Rozporządzenie Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia 23 kwietnia 2018 r. w sprawie wyszkolenia i kwalifikacji członków załóg statków morskich

Do uzyskania dyplomu szypra klasy 1 rybołówstwa morskiego wymagane jest posiadanie świadectw przeszkoleń w zakresie udzielania pierwszej pomocy medycznej, ochrony przeciwpożarowej stopnia wyższego, wykorzystania radaru i ARPA na poziomie operacyjnym i co najmniej świadectwa operatora łączności dalekiego zasięgu oraz:

Wymóg ukończenia szkolenia, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, nie dotyczy absolwentów MJE typu A, MJE typu B i MJE typu C kształcących w zakresie szypra statku rybackiego o długości powyżej 24 m uprawiającego żeglugę na wodach ograniczonych zgodnie z certyfikatem uznania.

Do uzyskania dyplomu szypra żeglugi nieograniczonej rybołówstwa morskiego wymagane jest posiadanie co najmniej świadectwa operatora łączności dalekiego zasięgu oraz:

Wymóg ukończenia szkolenia, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, nie dotyczy absolwentów MJE typu A, MJE typu B i MJE typu C kształcących w zakresie szypra statku rybackiego o długości powyżej 24 m uprawiającego żeglugę na wodach nieograniczonych zgodnie z certyfikatem uznania.

Ustala się uprawnienia zawodowe w rybołówstwie morskim:

Wymóg zdania egzaminu z zakresu bezpieczeństwa żeglugi i wiedzy nautycznej, o którym mowa w ust. 1 pkt 3 lit. c, nie dotyczy absolwentów MJE typu A, MJE typu B i MJE typu C, kształcących na poziomie operacyjnym w dziale pokładowym, zgodnie z certyfikatem uznania.

Wymóg ukończenia szkolenia i zdania egzaminu z zakresu bezpieczeństwa żeglugi i wiedzy nautycznej, o którym mowa w ust. 1 pkt 3 lit. d, nie dotyczy absolwentów MJE typu A, MJE typu B i MJE typu C, kształcących na poziomie operacyjnym w dziale pokładowym, zgodnie z certyfikatem uznania.

Każdy członek załogi statku jest obowiązany posiadać świadectwa przeszkoleń w zakresie:

Warunkiem uzyskania świadectw przeszkoleń, o których mowa w ust. 1, jest ukończenie odpowiednich przeszkoleń na te świadectwa.

Świadectwa określone w ust. 1 pkt 1-3 i 5 mogą zostać zastąpione świadectwem przeszkolenia w zakresie bezpieczeństwa, którego warunkiem uzyskania jest ukończenie odpowiednich przeszkoleń lub posiadanie odpowiednich świadectw przeszkoleń.

Wymóg posiadania świadectwa przeszkolenia, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, nie dotyczy członków załóg statków rybackich i statków żeglugi krajowej innych niż pasażerskie.

Wymóg posiadania świadectwa przeszkolenia, o którym mowa w ust. 1 pkt 4, nie dotyczy:

Wymóg posiadania świadectw przeszkoleń, o których mowa w ust. 1, nie dotyczy członków załóg statków brzegowych stacji ratowniczych Służby SAR, pod warunkiem że posiadają oni zaświadczenie o ukończeniu przeszkolenia w zakresie bezpieczeństwa wydane przez dyrektora Służby SAR.

Na łodziach rybackich w żegludze krajowej świadectwa przeszkoleń, o których mowa w § 69 ust. 1 pkt 1, 2 i 5, mogą być zastąpione świadectwem przeszkolenia w zakresie bezpieczeństwa dla członków załóg łodzi rybackich w żegludze krajowej.

Warunkiem uzyskania świadectwa przeszkolenia w zakresie bezpieczeństwa dla członków załóg łodzi rybackich w żegludze krajowej jest ukończenie przeszkolenia na to świadectwo.

Każdy członek załogi, któremu wyznaczono na statku obowiązki w zakresie ochrony, jest obowiązany posiadać świadectwo przeszkolenia dla członków załóg z przydzielonymi obowiązkami w zakresie ochrony.

Warunkiem uzyskania świadectwa przeszkolenia dla członków załóg z przydzielonymi obowiązkami w zakresie ochrony jest ukończenie przeszkolenia na to świadectwo.

Wymóg posiadania świadectwa przeszkolenia, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy członka załogi statku posiadającego świadectwo przeszkolenia oficera ochrony statku.

Oficerowie i członkowie załogi wyznaczeni do kierowania na statku akcjami gaszenia pożarów są obowiązani posiadać świadectwo przeszkolenia w zakresie ochrony przeciwpożarowej stopnia wyższego.

Warunkiem uzyskania świadectwa przeszkolenia w zakresie ochrony przeciwpożarowej stopnia wyższego jest ukończenie przeszkolenia na to świadectwo oraz posiadanie ważnego świadectwa przeszkolenia w zakresie ochrony przeciwpożarowej stopnia podstawowego.

Oficerowie i członkowie załogi wyznaczeni do udzielania pierwszej pomocy na statku są obowiązani posiadać świadectwo przeszkolenia w zakresie udzielania pierwszej pomocy medycznej.

