Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 22 października 2018 r. w sprawie szczegółowych warunków przeprowadzania i dokumentowania czynności przez funkcjonariuszy Straży Marszałkowskiej
Treść rozporządzenia
Na podstawie art. 12 ust. 8 ustawy z dnia 26 stycznia 2018 r. o Straży Marszałkowskiej zarządza się, co następuje:
Rozdział 1. Przepisy ogólne
§ 1.
Rozporządzenie określa szczegółowe warunki przeprowadzania i dokumentowania czynności określonych w art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2018 r. o Straży Marszałkowskiej, zwanej dalej „ustawą”:
1) wydawania poleceń osobom, których zachowanie stwarza lub może stworzyć zagrożenie dla bezpieczeństwa osób, terenów, obiektów i urządzeń podlegających ochronie Straży Marszałkowskiej, w szczególności poleceń dotyczących:
opuszczenia przez osoby miejsca, w którym przebywanie może stanowić zagrożenie dla realizacji zadania wykonywanego przez Straż Marszałkowską,
zatrzymania pojazdu,
usunięcia pojazdu z miejsca postoju,
usunięcia innych przedmiotów i urządzeń lub oddania ich do depozytu,
2) legitymowania osób w celu ustalenia ich tożsamości,
3) ujmowania osób stwarzających w sposób oczywisty bezpośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzkiego oraz dla mienia, a także osób w sposób rażący naruszających porządek publiczny,
4) dokonywania kontroli osobistej, a także przeglądania zawartości bagaży i sprawdzania ładunków i pomieszczeń w sytuacjach, gdy jest to niezbędne dla zapewnienia bezpieczeństwa ochranianych osób, obiektów i urządzeń,
5) żądania udzielenia niezbędnej pomocy, w zakresie ich działania, od instytucji państwowych, organów administracji rządowej i organów samorządu terytorialnego oraz jednostek gospodarczych prowadzących działalność w zakresie użyteczności publicznej,
6) zwracania się o udzielenie niezbędnej pomocy do innych jednostek gospodarczych i organizacji społecznych, a w nagłych przypadkach również do każdej osoby o udzielenie doraźnej pomocy,
7) dokonywania kontroli bezpieczeństwa osób wchodzących na teren obiektów, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy, pojazdów, bagaży, przesyłek, pomieszczeń, obiektów i terenu, w formie:
kontroli manualnej lub
sprawdzenia za pomocą środków technicznych niezbędnych do wykrywania materiałów i urządzeń niebezpiecznych, lub
sprawdzenia biochemicznego, lub
sprawdzenia z wykorzystaniem psów służbowych
- przez funkcjonariusza Straży Marszałkowskiej, zwanego dalej „funkcjonariuszem”, podczas wykonywania czynności służbowych.
§ 2.
Funkcjonariusz nie wykonuje czynności określonych w § 1 pkt 3, 4 i 7 w stosunku do:
1) członka personelu przedstawicielstw dyplomatycznych i urzędów konsularnych oraz osoby zrównanej z nim na podstawie ustaw, umów lub zwyczajów międzynarodowych, jeżeli nie jest obywatelem polskim;
2) innej osoby korzystającej z immunitetu dyplomatycznego lub konsularnego na mocy ustaw, umów międzynarodowych albo powszechnie uznanych zwyczajów międzynarodowych;
3) osoby, która w sposób niebudzący wątpliwości wykaże, że korzysta z immunitetu parlamentarnego, sędziowskiego lub prokuratorskiego.
Przepis ust. 1 nie dotyczy działań podjętych przez funkcjonariusza w ramach obrony koniecznej lub stanu wyższej konieczności.
W przypadku działań podjętych w ramach obrony koniecznej lub stanu wyższej konieczności funkcjonariusz zawiadamia niezwłocznie drogą służbową Komendanta Straży Marszałkowskiej.
O podjęciu działań w ramach obrony koniecznej lub stanu wyższej konieczności wobec osób, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, Komendant Straży Marszałkowskiej niezwłocznie zawiadamia urząd obsługujący ministra właściwego do spraw zagranicznych, a wobec osób, o których mowa w ust. 1 pkt 3 - odpowiednio Marszałka Sejmu, Marszałka Senatu, Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego lub Prokuratora Generalnego.
