Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 6 lipca 2016 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie zakładów poprawczych i schronisk dla nieletnich

Treść rozporządzenia

Na podstawie art. 95 § 3 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o postępowaniu w sprawach nieletnich zarządza się, co następuje:

§ 1.

W rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 października 2001 r. w sprawie zakładów poprawczych i schronisk dla nieletnich wprowadza się następujące zmiany:

1) w § 2 pkt 12 otrzymuje brzmienie:

12) wydarzeniu nadzwyczajnym - należy przez to rozumieć: a) bunt wychowanków, b) ucieczkę wychowanka z terenu zakładu lub schroniska, c) ucieczkę zbiorową (min. 2 wychowanków) z terenu zakładu lub schroniska, d) ucieczkę wychowanka spoza zakładu lub schroniska, e) ucieczkę zbiorową (min. 2 wychowanków) spoza zakładu lub schroniska, f) pobicie wychowanka, g) pobicie pracownika zakładu lub schroniska lub innej osoby przez wychowanka, h) bójkę z udziałem wychowanka, i) pożar, katastrofę lub klęskę żywiołową, j) zamach terrorystyczny lub napaść na placówkę, k) groźne zakłócenie bezpieczeństwa lub porządku w zakładzie lub schronisku, l) autoagresję wychowanka powodującą konieczność hospitalizacji lub udzielenia specjalistycznej pomocy medycznej, m) samobójstwo wychowanka albo usiłowanie jego dokonania, n) śmierć wychowanka, o) śmierć pracownika lub innej osoby na terenie zakładu lub schroniska, p) użycie przez wychowanka substancji psychoaktywnej, r) zgwałcenie wychowanka lub inny czyn noszący znamiona przestępstwa przeciwko wolności seksualnej i obyczajności z udziałem wychowanka, s) znęcanie się nad wychowankiem, t) chorobę nieletnich na jednakową jednostkę chorobową, jeżeli jednocześnie choruje co najmniej 10 osób, u) podejrzenie popełnienia przez pracownika, w związku z wykonywaniem obowiązków służbowych, czynu noszącego znamiona przestępstwa ściganego z urzędu, w) odmowę przyjmowania posiłków przez nieletniego, jeżeli trwa dłużej niż 24 godziny, y) inne zdarzenia, które spowodowały zagrożenie lub naruszenie bezpieczeństwa zakładu lub schroniska, zagrożenie dla zdrowia lub życia nieletniego lub pracownika zakładu lub schroniska lub naruszenie prawa przez wychowanka ścigane z urzędu albo stan, w którym istnieje takie zagrożenie;

2) w § 3 uchyla się pkt 4;

3) w § 4 w ust. 1 uchyla się pkt 1 i 2;

4) w § 6:

1. Zakłady resocjalizacyjne zamknięte są przeznaczone dla wychowanków, których postawa lub zachowanie podczas pobytu w zakładzie innego rodzaju przemawiają za umieszczeniem w zakładzie zamkniętym, lub którzy co najmniej dwukrotnie uciekali z zakładów resocjalizacyjnych innego rodzaju lub schroniska.

5) w § 7 ust. 2 i 3 otrzymują brzmienie:

1. W zakładach, o których mowa w ust. 1, mogą być umieszczeni, na zasadach określonych w art. 85 albo art. 91 § 2 ustawy, wychowankowie, którzy ukończyli 16 lat, a w wyjątkowych przypadkach - lat 15, i u których stwierdzono zaburzenia lub dysfunkcje wymagające wzmożonej pracy wychowawczej i terapeutycznej. 3. W zakładach, o których mowa w ust. 1, praca resocjalizacyjna w warunkach wzmożonego nadzoru wychowawczego polega w szczególności na: 1) zaplanowaniu indywidualnych oddziaływań wychowawczych, w tym zajęć edukacyjnych, korekcyjnych i terapeutycznych, z możliwością czasowego ograniczenia kontaktów z grupą wychowawczą; 2) określeniu porządku dla poszczególnych grup wychowawczych, oddziałów szkolnych, grup warsztatowych oraz możliwości czasowego ograniczenia kontaktów z innymi wychowankami.