Warunkiem uzyskania świadectwa przeszkolenia w zakresie udzielania pierwszej pomocy medycznej jest ukończenie przeszkolenia na to świadectwo oraz posiadanie ważnego świadectwa przeszkolenia w zakresie elementarnych zasad udzielania pierwszej pomocy medycznej.

Każdy członek załogi wyznaczony do kierowania zbiorczym środkiem ratunkowym jest obowiązany posiadać świadectwo ratownika.

Warunkiem uzyskania świadectwa ratownika jest ukończenie przeszkolenia na to świadectwo, posiadanie ważnego świadectwa przeszkolenia w zakresie indywidualnych technik ratunkowych oraz co najmniej 6-miesięcznej praktyki pływania.

Na statkach wyposażonych w szybkie łodzie ratownicze każdy członek załogi wyznaczony do kierowania tą łodzią jest obowiązany posiadać świadectwo starszego ratownika.

Warunkiem uzyskania świadectwa starszego ratownika jest ukończenie przeszkolenia na to świadectwo oraz posiadanie ważnego świadectwa przeszkolenia w zakresie indywidualnych technik ratunkowych i ważnego świadectwa ratownika.

W przypadku członków ekip ratownictwa morskiego w brzegowych stacjach ratowniczych ubiegających się o uzyskanie świadectwa ratownika lub świadectwa starszego ratownika za równorzędne z posiadaniem ważnego świadectwa przeszkolenia w zakresie indywidualnych technik ratunkowych uważa się posiadanie zaświadczenia o ukończeniu przeszkolenia w zakresie bezpieczeństwa wydanego przez dyrektora Służby SAR.

Na statkach wyposażonych w urządzenia radiowe kapitan i oficerowie w dziale pokładowym są obowiązani posiadać odpowiednie aktualne świadectwo operatora urządzeń radiowych w służbie radiokomunikacyjnej morskiej, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 150 ust. 4 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. - Prawo telekomunikacyjne.

Na statkach wyposażonych w ECDIS kapitan i oficerowie w dziale pokładowym są obowiązani posiadać świadectwo przeszkolenia w zakresie obsługi i wykorzystania ECDIS.

Warunkiem uzyskania świadectwa przeszkolenia w zakresie obsługi i wykorzystania ECDIS jest ukończenie przeszkolenia na to świadectwo.

Na morskich statkach handlowych w żegludze międzynarodowej kapitan i starszy oficer są obowiązani posiadać świadectwo przeszkolenia w zakresie sprawowania opieki medycznej nad chorym.

Warunkiem uzyskania świadectwa przeszkolenia w zakresie sprawowania opieki medycznej nad chorym jest ukończenie przeszkolenia na to świadectwo oraz posiadanie ważnych świadectw przeszkoleń w zakresie elementarnych zasad udzielania pierwszej pomocy medycznej i udzielania pierwszej pomocy medycznej.

Oficer wyznaczony do pełnienia funkcji oficera ochrony statku na statkach w żegludze międzynarodowej obowiązany jest posiadać świadectwo przeszkolenia oficera ochrony statku.

Warunkiem uzyskania świadectwa przeszkolenia oficera ochrony statku jest ukończenie przeszkolenia na to świadectwo oraz posiadanie co najmniej 12-miesięcznej praktyki pływania.

Przed dopuszczeniem do pracy na statku każdy nowozaokrętowany członek załogi powinien ukończyć nadzorowane przez wyznaczonego oficera szkolenia dotyczące zapoznania się ze statkiem w odniesieniu do wykonywanych obowiązków w zakresie zagadnień związanych z ochroną i bezpieczeństwem statku, ochroną przeciwpożarową, obsługa urządzeń i wyposażenia, szczegółowych procedur wachtowych, zapobieganiem zanieczyszczeniu morza, bezpieczeństwem i higieną pracy. Szkolenia powinny być prowadzone w taki sposób, aby nie zakłócały normalnego funkcjonowania statku.

Każdy członek załogi realizujący program szkolenia objętego książką praktyk powinien być nadzorowany przez wyznaczonego oficera.

Przed dopuszczeniem do pracy na statku pasażerskim w żegludze międzynarodowej każdy nowo zaokrętowany członek załogi jest obowiązany odbyć na statku przeszkolenie zapoznawcze dotyczące sytuacji zagrożeń na statkach pasażerskich, odpowiednie do jego stanowiska, obowiązków i zakresu odpowiedzialności. Przeszkolenie powinno obejmować zagadnienia związane z bezpieczeństwem statku, rozmieszczeniem wyposażenia ratunkowego, zachowaniem w czasie zagrożenia, zasadami korzystania z wind podczas zagrożenia, porozumiewania się w języku roboczym obowiązującym na statku, niewerbalnego przekazywania informacji dotyczących bezpieczeństwa oraz rozumienia komunikatów nadawanych podczas alarmów lub ćwiczeń.

Na statkach pasażerskich przewożących powyżej 400 pasażerów wyznaczony oficer odpowiedzialny za sprawy bezpieczeństwa i ochrony oraz stan sprzętu ratunkowego i przeciwpożarowego, a także szkolenie załogi w zakresie bezpieczeństwa życia na morzu i zapobiegania zanieczyszczeniu morza przez statki jest obowiązany posiadać dyplom na poziomie zarządzania w dziale pokładowym.

