Obwieszczenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 10 kwietnia 2013 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie szczegółowych zasad i trybu prowadzenia nauczania w zakładach karnych
Treść obwieszczenia
Na podstawie art. 16 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 lutego 2004 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu prowadzenia nauczania w zakładach karnych , z uwzględnieniem zmian wprowadzonych:
1) rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 września 2009 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie szczegółowych zasad i trybu prowadzenia nauczania w zakładach karnych ;
2) rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 10 stycznia 2013 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie szczegółowych zasad i trybu prowadzenia nauczania w zakładach karnych .
Podany w załączniku do niniejszego obwieszczenia tekst jednolity rozporządzenia nie obejmuje:
1) § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 września 2009 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych zasad i trybu prowadzenia nauczania w zakładach karnych , który stanowi:
§ 2. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
2) § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 10 stycznia 2013 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych zasad i trybu prowadzenia nauczania w zakładach karnych , który stanowi:
§ 2. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
Załącznik - Tekst jednolity rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 lutego 2004 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu prowadzenia nauczania w zakładach karnych
Na podstawie art. 134 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy zarządza się, co następuje:
Rozdział 1. Przepisy ogólne
§ 1.
Rozporządzenie określa:
1) szczegółowe zasady i tryb prowadzenia nauczania w zakładach karnych;
2) warunki i tryb realizacji obowiązku nauczania i zwalniania skazanych z tego obowiązku;
3) warunki oraz tryb ponoszenia odpłatności za kształcenie poza obrębem zakładu karnego.
§ 2.
W zakładach karnych i aresztach śledczych, zwanych dalej „zakładami”, prowadzi się nauczanie skazanych i tymczasowo aresztowanych, zwanych dalej „osadzonymi”, w celu zapewnienia im możliwości:
1) uzyskania wykształcenia podstawowego i gimnazjalnego;
2) zdobycia wiedzy ogólnej i kwalifikacji zawodowych.
Cele określone w ust. 1 pkt 2 realizuje się w szkołach ponadgimnazjalnych, a także w formie kursów, kursów kompetencji ogólnych, kursów umiejętności zawodowych, zwanych dalej „szkoleniami kursowymi”, lub kwalifikacyjnych kursów zawodowych.
§ 3.
Nauczanie osadzonych prowadzi się w szkołach i centrach kształcenia ustawicznego, zwanych dalej „szkołami”, które są prowadzone przy zakładach.
§ 3a.
Szkolenia kursowe i kwalifikacyjne kursy zawodowe dla osadzonych mogą prowadzić centra kształcenia ustawicznego funkcjonujące przy zakładach, zwane dalej „centrami”, lub zewnętrzne osoby prawne i fizyczne.
Szkolenia kursowe są realizowane jako zadania zlecone przez dyrektorów zakładów.
Kwalifikacyjne kursy zawodowe prowadzone są przez centra jako zadanie własne.
§ 4.
Organizacja i prowadzenie szkoleń kursowych oraz kwalifikacyjnych kursów zawodowych dla osadzonych odbywa się na warunkach określonych w rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 stycznia 2012 r. w sprawie kształcenia ustawicznego w formach pozaszkolnych .
§ 5.
Dobierając formę nauczania dla osadzonego, uwzględnia się jego uzdolnienia, predyspozycje i okres, jaki mu pozostaje do końca kary.
§ 6.
Tymczasowo aresztowany może uczestniczyć w nauczaniu, o którym mowa w § 2, jeżeli jest prowadzone w wyodrębnionym oddziale zakładu, a nie sprzeciwiają się temu względy porządku i bezpieczeństwa; § 12 pkt 1 stosuje się odpowiednio.
Skierowanie do nauczania tymczasowo aresztowanego, wobec którego nie stosuje się przepisów o wykonywaniu kary pozbawienia wolności, wymaga zgody organu, do dyspozycji którego on pozostaje.
Tymczasowo aresztowanego, który nie ukończył 18. roku życia, można czasowo zwolnić z obowiązku nauczania, jeżeli wynika to z decyzji organu, do dyspozycji którego on pozostaje, albo jeżeli realizacji tego obowiązku sprzeciwiają się względy porządku i bezpieczeństwa.
Rozdział 2. Szczegółowe zasady i tryb prowadzenia nauczania w zakładach karnych
§ 7.
Organizacja procesu dydaktycznego w szkołach powinna uwzględniać specyfikę nauczania prowadzonego w warunkach izolacji oraz zapewniać dyscyplinę i porządek podczas zajęć edukacyjnych, a także bezpieczeństwo zakładu.
