowym badaniom lekarskim, przeprowadzanym nie rzadziej niż raz na 12 miesięcy.
Głębinowe i długotrwałe prace podwodne prowadzi się pod nadzorem lekarza.
Po każdym przypadku wystąpienia objawów choroby dekompresyjnej kieruje się nurka na kontrolne badanie lekarskie w celu potwierdzenia braku przeciwwskazań do wykonywania prac podwodnych.
Koszty nadzoru medycznego, o którym mowa w ust. 3 i 4, ponosi organizator prac podwodnych; koszty badań lekarskich, o których mowa w ust. 1 i 2, ponosi organizator prac podwodnych, jeżeli zatrudnia nurka na podstawie umowy o pracę.
Minister właściwy do spraw zdrowia, zgodnie z aktualnym stanem wiedzy w tej dziedzinie, określi, w drodze rozporządzenia:
1) warunki zdrowotne, jakim powinien odpowiadać nurek;
2) tryb orzekania o braku przeciwwskazań do wykonywania prac podwodnych i przeprowadzania okresowych badań lekarskich;
3) sposób sprawowania nadzoru medycznego nad pracami podwodnymi;
4) procedury dekompresji i kompresji;
5) wykaz minimalnego wyposażenia medycznego bazy prac podwodnych;
6) wymagania kwalifikacyjne dla lekarzy, o których mowa w ust. 1 i 3, oraz wzory i tryb wydawania dokumentów potwierdzających kwalifikacje medyczne.
Art. 12.
Czas pozostawania nurka pod powierzchnią wody przy wykonywaniu prac podwodnych na małych i średnich głębokościach nie może jednorazowo przekroczyć 3 godzin, z zastrzeżeniem ust. 2-4.
W przypadku wykonywania prac podwodnych, o których mowa w ust. 1, przy temperaturze wody lub powietrza niższej niż 4° C, czas pozostawania nurka pod powierzchnią wody nie może przekroczyć jednorazowo 2 godzin.
Czas pozostawania nurka pod powierzchnią wody, o którym mowa w ust. 1 i 2, może zostać przedłużony do 6 godzin, pod warunkiem zastosowania systemu ogrzewania skafandra i czynnika oddechowego.
W przypadku wykonywania prac podwodnych, o których mowa w ust. 1, przy temperaturze wody wyższej niż 18° C, czas pozostawania nurka pod powierzchnią wody nie może przekroczyć jednorazowo 6 godzin.
Niniejszy dokument nie zastępuje oficjalnej publikacji w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Nie ponosimy odpowiedzialności za ewentualne nieścisłości wynikające z transkrypcji oryginału do tego formatu.