Świadectwa przeszkoleń, o których mowa w § 69 ust. 1 pkt 2-4, § 71 ust. 1, § 73 ust. 1, § 75 ust. 2, § 77 ust. 1, są wydawane bezterminowo.

Świadectwa przeszkoleń, o których mowa w § 69 ust. 1 pkt 1 i 5 oraz ust. 3, § 70 ust. 2, § 72 ust. 1, § 74 ust. 1 i 3 oraz § 76 ust. 1, zachowują ważność przez okres 5 lat od dnia przyznania i podlegają odnowieniu.

Warunkiem odnowienia świadectw, o których mowa w § 69 ust. 1 pkt 1 i 5, § 72 ust. 1 oraz § 74 ust. 1 i 3, jest ukończenie przeszkolenia uaktualniającego i udokumentowanie 6-miesięcznej praktyki pływania w okresie ostatnich 5 lat.

W przypadku świadectwa przeszkolenia, o którym mowa w § 69 ust. 3, warunkiem odnowienia świadectwa jest spełnienie warunków do odnowienia świadectw przeszkoleń określonych w § 69 ust. 1 pkt 1 i 5.

W przypadku świadectw, o których mowa w § 69 ust. 1 pkt 1 i 5 oraz § 74 ust. 1 i 3, 6-miesięczna praktyka pływania, o której mowa w ust. 3, może być zastąpiona 12-miesięcznym stażem pracy w charakterze członka ekipy ratownictwa morskiego w brzegowej stacji ratowniczej, nabytym w okresie ostatnich 5 lat, potwierdzonym zaświadczeniem wydanym przez dyrektora Służby SAR.

Warunkiem odnowienia świadectwa przeszkolenia, o którym mowa § 70 ust. 2, jest:

Warunkiem odnowienia świadectwa przeszkolenia, o którym mowa w § 76 ust. 1, jest ukończenie przeszkolenia uaktualniającego na to świadectwo oraz posiadanie ważnych świadectw przeszkoleń w zakresie elementarnych zasad udzielania pierwszej pomocy medycznej i udzielania pierwszej pomocy medycznej. W przypadku jeżeli od daty utraty ważności świadectwa przeszkolenia upłynęło więcej niż 12 miesięcy, wymagane jest ukończenie odpowiedniego przeszkolenia na to świadectwo.

Jeżeli od daty utraty ważności świadectw przeszkoleń, o których mowa w § 69 ust. 1 pkt 1 i 5, § 72 ust. 1 oraz § 74 ust. 1 i 3, upłynęło więcej niż 12 miesięcy lub brak jest wymaganej praktyki pływania, o której mowa w ust. 3, wymagane jest ukończenie odpowiedniego przeszkolenia na te świadectwa.

Na statkach przewożących ładunki niebezpieczne każdy członek załogi odpowiedzialny za operacje przeładunkowe jest obowiązany posiadać świadectwo przeszkolenia w zakresie przewozu ładunków niebezpiecznych.

Warunkiem uzyskania świadectwa przeszkolenia w zakresie przewozu ładunków niebezpiecznych jest ukończenie przeszkolenia na to świadectwo.

Na zbiornikowcach do przewozu produktów naftowych i chemikaliów każdy marynarz zatrudniony na poziomie pomocniczym jest obowiązany posiadać świadectwo przeszkolenia specjalistycznego na zbiornikowiec do przewozu produktów naftowych oraz chemikaliów stopnia podstawowego.

Na zbiornikowcach do przewozu gazów skroplonych każdy marynarz zatrudniony na poziomie pomocniczym lub operacyjnym jest obowiązany posiadać świadectwo przeszkolenia specjalistycznego na zbiornikowiec do przewozu gazów skroplonych stopnia podstawowego.

Warunkiem uzyskania świadectw przeszkoleń, o których mowa w ust. 1 i 2, jest ukończenie odpowiedniego przeszkolenia na te świadectwa oraz posiadanie ważnych świadectw, o których mowa w § 69 ust. 1 pkt 1-3 i 5.

Na zbiornikowcach osoby na stanowiskach kapitana, starszego oficera, starszego oficera mechanika i drugiego oficera mechanika są obowiązane posiadać świadectwo przeszkolenia specjalistycznego stopnia wyższego na dany typ zbiornikowca.

Warunkiem uzyskania świadectwa przeszkolenia specjalistycznego stopnia wyższego na:

Warunkiem odnowienia świadectwa przeszkolenia, o którym mowa w ust. 4, jest posiadanie 3-miesięcznej praktyki pływania na danym typie zbiornikowca odbytej w okresie ostatnich 5 lat.

W przypadku braku wymaganej praktyki pływania, o której mowa w ust. 6, warunkiem odnowienia świadectwa przeszkolenia, o którym mowa w ust. 4, jest ukończenie przeszkolenia stopnia wyższego na dany typ zbiornikowca oraz posiadanie 3-miesięcznej praktyki pływania na typie zbiornikowca, właściwym dla odnawianego świadectwa. Datę ważności odnawianego świadectwa ustala się na okres 5 lat, licząc od dnia ukończenia przeszkolenia.

Na statkach pasażerskich:

Warunkiem uzyskania świadectw przeszkoleń, o których mowa w ust. 1, jest ukończenie odpowiednich przeszkoleń na te świadectwa.