(uchylony).
Realizacja zadań edukacyjnych wobec osadzonych powinna odbywać się z uwzględnieniem indywidualnych programów oddziaływania lub indywidualnych programów terapeutycznych, jeżeli osadzeni objęci są takimi programami.
§ 8.
Dyrektor zakładu, przy którym funkcjonuje szkoła lub centrum, stwarza warunki i zapewnia odpowiednie środki finansowe do jej funkcjonowania.
§ 9.
Kadra pedagogiczna szkoły jest zobowiązana współdziałać ze służbą penitencjarną zakładu w sprawach:
1) przekazywania informacji mających istotny wpływ na ocenę postępów osadzonych w procesie resocjalizacji;
2) występowania o udzielanie osadzonym nagród oraz wymierzanie kar dyscyplinarnych;
3) określenia warunków socjalno-bytowych osadzonych w miejscach zakwaterowania i na terenie szkoły;
4) motywowania osadzonych do podejmowania i kontynuowania nauki;
5) organizacji nauki własnej osadzonych oraz zajęć kulturalno-oświatowych;
6) organizacji naboru osadzonych do nauczania;
7) określenia porządku wewnętrznego w sposób umożliwiający prawidłową realizację procesu dydaktycznego.
§ 10.
W celu dostosowania cyklu kształcenia do okresu odbywania kary przez osadzonych dyrektor szkoły prowadzonej przy zakładzie, w porozumieniu z radą pedagogiczną, może:
1) realizować skrócony cykl kształcenia z zachowaniem pełnej liczby godzin nauczania zajęć edukacyjnych, określonych w rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z dnia 7 lutego 2012 r. w sprawie ramowych planów nauczania w szkołach publicznych ;
2) przyjmować warunkowo kandydatów do nauczania w trakcie trwającego semestru nauki, jednak w terminie nieprzekraczającym 50% czasu przewidzianego na realizację zajęć w semestrze, z jednoczesnym nałożeniem obowiązku opanowania wiedzy i umiejętności z zakresu programów nauczania wszystkich zajęć edukacyjnych realizowanych od początku semestru i złożenia z nich egzaminów klasyfikacyjnych.
§ 11.
Organizację nauczania w szkole i na kwalifikacyjnym kursie zawodowym określa się w arkuszu organizacji nauczania sporządzonym na każdy semestr.
Organizację szkoleń kursowych określa się w arkuszu organizacji szkoleń kursowych na każdy rok kalendarzowy.
Arkusze, o których mowa w ust. 1 i 2, sporządzają odpowiednio dyrektorzy szkół i dyrektorzy zakładów.
Arkusz organizacji nauczania, o którym mowa w ust. 1, zatwierdza Dyrektor Generalny Służby Więziennej.
§ 12.
Do nauczania kwalifikuje się:
1) obligatoryjnie - osadzonych, którzy nie ukończyli 18. roku życia, zobowiązanych do realizacji obowiązku szkolnego i obowiązku nauki na podstawie ustawy o systemie oświaty;
2) na wniosek działu penitencjarnego zakładu - osadzonych, którym w indywidualnym programie oddziaływania określono potrzebę nauczania;
3) osadzonych, którzy wystąpili z prośbą o podjęcie nauki lub jej kontynuację w określonym typie szkoły lub na kwalifikacyjnym kursie zawodowym.
§ 13.
Komisja penitencjarna, kwalifikując osadzonego do nauczania w określonym typie szkoły lub na kwalifikacyjnym kursie zawodowym, kieruje się w szczególności:
1) udokumentowaną dotychczasową nauką stanowiącą podbudowę programową konieczną do podjęcia nauki w wybranym typie szkoły lub semestrze nauki;
2) motywacją i predyspozycjami do nauki w odpowiednim typie szkoły;
3) zaleceniami zawartymi w indywidualnym programie oddziaływania;
4) zaleceniami wynikającymi z przeprowadzonych badań psychologicznych, o ile takie badania zostały przeprowadzone;
5) ogólnym stanem zdrowia, ocenionym przez lekarza zatrudnionego w więziennej służbie zdrowia;
6) terminem warunkowego przedterminowego zwolnienia lub końca kary;
7) dotychczasowym stażem pracy osadzonego w wybranym zawodzie;
8) zgodnością wybranego przez osadzonego typu szkoły i kierunku kształcenia z wykazem szkół i aktualnym, na dany semestr, wykazem kierunków kształcenia i semestrów nauki w szkołach;
9) przeznaczeniem jednostki penitencjarnej, przy której funkcjonuje wybrana przez osadzonego szkoła;
10) koniecznością zapewnienia porządku i bezpieczeństwa w zakładzie.