§ 3.
Funkcjonariusz może rejestrować za pomocą kamer przenośnych lub nasobnych przebieg czynności określonych w § 1 pkt 1-4 i 7, z wyłączeniem kontroli osobistej.
Rozdział 2. Wydawanie poleceń
§ 4.
Funkcjonariusz wykonuje czynności, o których mowa w § 1 pkt 1, w przypadku gdy jest to niezbędne do:
1) sprawnego i zgodnego z przepisami ustawy wykonania czynności, o których mowa w § 1 pkt 2-4 i 7;
2) uniknięcia bezpośredniego zagrożenia bezpieczeństwa osób lub mienia.
§ 5.
Z czynności, o której mowa w § 1 pkt 1, funkcjonariusz sporządza notatkę służbową, która zawiera w szczególności:
1) imię, nazwisko i stanowisko służbowe funkcjonariusza;
2) dzień, miesiąc i rok oraz godzinę i minutę oraz miejsce przeprowadzenia czynności;
3) cel i opis przeprowadzenia czynności;
4) podpis funkcjonariusza.
Rozdział 3. Legitymowanie osób
§ 6.
Funkcjonariusz wykonuje czynności, o których mowa w § 1 pkt 2, w przypadku gdy ustalenie tożsamości osoby jest niezbędne do prawidłowego wykonywania innych czynności służbowych.
§ 7.
Z czynności, o której mowa w § 1 pkt 2, funkcjonariusz sporządza notatkę służbową, która zawiera w szczególności:
1) imię, nazwisko i stanowisko służbowe funkcjonariusza;
2) dzień, miesiąc i rok oraz godzinę i minutę oraz miejsce przeprowadzenia czynności;
3) imię, nazwisko, datę urodzenia i miejsce zamieszkania osoby legitymowanej;
4) cechy dokumentu, na podstawie którego stwierdzono tożsamość osoby legitymowanej;
5) przyczynę legitymowania;
6) podpis funkcjonariusza.
Rozdział 4. Ujmowanie osób
§ 8.
Funkcjonariusz po ujęciu osoby niezwłocznie:
1) informuje osobę ujętą o przyczynach ujęcia;
2) poucza osobę ujętą, że przysługują jej uprawnienia osoby zatrzymanej, przewidziane w przepisach ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego :
prawo do skorzystania z pomocy adwokata lub radcy prawnego i możliwości nawiązania z nim kontaktu w dostępnej formie oraz bezpośredniej z nim rozmowy,
prawo do korzystania z bezpłatnej pomocy tłumacza, jeżeli nie włada językiem polskim w wystarczającym stopniu,
prawo do złożenia oświadczenia i odmowy złożenia oświadczenia,
prawo do otrzymania odpisu protokołu ujęcia,
prawo do dostępu do pierwszej pomocy medycznej,
prawo do żądania zawiadomienia osoby najbliższej lub innej,
prawo wniesienia do sądu, w terminie 7 dni od ujęcia, zażalenia na ujęcie, w którym ujęty może się domagać zbadania legalności, zasadności lub prawidłowości jego ujęcia,
prawo do nawiązania, w dostępnej formie, kontaktu z właściwym urzędem konsularnym lub przedstawicielstwem dyplomatycznym, jeżeli jest obywatelem państwa obcego, albo z przedstawicielstwem państwa, w którym ma stałe miejsce zamieszkania, jeżeli nie posiada żadnego obywatelstwa;
3) informuje osobę ujętą o treści art. 248 § 1 i 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego;
4) wysłuchuje osobę ujętą;
5) w razie potrzeby podejmuje czynności mające na celu realizację uprawnień osoby zatrzymanej;
6) zawiadamia o ujęciu osoby swojego przełożonego i najbliższą jednostkę Policji.
§ 9.