Warunkiem odnowienia świadectw przeszkoleń, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 3, jest posiadanie 12-miesięcznej praktyki pływania na statkach pasażerskich, odbytej w okresie ostatnich 5 lat.

Warunkiem odnowienia świadectwa przeszkolenia, o którym mowa w ust. 1 pkt 4, jest posiadanie 12-miesięcznej praktyki pływania na statkach pasażerskich typu ro-ro, odbytej w okresie ostatnich 5 lat.

W przypadku braku wymaganej praktyki pływania, o której mowa w ust. 3 lub 4, warunkiem uzyskania świadectw przeszkoleń, o których mowa w ust. 1 pkt 1, 3 i 4, jest ukończenie odpowiedniego przeszkolenia na dane świadectwo.

Na statkach eksploatowanych na wodach polarnych:

Warunkiem uzyskania świadectwa przeszkolenia stopnia podstawowego na statki eksploatowane na wodach polarnych jest ukończenie przeszkolenia na to świadectwo.

Warunkiem uzyskania świadectwa przeszkolenia stopnia wyższego na statki eksploatowane na wodach polarnych jest ukończenie przeszkolenia na to świadectwo oraz posiadanie ważnego świadectwa przeszkolenia stopnia podstawowego na statki eksploatowane na wodach polarnych, co najmniej 2-miesięcznej praktyki pływania na statkach eksploatowanych na wodach polarnych lub wodach zalodzonych na poziomie operacyjnym lub zarządzania w dziale pokładowym.

Warunkiem odnowienia świadectw przeszkoleń, o których mowa w ust. 1, jest posiadanie 2-miesięcznej praktyki pływania na statkach eksploatowanych na wodach polarnych na stanowiskach oficerskich odbytej w okresie ostatnich 5 lat.

W przypadku braku wymaganej praktyki pływania, o której mowa w ust. 4, warunkiem odnowienia świadectw, o których mowa w ust. 1, jest ukończenie przeszkolenia na dane świadectwo. W takim przypadku datę ważności odnawianego świadectwa ustala się na okres 5 lat, licząc od dnia ukończenia przeszkolenia.

Praktyka pływania na statkach eksploatowanych na wodach polarnych, o której mowa w ust. 3 i 4, powinna być potwierdzona zaświadczeniem praktyki pływania, wystawionym przez kapitana statku lub armatora statku.

Na statkach używających jako paliwa gazów lub innych paliw o niskiej temperaturze zapłonu, podlegających Kodeksowi IGF:

Warunkiem uzyskania świadectwa przeszkolenia stopnia podstawowego na statek podlegający Kodeksowi IGF jest ukończenie przeszkolenia na to świadectwo.

Warunkiem uzyskania świadectwa przeszkolenia stopnia wyższego na statki podlegające Kodeksowi IGF jest:

Dwie spośród trzech operacji bunkrowania, o których mowa w ust. 3, mogą zostać zastąpione szkoleniem na symulatorze, odbytym w ramach przeszkolenia na świadectwo przeszkolenia stopnia wyższego na statki podlegające Kodeksowi IGF.

Warunkiem odnowienia świadectw przeszkoleń, o których mowa w ust. 1, jest ukończenie przeszkolenia uaktualniającego albo posiadanie 3-miesięcznej praktyki pływania w okresie ostatnich 5 lat na:

Świadectwo przeszkolenia stopnia podstawowego na statki podlegające Kodeksowi IGF może być zastąpione świadectwem przeszkolenia specjalistycznego stopnia podstawowego na zbiornikowiec do przewozu gazów skroplonych lub świadectwem przeszkolenia specjalistycznego stopnia wyższego na zbiornikowiec do przewozu gazów skroplonych.

Osoba posiadająca ważne świadectwo przeszkolenia specjalistycznego na zbiornikowiec do przewozu gazów skroplonych stopnia podstawowego lub świadectwo przeszkolenia specjalistycznego na zbiornikowiec do przewozu gazów skroplonych stopnia wyższego może uzyskać świadectwo przeszkolenia stopnia podstawowego na statki podlegające Kodeksowi IGF, o ile wystąpi z wnioskiem do dyrektora urzędu morskiego.

Na statkach o nietypowych charakterystykach manewrowych i na statkach o pojemności brutto powyżej 50000 kapitan jest obowiązany posiadać świadectwo przeszkolenia w zakresie manewrowania dużymi statkami i statkami o nietypowych charakterystykach manewrowych.

Warunkiem uzyskania świadectwa przeszkolenia w zakresie manewrowania dużymi statkami i statkami o nietypowych charakterystykach manewrowych jest ukończenie przeszkolenia na to świadectwo.

Osoby na stanowiskach starszego oficera mechanika i drugiego oficera mechanika na statkach napędzanych turbiną parową lub gazową powinny posiadać świadectwo przeszkolenia w zakresie obsługi siłowni o napędzie innym niż tłokowy silnik spalinowy.

Warunkiem uzyskania świadectwa przeszkolenia w zakresie obsługi siłowni o napędzie innym niż tłokowy silnik spalinowy jest ukończenie przeszkolenia na to świadectwo oraz posiadanie 3-miesięcznej praktyki pływania na statku posiadającym siłownię tego typu co najmniej na stanowisku oficera mechanika wachtowego.