6) po § 7 dodaje się § 7^1^ w brzmieniu:

§ 7^1^. Nieletnich, którzy: 1) przebywali w aresztach śledczych lub zakładach karnych, 2) dopuścili się czynu karalnego określonego w art. 134, art. 148 § 1, 2 lub 3, art. 156 § 1 lub 3, art. 163 § 1 lub 3, art. 166, art. 173 § 1 lub 3, art. 197 § 3 lub 4, art. 223 § 2, art. 252 § 1 lub 2 oraz w art. 280 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - umieszcza się w zakładach resocjalizacyjnych półotwartych, zamkniętych, o wzmożonym nadzorze wychowawczym, zakładach resocjalizacyjno-rewalidacyjnych lub zakładach resocjalizacyjno-terapeutycznych, chyba że szczególne względy resocjalizacyjne, ich postawa, zachowanie lub wskazania zespołu diagnostycznego, zespołu diagnostyczno-korekcyjnego albo opiniodawczego zespołu sądowych specjalistów przemawiają za umieszczeniem ich w zakładzie resocjalizacyjnym otwartym.

7) w § 8 ust. 1 i 2 otrzymują brzmienie:

1. Zakłady resocjalizacyjno-rewalidacyjne są przeznaczone dla nieletnich z niepełnosprawnością intelektualną. 2. W zakładach, o których mowa w ust. 1, pracę resocjalizacyjną prowadzi się na terenie zakładu lub poza zakładem, z zastosowaniem środków, form, metod wychowania i nauczania przewidzianych dla młodzieży z niepełnosprawnością intelektualną.

8) w § 9 ust. 1 i 2 otrzymują brzmienie:

1. Zakłady resocjalizacyjno-terapeutyczne są przeznaczone dla nieletnich: 1) z zaburzeniami rozwoju osobowości na tle organicznego uszkodzenia centralnego układu nerwowego; 2) z niepsychotycznymi zaburzeniami psychicznymi; 3) z zaburzeniami zachowania wymagającymi stałej opieki psychiatrycznej; 4) uzależnionych od środków psychoaktywnych. 2. W zakładach, o których mowa w ust. 1, pracę resocjalizacyjną prowadzi się ze szczególnym uwzględnieniem zajęć terapeutyczno-korekcyjnych.

9) uchyla się § 9^1^;

10) w § 12:

1. W zakładzie prowadzi się działalność resocjalizacyjną na podstawie rocznego planu pracy. 2. Plan, o którym mowa w ust. 1, opracowuje dyrektor zakładu przy współpracy z nauczycielami zajmującymi stanowiska kierownicze w zakładzie.

W planie, o którym mowa w ust. 1, uwzględnia się:

11) w § 13 ust. 2 otrzymuje brzmienie:

1. Arkusz organizacji pracy zakładu opracowuje dyrektor zakładu przy współpracy z nauczycielami zajmującymi stanowiska kierownicze w zakładzie i przedkłada do zatwierdzenia Ministrowi Sprawiedliwości w terminie do dnia 31 maja każdego roku.

12) w § 14 ust. 2 otrzymuje brzmienie:

1. Dyrektor zakładu przedstawia regulamin zakładu do zatwierdzenia Ministrowi Sprawiedliwości.

13) w § 15 w ust. 1:

2) szkoła albo szkoły i warsztaty szkolne;

14) w § 16 w ust. 1:

2) pracowników administracyjnych i obsługi;

4) pracowników ochrony.

15) w § 18 w ust. 1:

4) w okresie trzech lat poprzedzających powierzenie stanowiska dyrektora zakładu uzyskał co najmniej dobrą ocenę pracy lub pozytywną ocenę dorobku zawodowego;

9) w okresie pięciu lat poprzedzających powierzenie stanowiska dyrektora zakładu nie został odwołany przez organ prowadzący lub nie został skutecznie odwołany na podstawie art. 70 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy ze stanowiska dyrektora zakładu, schroniska albo szkoły lub placówki, o których mowa w art. 2 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty , albo dyrektora placówki lub ośrodka, o których mowa w art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej , chyba że odwołanie nastąpiło w wyniku przekształceń organizacyjnych lub likwidacji poprzedniego miejsca pracy albo złożenia przez kandydata rezygnacji ze stanowiska.