Funkcjonariusz, który dokonuje ujęcia osoby, sporządza z przebiegu tej czynności protokół, który zawiera w szczególności:
1) imię, nazwisko i stanowisko służbowe funkcjonariusza, dzień, miesiąc i rok oraz godzinę i minutę rozpoczęcia i zakończenia sporządzania protokołu;
2) imię i nazwisko osoby ujętej, a w razie niemożności ustalenia tożsamości - jej rysopis oraz miejsce zamieszkania;
3) dzień, miesiąc i rok oraz godzinę i minutę, a także miejsce ujęcia;
4) informację o osobach uczestniczących w czynności;
5) informację o przyczynach ujęcia;
6) pouczenie o prawach, o których mowa w § 8 pkt 2;
7) podpisane przez osobę ujętą oświadczenie o poinformowaniu jej o przyczynach ujęcia i prawach, o których mowa w § 8 pkt 2, albo informację o odmowie podpisania takiego oświadczenia;
8) oświadczenia i wnioski złożone przez osobę ujętą;
9) informację o osobach zawiadomionych o ujęciu;
10) podpis funkcjonariusza.
Funkcjonariusz przekazuje osobie ujętej, za potwierdzeniem odbioru, kopię protokołu ujęcia osoby.
§ 10.
Osobę ujętą, do czasu przekazania właściwej jednostce organizacyjnej Policji, umieszcza się w pomieszczeniu Straży Marszałkowskiej, które jest wyposażone i zabezpieczone w sposób zapewniający bezpieczeństwo tej osobie oraz realizację celu ujęcia.
§ 11.
Funkcjonariusz zwalnia natychmiast osobę ujętą, w przypadku gdy:
1) ustała przyczyna ujęcia;
2) otrzymał polecenie sądu lub prokuratora;
3) otrzymał zaświadczenie lekarskie, z którego wynika istnienie przeciwwskazań medycznych do ujęcia.
Rozdział 5. Kontrola osobista, przeglądanie zawartości bagaży oraz sprawdzanie ładunków i pomieszczeń
§ 12.
Funkcjonariusz wykonuje czynności, o których mowa w § 1 pkt 4, w przypadku gdy jest to niezbędne do prawidłowego wykonywania innych czynności służbowych.
§ 13.
Osoba, która ma być poddana kontroli osobistej, może żądać obecności przy tej czynności osoby wskazanej przez siebie oraz osoby przybranej przez prowadzącego czynności. Funkcjonariusz dopuszcza te osoby do udziału w czynności, chyba że ich obecność mogłaby utrudnić lub uniemożliwić przeprowadzenie tych czynności.
Kontroli osobistej dokonują, w miarę możliwości, osoby tej samej płci co osoba poddawana kontroli, w pomieszczeniu niedostępnym na czas kontroli dla osób postronnych. Jeżeli dokonanie kontroli osobistej przez funkcjonariusza tej samej płci co osoba poddawana kontroli osobistej nie jest możliwe, a czynność musi być przeprowadzona niezwłocznie, kontroli osobistej może dokonać funkcjonariusz płci odmiennej, ze szczególnym uwzględnieniem przepisu art. 12 ust. 6 ustawy.
W przypadku gdy przedmioty ujawnione w wyniku kontroli osobistej stwarzają niebezpieczeństwo dla życia, zdrowia ludzkiego lub mienia, funkcjonariusz podejmuje działania zmierzające do usunięcia niebezpieczeństwa.
§ 14.
Funkcjonariusz, który dokonuje kontroli osobistej, sporządza z przebiegu tej czynności protokół, który zawiera w szczególności:
1) imię, nazwisko i stanowisko służbowe funkcjonariusza, dzień, miesiąc i rok oraz godzinę i minutę rozpoczęcia i zakończenia sporządzania protokołu;
2) imię i nazwisko osoby, wobec której dokonano kontroli osobistej, a w razie niemożności ustalenia tożsamości - jej rysopis oraz miejsce zamieszkania;
3) dzień, miesiąc i rok oraz godzinę i minutę rozpoczęcia i zakończenia przeprowadzania kontroli osobistej, a także miejsce jej przeprowadzenia;
4) informację o osobach uczestniczących w kontroli osobistej;
5) przebieg kontroli osobistej, w tym informacje o znalezionych przedmiotach albo ich braku;
6) oświadczenia i wnioski złożone przez osobę, wobec której dokonano kontroli osobistej;
7) pouczenie o prawie złożenia zażalenia do prokuratora właściwego ze względu na miejsce przeprowadzenia czynności na sposób przeprowadzenia czynności, zgodnie z art. 12 ust. 7 ustawy;
8) podpis osoby, wobec której dokonano kontroli osobistej, albo informację o odmowie podpisania protokołu;
9) podpis funkcjonariusza.