Warunkiem odnowienia świadectwa przeszkolenia, o którym mowa w ust. 1, jest posiadanie 3-miesięcznej praktyki pływania w okresie ostatnich 5 lat na statkach o napędzie innym niż tłokowy silnik spalinowy.

W przypadku braku wymaganej praktyki pływania, o której mowa w ust. 3, warunkiem odnowienia świadectwa przeszkolenia, o którym mowa w ust. 1, jest ukończenie przeszkolenia na to świadectwo. W takim przypadku datę ważności odnawianego świadectwa ustala się na okres 5 lat, licząc od dnia ukończenia przeszkolenia.

Praktyka pływania na statkach o napędzie innym niż tłokowy silnik spalinowy, o której mowa w ust. 2 i 3, powinna być potwierdzona zaświadczeniem wystawionym przez kapitana statku, starszego mechanika lub armatora statku.

Warunkiem uzyskania świadectw przeszkoleń w zakresie:

Osoba, która ukończyła szkolenie kwalifikacyjne na poziomie operacyjnym lub zarządzania w dziale pokładowym albo dziale maszynowym w żegludze międzynarodowej, przeprowadzone w oparciu o program szkolenia określony w przepisach wydanych na podstawie art. 74 ust. 4 ustawy, spełnia warunki do uzyskania świadectwa przeszkolenia w zakresie nautycznego dowodzenia statkiem albo świadectwa przeszkolenia w zakresie dowodzenia siłownią okrętową odpowiednio do ukończonego szkolenia.

Na statkach wyposażonych w układy zasilania o napięciu przekraczającym 1 kV drugi oficer mechanik i starszy oficer mechanik są obowiązani posiadać świadectwo przeszkolenia w zakresie obsługi i konserwacji układów zasilania o napięciu przekraczającym 1 kV.

Warunkiem uzyskania świadectwa przeszkolenia w zakresie obsługi i konserwacji układów zasilania o napięciu przekraczającym 1 kV jest ukończenie przeszkolenia na to świadectwo.

Osoba, która ukończyła szkolenie kwalifikacyjne na poziomie operacyjnym w dziale maszynowym w specjalności elektrycznej, przeprowadzone w oparciu o program szkolenia określony w przepisach wydanych na podstawie art. 74 ust. 4 ustawy, spełnia warunki do uzyskania świadectwa przeszkolenia w zakresie obsługi i konserwacji układów zasilania o napięciu przekraczającym 1 kV.

Świadectwa przeszkoleń, o których mowa w § 82 ust. 1, § 83 ust. 1 i 2, § 84 ust. 1 pkt 2, § 87 ust. 1, § 89 ust. 1 oraz § 90 ust. 1, są wydawane bezterminowo.

Świadectwa przeszkoleń, o których mowa w § 83 ust. 4, § 84 ust. 1 pkt 1, 3 i 4, § 85 ust. 1, § 86 ust. 1 i § 88 ust. 1, zachowują ważność przez okres 5 lat i podlegają odnowieniu.

Do ustalenia daty ważności odnawianych świadectw przeszkoleń, o których mowa w § 84 ust. 1 pkt 1, 3 i 4 oraz § 86 ust. 1, a także w przypadkach, o których mowa w § 83 ust. 6, § 85 ust. 4 i § 88 ust. 3, stosuje się odpowiednio § 95 ust. 4.

Dowodem odbycia wymaganej praktyki pływania jest wpis w książeczce żeglarskiej.

Dla osób nieposiadających książeczki żeglarskiej lub dla potwierdzenia praktyki pływania w zakresie specjalistycznych wymagań określonych rozporządzeniem dowodem odbycia praktyki pływania jest zaświadczenie wydane przez kapitana statku lub dowódcę jednostki pływającej albo armatora. Wzór zaświadczenia potwierdzającego odbycie praktyki pływania określa załącznik nr 17 do rozporządzenia.

W uzasadnionych przypadkach w celu wyjaśnienia wpisu dokonanego do książeczki żeglarskiej lub zaświadczenia, o którym mowa w ust. 2, dyrektor urzędu morskiego może żądać dodatkowych informacji od marynarza lub armatora statku, na którym odbywała się praktyka pływania.

Praktykę pływania na statkach morskich obsługiwanych przez kolejno wymieniające się załogi lub części załóg, jeżeli po każdym - nie dłuższym niż 6 tygodni - nieprzerwanym okresie pracy pracownikowi zapewnia się co najmniej równy okres wolnego od pracy pobytu na lądzie, statkach pełniących służbę państwową specjalnego przeznaczenia oraz jednostkach pływających Straży Granicznej i jednostkach pływających Marynarki Wojennej zalicza się w stosunku 3 miesiące pływania za 2 miesiące wymaganej praktyki pływania.

Praktykę pływania, o której mowa w ust. 1, zalicza się w stosunku 1 miesiąc pływania za 1 miesiąc wymaganej praktyki, jeżeli wpisy w książeczce żeglarskiej albo w zaświadczeniu, o którym mowa w § 93 ust. 2, poświadczają wyłączny pobyt marynarza na statku w morzu.

Praktykę pływania na ruchomych platformach z własnym napędem zalicza się w stosunku 3 miesiące pływania za 2 miesiące wymaganej praktyki.