§ 14.
Osadzonych kwalifikuje się do nauczania w szkole lub na kwalifikacyjny kurs zawodowy, jeżeli czas pozostały do zakończenia odbywania kary nie jest krótszy niż okres trwania nauki w szkole lub na kwalifikacyjnym kursie zawodowym, z zastrzeżeniem § 12 pkt 1.
Do wszystkich typów szkół i na kwalifikacyjne kursy zawodowe można ponadto kwalifikować osadzonych warunkowo, jeżeli do terminu zwolnienia z zakładu karnego w związku z przedterminowym warunkowym zwolnieniem lub końcem kary pozostało im nie mniej niż 6 miesięcy, a wymagają oni ukończenia przerwanej nauki lub mają odpowiednią motywację do nauki i możliwość jej kontynuowania po opuszczeniu zakładu karnego.
§ 15.
Liczba słuchaczy w pierwszym semestrze nauki, w każdym typie szkoły i na kwalifikacyjnym kursie zawodowym, powinna wynosić co najmniej 20 słuchaczy, a w semestrach programowo wyższych co najmniej 10 słuchaczy.
§ 16.
Komisja penitencjarna może wycofać osadzonego z nauczania w następujących przypadkach:
1) zachowań zagrażających bezpieczeństwu zakładu;
2) odmowy uczęszczania do szkoły;
3) stwierdzonych w opinii psychologicznej przeciwwskazań uniemożliwiających spełnienie przez osadzonego wymagań edukacyjnych;
4) transportu na polecenie sądu, prokuratury i innych uprawnionych organów, jeżeli przerwa w nauce jest dłuższa niż 50% czasu przewidzianego na realizację zajęć w semestrze;
5) niepowrotu z czasowego zezwolenia na opuszczenie zakładu, jeżeli przerwa w nauce z tego powodu jest dłuższa niż 50% czasu przewidzianego na realizację zajęć w semestrze;
6) pogorszenia stanu zdrowia osadzonego wykluczającego możliwość uczestniczenia w nauczaniu;
7) nieuzyskania promocji na wyższy semestr i braku możliwości powtarzania semestru.
§ 17.
Decyzję o wycofaniu z nauczania w przypadkach, o których mowa w § 16 pkt 4-7, komisja penitencjarna podejmuje na okres nie dłuższy niż 6 miesięcy. Po upływie tego okresu komisja penitencjarna dokonuje analizy przyczyn wycofania z nauczania w szkole. Jeżeli przyczyny te ustąpiły, może ponownie zakwalifikować osadzonego do nauki w szkole.
Decyzja o wycofaniu z nauczania osadzonych, którzy nie ukończyli 18. roku życia, może dotyczyć wyłącznie przypadków, o których mowa w § 44.
§ 18.
Osadzonego, który został przetransportowany do zakładu w celu podjęcia nauki w szkole lub na kwalifikacyjnym kursie zawodowym, a następnie został wycofany z nauczania na skutek odmowy uczęszczania do szkoły lub na kwalifikacyjny kurs zawodowy, kieruje się do właściwego zakładu.
§ 19.
Przyjmowanie osadzonych do szkół prowadzonych przy zakładach następuje na podstawie wyników postępowania rekrutacyjnego.
Postępowanie rekrutacyjne prowadzi komisja rekrutacyjna, w skład której wchodzą przedstawiciele szkoły oraz działu penitencjarnego zakładu.
Przy rekrutowaniu kandydatów na semestr pierwszy w szkołach nie przeprowadza się egzaminów wstępnych i rozmów kwalifikacyjnych.
Skład komisji rekrutacyjnej określa dyrektor szkoły w porozumieniu z dyrektorem zakładu.
§ 20.
Do zadań komisji rekrutacyjnej należy:
1) przeprowadzanie rekrutacji osadzonych do szkoły w oparciu o nadsyłane, przez zakłady, wykazy kandydatów i zawarte w nich informacje;
2) ustalenie, na podstawie wyników postępowania rekrutacyjnego, listy osadzonych przyjętych do szkoły;
3) sporządzenie listy osadzonych nieprzyjętych do szkoły wraz z uzasadnieniem.
Listy osadzonych przyjętych i nieprzyjętych do szkoły zatwierdza dyrektor zakładu, przy którym prowadzona jest szkoła.
§ 21.