Funkcjonariusz przekazuje, za potwierdzeniem odbioru, kopię protokołu osobie, wobec której dokonano kontroli osobistej.
§ 15.
Przeglądanie zawartości bagażu lub sprawdzanie ładunku lub pomieszczenia przeprowadza się w obecności właściciela bagażu, ładunku lub pomieszczenia albo przedstawiciela przewoźnika lub spedytora, albo użytkownika pomieszczenia, a gdy jest to niemożliwe - w obecności osoby przybranej przez funkcjonariusza.
Przeglądania zawartości bagażu lub sprawdzania ładunku lub pomieszczenia, pod nieobecność właściciela, użytkownika, przewoźnika lub spedytora, dokonuje się, w przypadku gdy z ustaleń funkcjonariusza wynika, że zwłoka może spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzkiego.
Funkcjonariusz, który dokonuje przeglądania zawartości bagażu lub sprawdzania ładunku, może przeprowadzać te czynności za pomocą specjalistycznych urządzeń.
W przypadku gdy przedmioty ujawnione w wyniku przeglądania zawartości bagażu lub sprawdzenia ładunku lub pomieszczenia stwarzają niebezpieczeństwo dla życia, zdrowia ludzkiego lub mienia, funkcjonariusz podejmuje działania zmierzające do usunięcia niebezpieczeństwa.
§ 16.
Funkcjonariusz, który dokonuje przeglądu zawartości bagażu lub sprawdzenia ładunku lub pomieszczenia, sporządza z przebiegu tej czynności protokół, który zawiera w szczególności:
1) imię, nazwisko i stanowisko służbowe funkcjonariusza, dzień, miesiąc i rok oraz godzinę i minutę rozpoczęcia i zakończenia sporządzania protokołu;
2) imię i nazwisko właściciela bagażu, ładunku lub pomieszczenia albo przedstawiciela przewoźnika lub spedytora, albo użytkownika pomieszczenia;
3) dzień, miesiąc i rok oraz godzinę i minutę rozpoczęcia i zakończenia przeprowadzania przeglądu zawartości bagażu lub sprawdzenia ładunku lub pomieszczenia oraz miejsce jego przeprowadzenia;
4) informację o osobach uczestniczących w przeprowadzeniu przeglądu zawartości bagażu lub sprawdzenia ładunku lub pomieszczenia;
5) przebieg przeglądu zawartości bagażu lub sprawdzenia ładunku lub pomieszczenia, w tym informacje o znalezionych przedmiotach;
6) oświadczenia i wnioski złożone przez właściciela bagażu, ładunku lub pomieszczenia albo przedstawiciela przewoźnika lub spedytora, albo użytkownika pomieszczenia;
7) pouczenie o prawie złożenia zażalenia do prokuratora właściwego ze względu na miejsce przeprowadzenia czynności na sposób przeprowadzenia czynności, zgodnie z art. 12 ust. 7 ustawy;
8) podpis właściciela bagażu, ładunku lub pomieszczenia albo przedstawiciela przewoźnika lub spedytora, albo użytkownika pomieszczenia albo informację o odmowie podpisania protokołu;
9) podpis funkcjonariusza.
Funkcjonariusz przekazuje, za potwierdzeniem odbioru, kopię protokołu właścicielowi bagażu, ładunku lub pomieszczenia albo przedstawicielowi przewoźnika lub spedytora, albo użytkownikowi pomieszczenia.
Rozdział 6. Wystąpienie z żądaniem lub prośbą o udzielenie niezbędnej pomocy
§ 17.
Funkcjonariusz wykonuje czynności, o których mowa w § 1 pkt 5 i 6, w przypadku gdy wykonanie innej czynności służbowej byłoby bez tej pomocy niemożliwe lub znacznie utrudnione.
Z żądaniem lub prośbą o udzielenie niezbędnej pomocy funkcjonariusz występuje na piśmie, za pośrednictwem Komendanta Straży Marszałkowskiej lub upoważnionego przez niego funkcjonariusza.
Wystąpienie z żądaniem lub prośbą o udzielenie niezbędnej pomocy zawiera określenie podstawy prawnej, rodzaju i zakresu pomocy, uzasadnienie faktyczne oraz upoważnienie dla funkcjonariusza.