Praktykę pływania na morskim statku handlowym uznaje się, jeżeli była odbyta na statkach morskich z własnym napędem, z wyłączeniem statków rybackich, w stosunku do których uznaje się praktykę pływania zgodnie z ust. 8 i 9.

Praktykę pływania na statkach morskich bez własnego napędu zalicza się w stosunku 2 miesiące pływania za 1 miesiąc wymaganej praktyki pływania do uzyskania dyplomu szypra 2 klasy żeglugi krajowej, z tym że w ilości nie większej niż 1/3 wymiaru wymaganej praktyki pływania na ten dyplom.

Praktyka pływania na morskich statkach handlowych w dziale maszynowym powinna być realizowana na statkach o napędzie mechanicznym posiadających siłownię okrętową ze stacjonarnym silnikiem napędu głównego lub na ruchomych platformach podlegających Kodeksowi konstrukcji i wyposażenia ruchomych platform wiertniczych przyjętemu przez Międzynarodową Organizację Morską rezolucją A.1023(26) przy uwzględnieniu łącznej mocy generatorów systemu zasilającego.

Praktykę pływania w żegludze międzynarodowej uznaje się, jeżeli była odbyta na statkach morskich w żegludze międzynarodowej, z wyłączeniem statków przeznaczonych wyłącznie do uprawiania żeglugi na morskich wodach wewnętrznych i morzu terytorialnym państwa innego niż Rzeczpospolita Polska.

Praktykę pływania na statkach rybackich zalicza się w stosunku 2 miesiące praktyki pływania za 1 miesiąc wymaganej praktyki pływania, niezbędnej do uzyskania danego dyplomu w dziale pokładowym na poziomie operacyjnym w żegludze międzynarodowej i przybrzeżnej.

Praktykę pływania na statkach rybackich zalicza się w stosunku 1 miesiąc praktyki pływania za 1 miesiąc wymaganej praktyki pływania, niezbędnej do uzyskania danego świadectwa lub dyplomu w dziale maszynowym lub danego świadectwa w dziale pokładowym.

Praktykę pływania na jachtach komercyjnych zalicza się jako praktykę na morskich statkach handlowych, jeżeli odbywała się na jachtach komercyjnych o pojemności brutto 200 i powyżej w dziale pokładowym lub na jachtach komercyjnych o mocy maszyn głównych 750 kW i powyżej w dziale maszynowym. Potwierdzenie pojemności brutto jachtu, mocy maszyn głównych oraz rodzaju żeglugi następuje poprzez przedłożenie przez wnioskodawcę kopii dokumentów bezpieczeństwa jachtu wydanych przez państwo bandery.

Świadectwa wydaje się bezterminowo.

Dyplomy, z wyłączeniem dyplomów:

Datę ważności dyplomu przyznanego po raz pierwszy ustala się od dnia ostatniego wymustrowania ze statku albo od dnia zdania egzaminu na dany dyplom - w zależności, które ze zdarzeń nastąpiło później.

Datę ważności odnawianego dyplomu ustala się:

W przypadku gdy nie można ustalić daty ważności odnawianego dyplomu w sposób określony w ust. 4, datę tę ustala się na okres 5 lat od daty ostatniego wymustrowania, o ile spełniony został warunek określony w § 96 ust. 1 pkt 1 oraz pod warunkiem posiadania innego ważnego dyplomu uprawniającego do pracy na statkach morskich na stanowisku oficerskim w swojej specjalności.

W przypadkach określonych w § 96 ust. 2 datę ważności odnawianego dyplomu ustala się na okres 5 lat od dnia zdania egzaminu.

Warunkiem odnowienia dyplomu jest:

W przypadku niespełnienia wymagań określonych w ust. 1 warunkiem odnowienia dyplomu jest zdanie egzaminu na odnowienie dyplomu.

Dyrektorzy urzędów morskich prowadzą ewidencje wydanych dokumentów kwalifikacyjnych.

Ewidencję dokumentów kwalifikacyjnych prowadzi się w postaci papierowej lub elektronicznej.

W przypadku prowadzenia ewidencji w postaci papierowej akta ewidencyjne osób powinny być:

Urządzenia i systemy teleinformatyczne służące do prowadzenia ewidencji, o której mowa w ust. 2, oraz przetwarzania danych w bazie danych, spełniają warunki określone w przepisach w sprawie dokumentacji, przetwarzania danych osobowych oraz warunków technicznych i organizacyjnych, jakim powinny odpowiadać urządzenia i systemy informatyczne służące do przetwarzania danych osobowych.

Dyrektorzy urzędów morskich potwierdzają w postaci papierowej lub elektronicznej dokumenty kwalifikacyjne znajdujące się w ewidencji na wniosek właściwych organów administracji morskiej innych państw, armatorów lub ich przedstawicieli.

Dyplomy wydane na podstawie rozporządzenia Ministra - Kierownika Urzędu Gospodarki Morskiej z dnia 17 sierpnia 1983 r. w sprawie kwalifikacji zawodowych członków załóg polskich statków morskich , na wniosek zainteresowanego, podlegają wymianie na odpowiednie dokumenty kwalifikacyjne określone w rozporządzeniu, z zastrzeżeniem ust. 3-7:

Dyplomy wydane na podstawie rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 23 maja 1992 r. w sprawie kwalifikacji zawodowych i składu załóg polskich statków morskich , na wniosek zainteresowanego, podlegają wymianie na odpowiednie dokumenty kwalifikacyjne określone w rozporządzeniu, z zastrzeżeniem ust. 3-7:

Dla dokonania wymiany dyplomów, o których mowa w ust. 1 i 2, należy:

Wymóg, o którym mowa w ust. 3 pkt 2 lit. c i d, nie dotyczy osób wymieniających dyplom oficera mechanika okrętowego V klasy.

Wymóg, o którym mowa w ust. 3 pkt 1 lit. a, nie dotyczy osób wymieniających posiadany dyplom na dyplom szypra 2 klasy rybołówstwa morskiego lub dyplom szypra 2 klasy żeglugi krajowej. Dla dokonania wymiany posiadanego dyplomu na dyplom szypra 2 klasy żeglugi krajowej należy przedłożyć świadectwo ochrony przeciwpożarowej stopnia podstawowego.

Wymóg, o którym mowa w ust. 3 pkt 1 lit. f, nie dotyczy osób wymieniających posiadany dyplom na dyplom szypra klasy 2 i szypra klasy 1 rybołówstwa morskiego, dyplom szypra żeglugi nieograniczonej rybołówstwa morskiego oraz dyplom szypra 2 klasy i szypra 1 klasy żeglugi krajowej.

Wymiana dyplomów może zostać przeprowadzona na zasadach określonych w § 96.

Wymogi, o których mowa w § 96, nie dotyczą osób wymieniających posiadane dyplomy na dyplomy w żegludze krajowej.

Świadectwa uzyskane na podstawie przepisów, o których mowa w ust. 1 i 2, podlegają wymianie na odpowiednie świadectwa określone w rozporządzeniu:

Wymóg zdania egzaminu ze znajomości narzędzi połowowych, o którym mowa w ust. 9 pkt 1 lit. b i pkt 2 lit. b, nie dotyczy osób, które świadectwo marynarza lub starszego marynarza uzyskały na podstawie praktyki pływania odbytej na statkach rybackich.

Do dokonania wymiany świadectw, o których mowa w ust. 9 pkt 2 i 7, wymagane jest posiadanie ważnego świadectwa ratownika.

Dokumenty kwalifikacyjne wydane na podstawie rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 24 sierpnia 2000 r. w sprawie wyszkolenia i kwalifikacji zawodowych, pełnienia wacht oraz składu załóg statków morskich o polskiej przynależności oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 6 lutego 2003 r. w sprawie wyszkolenia i kwalifikacji zawodowych marynarzy zachowują swoją ważność na czas, na jaki zostały wydane, z zastrzeżeniem ust. 2.

Na wniosek zainteresowanego podlegają wymianie:

Wymiana dyplomów, o których mowa w ust. 2, może zostać dokonana na zasadach określonych w § 96.

Wymogi, o których mowa w § 96, nie dotyczą osób wymieniających posiadane dyplomy na dyplomy w żegludze krajowej.

Wymiana dyplomów szypra klasy 2 rybołówstwa morskiego i szypra klasy 1 rybołówstwa morskiego może zostać dokonana pod warunkiem posiadania 6-miesięcznej praktyki pływania na stanowisku oficerskim na statku rybackim długości powyżej 12 m, nabytej w okresie ostatnich 5 lat lub zdania egzaminu na odnowienie dyplomu.

Dokumenty kwalifikacyjne wydane na podstawie rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 4 lutego 2005 r. w sprawie wyszkolenia i kwalifikacji zawodowych marynarzy zachowują swoją ważność na czas, na jaki zostały wydane.

Dyplomy w żegludze międzynarodowej wydane na podstawie rozporządzenia, o którym mowa w ust. 1, które utraciły swoją ważność z dniem 31 grudnia 2016 r., na wniosek zainteresowanego, podlegają odnowieniu na zasadach określonych w § 96.

Dyplomy i świadectwa wydane na podstawie rozporządzenia, o którym mowa w ust. 1, na wniosek zainteresowanego, podlegają wymianie na odpowiednie dyplomy i świadectwa określone w rozporządzeniu:

Dyplomy i świadectwa wydane na podstawie rozporządzenia, o którym mowa w ust. 1, na wniosek zainteresowanego, mogą być wymienione na odpowiednie dyplomy i świadectwa określone w rozporządzeniu:

Wymiana dyplomów szypra klasy 2 rybołówstwa morskiego i szypra klasy 1 rybołówstwa morskiego może zostać dokonana pod warunkiem posiadania 6-miesięcznej praktyki pływania na stanowisku oficerskim na statku rybackim długości powyżej 15 m, nabytej w okresie ostatnich 5 lat, lub zdania egzaminu na odnowienie dyplomu.

Wydane na podstawie rozporządzenia, o którym mowa w ust. 1, świadectwa przeszkolenia:

Dokumenty kwalifikacyjne wydane na podstawie rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 7 sierpnia 2013 r. w sprawie wyszkolenia i kwalifikacji członków załóg statków morskich zachowują swoją ważność przez okres, na jaki zostały wydane.

Na wniosek zainteresowanego podlegają wymianie na odpowiednie dyplomy określone w rozporządzeniu:

Świadectwo kucharza i starszego motorzysty wydane na podstawie rozporządzenia, o którym mowa w ust. 1, podlegają wymianie odpowiednio na świadectwo kucharza okrętowego oraz świadectwo starszego motorzysty.

Dyplomy oficera elektroautomatyka okrętowego wydane na podstawie rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 24 sierpnia 2000 r. w sprawie wyszkolenia i kwalifikacji zawodowych, pełnienia wacht oraz składu załóg statków morskich o polskiej przynależności, rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 6 lutego 2003 r. w sprawie wyszkolenia i kwalifikacji zawodowych marynarzy oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 4 lutego 2005 r. w sprawie wyszkolenia i kwalifikacji zawodowych marynarzy, na wniosek zainteresowanego, które utraciły swoją ważność z dniem 31 grudnia 2016 r., podlegają wymianie na dyplom oficera elektroautomatyka okrętowego na statkach o mocy maszyn 750 kW i powyżej na zasadach określonych w § 96.

W przypadku ubiegania się o wymianę dyplomu elektroautomatyka okrętowego na statkach o mocy maszyn głównych 750 kW i powyżej uzyskanego na podstawie szkolenia rozpoczętego przed dniem 1 lipca 2013 r. należy przedłożyć dodatkowo świadectwo przeszkolenia w zakresie obsługi i konserwacji układów zasilania o napięciu przekraczającym 1 kV oraz świadectwo przeszkolenia w zakresie dowodzenia siłownią okrętową.

W przypadku ubiegania się o odnowienie dyplomu elektroautomatyka okrętowego na statkach o mocy maszyn głównych 750 kW i powyżej uzyskanego na podstawie szkolenia rozpoczętego przed dniem 1 lipca 2013 r. należy przedłożyć dodatkowo świadectwo przeszkolenia w zakresie obsługi i konserwacji układów zasilania o napięciu przekraczającym 1 kV.

Absolwenci MJE typu A lub MJE typu B kształcących co najmniej na poziomie operacyjnym w dziale pokładowym w specjalności wskazanej w certyfikacie uznania, którzy rozpoczęli studia przed dniem 1 lipca 2013 r., są zwolnieni z obowiązku zdania egzaminu, o którym mowa w § 31 ust. 1 pkt 1 i § 39 ust. 1 pkt 1.

Absolwenci MJE typu A lub MJE typu B kształcących co najmniej na poziomie operacyjnym w dziale maszynowym w specjalności mechanicznej lub elektrycznej wskazanej w certyfikacie uznania, którzy rozpoczęli studia przed dniem 1 lipca 2013 r., są zwolnieni z obowiązku zdania egzaminu, o którym mowa w § 49 ust. 1 pkt 1 i § 54 ust. 1 pkt 1.

Absolwenci MJE typu A lub MJE typu B, którzy przed dniem 1 stycznia 2012 r. ukończyli studia na poziomie operacyjnym w żegludze międzynarodowej na kierunku i w specjalności uznanej przez ministra właściwego do spraw gospodarki morskiej, mogą ukończyć szkolenie dla absolwentów na poziomie zarządzania w żegludze międzynarodowej jako równoważne z ukończeniem szkolenia na poziomie zarządzania w żegludze międzynarodowej.

Osoby, które posiadają 3-miesięczną praktykę pływania na poziomie operacyjnym lub zarządzania w dziale pokładowym na statkach eksploatowanych na wodach polarnych lub wodach zalodzonych, rozpoczętą przed dniem 1 lipca 2018 r. i nabytą w okresie 5 lat przed dniem złożenia wniosku, są zwolnione z obowiązku ukończenia przeszkolenia wymaganego do uzyskania świadectwa przeszkolenia, o którym mowa w § 85 ust. 1 pkt 1, i mogą uzyskać to świadectwo przeszkolenia, o ile wystąpią do dyrektora urzędu morskiego ze stosownym wnioskiem przed dniem 1 lipca 2020 r.

Osoby, które posiadają 3-miesięczną praktykę pływania na poziomie zarządzania w dziale pokładowym na statkach eksploatowanych na wodach polarnych lub wodach zalodzonych, rozpoczętą przed dniem 1 lipca 2018 r. i nabytą w okresie 5 lat przed dniem złożenia wniosku, są zwolnione z obowiązku ukończenia przeszkolenia wymaganego do uzyskania świadectwa przeszkolenia, o którym mowa w § 85 ust. 1 pkt 2, i mogą uzyskać to świadectwo przeszkolenia, o ile wystąpią do dyrektora urzędu morskiego ze stosownym wnioskiem przed dniem 1 lipca 2020 r.

Posiadanie zaświadczenia o ukończeniu programu szkolenia na poziomie pomocniczym, o którym mowa w § 14 pkt 1, § 20 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz § 22 ust. 1 pkt 1 i 2, nie dotyczy osób, które rozpoczęły to szkolenie przed dniem 25 listopada 2015 r.

Przepisy rozporządzenia odnoszące się do uczniów szkół ponadpodstawowych stosuje się również do uczniów szkół ponadgimnazjalnych i klas dotychczasowych szkół ponadgimnazjalnych do dnia ukończenia tych szkół przez uczniów rozpoczynających naukę w roku szkolnym 2019/2020.