16) w § 18^1^ pkt 4 otrzymuje brzmienie:

4) w okresie trzech lat poprzedzających powołanie na stanowisko dyrektora zakładu uzyskała pozytywną ocenę pracy na uczelni;

17) uchyla się § 19;

18) § 20 i § 20^1^ otrzymują brzmienie:

§ 20. 1. Minister Sprawiedliwości, na wniosek dyrektora komórki organizacyjnej Ministerstwa Sprawiedliwości prowadzącej sprawy z zakresu sprawowanego przez Ministra Sprawiedliwości nadzoru nad zakładami: 1) powierza stanowisko dyrektora zakładu osobie, o której mowa w § 18 ust. 1 albo ust. 2, na czas nieokreślony w formie aktu wewnętrznego o charakterze organizacyjnym, do którego nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego ; 2) powołuje, na podstawie art. 68 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy, na stanowisko dyrektora zakładu osobę, o której mowa w § 18^1^ albo w § 18^2^, na czas nieokreślony. 2. Czynności z zakresu prawa pracy wobec dyrektora zakładu wykonuje Minister Sprawiedliwości za pośrednictwem komórek organizacyjnych Ministerstwa Sprawiedliwości. § 20^1^. 1. Minister Sprawiedliwości może w każdym czasie odwołać dyrektora zakładu, o którym mowa w § 20 ust. 1 pkt 1, w razie stwierdzenia: 1) zaniedbań w zakresie realizacji zadań zakładu; 2) uchybień w wykonywaniu obowiązków służbowych, w szczególności nierealizowania zadań wyznaczonych przez Ministra Sprawiedliwości. 2. Minister Sprawiedliwości odwołuje dyrektora zakładu, o którym mowa w § 20 ust. 1 pkt 1, w razie: 1) złożenia przez dyrektora rezygnacji ze stanowiska, za trzymiesięcznym wypowiedzeniem; 2) ustalenia negatywnej oceny pracy; 3) zawieszenia, o którym mowa w § 20^2^, trwającego nieprzerwanie co najmniej 6 miesięcy; 4) utraty wymagań niezbędnych do zajmowania stanowiska dyrektora zakładu. 3. Minister Sprawiedliwości, w przypadku odwołania dyrektora zakładu, przed powołaniem na stanowisko nowego dyrektora lub przed powierzeniem stanowiska nowemu dyrektorowi, powierza pełnienie obowiązków dyrektora zakładu wyznaczonej przez siebie osobie: 1) nauczycielowi posiadającemu kwalifikacje, o których mowa w § 17, § 18, § 20 ust. 3 lub § 22 ust. 3 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 12 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia lub ukończonego zakładu kształcenia nauczycieli , 2) wizytatorowi, starszemu wizytatorowi lub głównemu wizytatorowi wykonującemu zadania nadzoru pedagogicznego Ministra Sprawiedliwości nad zakładami, 3) posiadającej kwalifikacje do zajmowania stanowiska dyrektora zakładu, o których mowa w § 18^1^ albo w § 18^2^ - na czas określony, jednak nie dłużej niż na 6 miesięcy.

19) w § 20^2^:

2) zaniedbań w realizacji zadań zakładu - na czas prowadzonego w tym zakresie przez organ nadzoru zwierzchniego postępowania wyjaśniającego.

1. Minister Sprawiedliwości, w przypadku zawieszenia dyrektora zakładu, powierza pełnienie obowiązków dyrektora zakładu wyznaczonej przez siebie osobie: 1) nauczycielowi posiadającemu kwalifikacje, o których mowa w § 17, § 18, § 20 ust. 3 lub § 22 ust. 3 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 12 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia lub ukończonego zakładu kształcenia nauczycieli, 2) wizytatorowi, starszemu wizytatorowi lub głównemu wizytatorowi wykonującemu zadania nadzoru pedagogicznego Ministra Sprawiedliwości nad zakładami, 3) posiadającej kwalifikacje do zajmowania stanowiska dyrektora zakładu, o których mowa w § 18^1^ albo w § 18^2^ - na czas określony, jednak nie dłużej niż na 6 miesięcy. 3. Postępowanie wyjaśniające jest wszczynane na podstawie zarządzenia Ministra Sprawiedliwości, w przypadku ujawnienia okoliczności uprawdopodabniających istnienie przesłanek, o których mowa w ust. 1. Postępowanie wyjaśniające może trwać nie dłużej niż 30 dni od dnia zakończenia związanej z nim kontroli lub lustracji.

20) w § 21 w ust. 2 pkt 5 otrzymuje brzmienie:

5) prowadzi nabór kandydatów na pracowników uwzględniający kompetencje i umiejętność postępowania z nieletnimi oraz osobistą przydatność do pracy;

21) w § 23:

1) roczny plan pracy;

22) w § 25 w ust. 1 uchyla się pkt 4;

23) w § 26 w ust. 2 pkt 11 otrzymuje brzmienie:

11) księga ewidencji wydarzeń nadzwyczajnych;

24) uchyla się rozdział 2a;

25) w § 32:

2) szkoła albo szkoły i warsztaty szkolne;

26) w § 33:

1) roczny plan pracy;

5) wnioski dyrektora o przyznanie nauczycielom nagród, odznaczeń i innych wyróżnień.