Z żądaniem lub prośbą o udzielenie niezbędnej pomocy funkcjonariusz występuje do osób fizycznych, a w przypadku podmiotów, o których mowa w § 1 pkt 5 i 6 - do ich kierowników, a pod ich nieobecność - do osób aktualnie dysponujących możliwościami udzielenia pomocy.
§ 18.
Warunkiem skorzystania przez funkcjonariusza z pomocy podmiotów i osób, o których mowa w § 1 pkt 6, jest wyrażenie przez nie zgody na piśmie.
Funkcjonariusz może odstąpić od uzyskania zgody, o której mowa w ust. 1, w przypadku gdy upływ czasu niezbędnego dla jej uzyskania mógłby spowodować bezpośrednie zagrożenie dla realizacji zadań przez Straż Marszałkowską lub w przypadku zwracania się o udzielenie doraźnej pomocy w nagłych przypadkach.
§ 19.
W przypadkach uzasadnionych koniecznością niezwłocznego działania, w szczególności w celu zapewnienia bezpieczeństwa osób lub obiektów podlegających ochronie Straży Marszałkowskiej, wystąpienie na piśmie z żądaniem lub prośbą o udzielenie niezbędnej pomocy nie jest wymagane.
W przypadkach, o których mowa w ust. 1, do żądania udzielenia pomocy lub zwracania się z prośbą o jej udzielenie jest upoważniony każdy funkcjonariusz.
Funkcjonariusz, występując z żądaniem udzielenia pomocy lub prośbą o jej udzielenie, jest obowiązany ustnie poinformować osobę, do której się zwraca, o istnieniu sytuacji, o której mowa w ust. 1, oraz o podstawie prawnej, rodzaju i zakresie pomocy.
Rozdział 7. Kontrola bezpieczeństwa osób wchodzących na tereny i do obiektów oraz kontrola pojazdów, bagaży, przesyłek, pomieszczeń, obiektów i terenu
§ 20.
Funkcjonariusz wykonuje czynności, o których mowa w § 1 pkt 7, w każdym miejscu terenów i obiektów, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy, w szczególności na posterunkach zewnętrznych i wewnętrznych wyznaczonych przez Komendanta Straży Marszałkowskiej.
Funkcjonariusz wykonuje czynności, o których mowa w § 1 pkt 7, w wybrany przez siebie sposób, najlepiej odpowiadający zapewnieniu realizacji zadań Straży Marszałkowskiej w danej sytuacji.
§ 21.
W przypadku odmowy wstępu na tereny i do obiektów, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy, osobie nieuprawnionej lub posiadającej broń palną i amunicję w rozumieniu ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji lub materiały wybuchowe w rozumieniu ustawy z dnia 21 czerwca 2002 r. o materiałach wybuchowych przeznaczonych do użytku cywilnego , lub inne niebezpieczne narzędzia, zagrażające bezpieczeństwu ochranianych osób, obiektów lub urządzeń, albo złożenia przez osobę wchodzącą na te tereny i do tych obiektów przedmiotów niebezpiecznych do depozytu, funkcjonariusz sporządza notatkę służbową, która zawiera w szczególności:
1) imię, nazwisko i stanowisko służbowe funkcjonariusza;
2) dzień, miesiąc i rok oraz godzinę i minutę oraz miejsce przeprowadzenia czynności;
3) imię, nazwisko, datę urodzenia i miejsce zamieszkania osoby, której odmówiono wstępu, albo osoby, której przedmioty niebezpieczne zostały złożone do depozytu;
4) cechy dokumentu, na podstawie którego stwierdzono tożsamość osoby legitymowanej;
5) okoliczności i wyniki kontroli;
6) podpis funkcjonariusza.
Rozdział 8. Przepis końcowy
§ 22.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia.
Niniejszy dokument nie zastępuje oficjalnej publikacji w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Nie ponosimy odpowiedzialności za ewentualne nieścisłości wynikające z transkrypcji oryginału do tego formatu.
Ten tekst jest publikowany na własnych warunkach ponownego wykorzystania określonych przez Dziennik Ustaw, a nie na licencji Legalize ani na licencji domeny publicznej.
Dziennik Ustaw
domena publiczna (urzędowe publikacje rządowe)