Jeżeli liczba zgłoszeń osadzonych do nauki przekracza liczbę miejsc w szkole, komisja rekrutacyjna ustala pierwszeństwo w przyjęciu do szkoły, kierując się przepisami Kodeksu karnego wykonawczego, określającymi pierwszeństwo w uzyskaniu możliwości objęcia nauczaniem.
Pierwszeństwo w przyjmowaniu do szkoły mają ponadto:
1) osadzeni odbywający karę pozbawienia wolności w systemie programowanego oddziaływania, którym w indywidualnym programie oddziaływania określono potrzebę nauczania;
2) osadzeni, którym pozostaje do końca kary okres krótszy lub równy okresowi nauki w szkole.
§ 22.
Warunkiem przyjęcia osadzonego do szkoły prowadzącej kształcenie zawodowe jest uzyskanie przez niego zaświadczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań zdrowotnych do podjęcia nauki w wybranym zawodzie.
Tryb przeprowadzania badań, o których mowa w ust. 1, określa rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 11 sierpnia 2010 r. w sprawie badań lekarskich kandydatów do szkół ponadpodstawowych i ponadgimnazjalnych lub wyższych, uczniów tych szkół, studentów i uczestników studiów doktoranckich .
Badanie lekarskie przeprowadza się w zakładzie, w którym osadzony przebywa, przed przetransportowaniem go do zakładu, przy którym prowadzona jest szkoła, do której został przyjęty.
§ 23.
Osadzony, który w czasie odbywania kary pozbawienia wolności lub tymczasowego aresztowania ukończył szkołę lub kwalifikacyjny kurs zawodowy, otrzymuje świadectwo ukończenia szkoły lub zaświadczenie o ukończeniu kwalifikacyjnego kursu zawodowego.
Świadectwo ukończenia szkoły i zaświadczenie o ukończeniu kwalifikacyjnego kursu zawodowego nie mogą zawierać informacji o tym, że zostały uzyskane w czasie wykonywania kary pozbawienia wolności lub tymczasowego aresztowania.
§ 24.
Osadzony, który ukończył naukę w szkole odpowiedniego typu w wyniku klasyfikacji końcowej i został zwolniony przed terminem sprawdzianu lub egzaminu przewidzianego po zakończeniu nauki, może przystąpić w tej szkole do sprawdzianu lub egzaminu w pierwszym wyznaczonym terminie zgodnie z kalendarzem roku szkolnego.
§ 25.
W przypadku kiedy osadzony uzyskał zgodę na naukę poza obrębem zakładu i podjął nauczanie w określonej szkole, dział penitencjarny zakładu uzgadnia z dyrektorem tej szkoły tryb przekazywania informacji o sposobie wywiązywania się osadzonego z obowiązków słuchacza szkoły.
§ 26.
Osadzeni realizują praktyczną naukę zawodu zgodnie z programem nauczania dla zawodu, która może być organizowana:
1) w toku pracy produkcyjnej lub usługowej w zakładach pracy i instytucjach gospodarki budżetowej w obrębie lub poza obrębem zakładu;
2) na zajęciach praktycznych prowadzonych w pracowniach i warsztatach szkolnych;
3) w formach łączonych.
Przepisy § 2-4, § 5 ust. 1-3, § 7 ust. 2 i 3, § 8 ust. 1 pkt 1-4 i ust. 2 pkt 1-3, § 10 i 11 oraz § 12 ust. 1-3 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 15 grudnia 2010 r. w sprawie praktycznej nauki zawodu stosuje się odpowiednio.
§ 27.
Szkoła, reprezentowana przez dyrektora zakładu, może zawrzeć z instytucją gospodarki budżetowej, przywięziennym zakładem pracy lub innym zakładem pracy działającym w obrębie lub poza obrębem zakładu umowę o praktyczną naukę zawodu, na zasadach określonych w przepisach, o których mowa w § 2-4, § 5 ust. 1-3, § 7 ust. 2 i 3, § 8 ust. 1 pkt 1-4 i ust. 2 pkt 1-3, § 10 i 11 oraz § 12 ust. 1-3 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 15 grudnia 2010 r. w sprawie praktycznej nauki zawodu.
§ 28.
Osadzeni, którzy są zatrudnieni zgodnie z nauczanym zawodem, zwalniani są z odbywania zajęć praktycznej nauki zawodu w okresie tego zatrudnienia.
Niniejszy dokument nie zastępuje oficjalnej publikacji w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Nie ponosimy odpowiedzialności za ewentualne nieścisłości wynikające z transkrypcji oryginału do tego formatu.