27) § 34 otrzymuje brzmienie:

§ 34. Do organizacji schronisk przepisy § 10, § 11, § 13, § 14, § 15 ust. 2, § 16-22 i § 24-26 stosuje się odpowiednio.

28) w § 35 w ust. 1 pkt 2 otrzymuje brzmienie:

2) opinię o nieletnim opracowaną w opiniodawczym zespole sądowych specjalistów, w schronisku dla nieletnich lub innej specjalistycznej placówce;

29) w § 38 uchyla się ust. 2;

30) § 39 otrzymuje brzmienie:

§ 39. 1. Przeniesienie wychowanka do innego zakładu może nastąpić ze względów wychowawczych lub organizacyjnych na wniosek sądu rodzinnego, dyrektora zakładu, wychowanka lub jego rodziców (opiekunów), skierowany do Ministerstwa Sprawiedliwości. 2. Do wniosku o przeniesienie wychowanka do innego zakładu dyrektor zakładu dołącza aktualną opinię psychologiczno-pedagogiczną. 3. Przeniesienie wychowanka do innego zakładu na wniosek dyrektora zakładu, wychowanka lub jego rodziców (opiekunów) wymaga zgody Ministerstwa Sprawiedliwości. 4. Przed przeniesieniem wychowanka do zakładu o wzmożonym nadzorze wychowawczym sąd rodzinny zasięga opinii Ministerstwa Sprawiedliwości. 5. Przeniesienie wychowanka do innego zakładu, w przypadkach, o których mowa w art. 85 § 2 ustawy, następuje na podstawie postanowienia sądu rodzinnego.

31) w § 40 uchyla się ust. 2;

32) w § 41 ust. 3 otrzymuje brzmienie:

1. W przypadku niedoprowadzenia nieletniego do zakładu w ciągu 3 miesięcy od daty skierowania lub przeniesienia, dyrektor zakładu odsyła dokumentację nieletniego sądowi rodzinnemu.

33) w § 44:

1. Umieszczenie nieletniego w izbie przejściowej może nastąpić, na okres nie dłuższy niż 14 dni, w celu: 1) przeprowadzenia rozmowy wstępnej; 2) poddania go wstępnym badaniom lekarskim i zabiegom higieniczno-sanitarnym; 3) poddania go badaniom osobopoznawczym.

1. Izbą przejściową w zakładzie jest wyodrębnione pomieszczenie urządzone w sposób odpowiadający warunkom pomieszczenia mieszkalnego, pozostające pod stałym nadzorem, które powinno posiadać urządzenia pozwalające monitorować w nim pobyt nieletniego.

34) § 47 otrzymuje brzmienie:

§ 47. W przypadku wydania orzeczenia o umieszczeniu nieletniego w schronisku Ministerstwo Sprawiedliwości niezwłocznie na pisemny wniosek sędziego wskazuje schronisko, w którym nieletni ma zostać umieszczony.

35) w § 51 ust. 1 i 2 otrzymują brzmienie:

1. Po przyjęciu do schroniska nieletniego umieszcza się w izbie przejściowej, na okres nie dłuższy niż 14 dni, w celu: 1) przeprowadzenia rozmowy wstępnej i sporządzenia podstawowej informacji o nieletnim; 2) poddania go wstępnym badaniom lekarskim i zabiegom higieniczno-sanitarnym; 3) poddania go badaniom osobopoznawczym. 2. Rozmowę, o której mowa w ust. 1 pkt 1, przeprowadza psycholog lub pedagog.

36) w § 52 ust. 1 otrzymuje brzmienie:

1. Przeniesienie nieletniego, którego zachowanie zagraża bezpieczeństwu schroniska zwykłego, do schroniska interwencyjnego może nastąpić na uzasadniony wniosek dyrektora schroniska zwykłego do sądu, który orzekł o umieszczeniu w tym schronisku.

37) w § 53 ust. 1 otrzymuje brzmienie:

1. Przeniesienie nieletniego do innego schroniska może nastąpić za zgodą sędziego prowadzącego postępowanie, jeżeli wymagają tego względy wychowawcze lub organizacyjne, w szczególności jeśli usprawniłoby to postępowanie w sprawie nieletniego.

38) w § 57 w ust. 1:

11) opiekę i pomoc psychologiczno-pedagogiczną;

13) co najmniej godzinny pobyt w ciągu doby na świeżym powietrzu, o ile warunki atmosferyczne na to pozwalają.

39) w § 59: