LegalizeRozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 29 listopada 2022 r. w sprawie egzaminów na licencję i świadectwo maszynisty
Treść rozporządzenia
Na podstawie art. 22bc ust. 1 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym zarządza się, co następuje:
Rozdział 1. Przepisy ogólne
§ 1.
Rozporządzenie określa:
1) szczegółowy zakres podstawowej wiedzy zawodowej objętej egzaminem dla kandydatów na maszynistów ubiegających się o uzyskanie licencji maszynisty, zwanym dalej „egzaminem na licencję maszynisty”;
2) sposób, formę i tryb przygotowania oraz przeprowadzania egzaminu na licencję maszynisty oraz ponownego egzaminu na licencję maszynisty;
3) szczegółowy zakres wiedzy i umiejętności, objętych egzaminem dla kandydatów na maszynistów ubiegających się o uzyskanie świadectwa maszynisty, zwanym dalej „egzaminem na świadectwo maszynisty”;
4) sposób, formę i tryb przygotowania oraz przeprowadzania egzaminu na świadectwo maszynisty oraz ponownego egzaminu na świadectwo maszynisty.
Rozdział 2. Szczegółowy zakres podstawowej wiedzy zawodowej objętej egzaminem na licencję maszynisty
§ 2.
Szczegółowy zakres podstawowej wiedzy zawodowej objętej egzaminem na licencję maszynisty obejmuje zagadnienia dotyczące:
1) specyfiki i środowiska pracy maszynisty, w tym jego roli i odpowiedzialności w ruchu kolejowym oraz wymagań zawodowych i predyspozycji niezbędnych do wykonywania pracy na tym stanowisku;
2) technologii transportu kolejowego, w tym przepisów bezpieczeństwa i eksploatacji kolei;
3) infrastruktury kolejowej;
4) radiołączności pociągowej;
5) wiedzy o pociągach, ich składach oraz wymagań technicznych dotyczących lokomotyw, zespołów trakcyjnych, wagonów osobowych i towarowych oraz innego rodzaju taboru kolejowego;
6) zagrożeń występujących w ruchu kolejowym;
7) podstawowych zasad fizyki;
8) sygnalizacji kolejowej.
W zakresie zagadnień, o których mowa w ust. 1:
1) pkt 1, sprawdza się:
znajomość aktów prawnych i regulacji dotyczących bezpieczeństwa kolei w zakresie związanym z wykonywaniem pracy na stanowisku maszynisty, określających:
- zasady przyznawania uprawnień maszynistom,
- warunki wykonywania przewozu towarów niebezpiecznych,
- zasady ochrony środowiska i ochrony przeciwpożarowej w miejscu pracy,
wiedzę o wymaganiach stawianych maszynistom, w tym wymaganiach niezbędnych do wykonywania obowiązków maszynisty, dotyczących:
- prowadzenia pociągu,
- zmiennego rytmu dobowego pracy,
- konieczności stosowania środków ochrony indywidualnej i innego wyposażenia ochronnego,
- posługiwania się dokumentacją związaną z pracą maszynisty, w tym bieżącego jej aktualizowania,
wiedzę, które zachowania są zgodne z zakresem odpowiedzialności maszynisty dotyczącym kluczowych kwestii bezpieczeństwa ruchu kolejowego, i znajomość czynników wpływających negatywnie na jego pracę, wynikających z:
- przyjmowania określonych leków,
- spożywania alkoholu,
- zażywania narkotyków lub substancji psychoaktywnych,
- chorób,
- stresu,
- zmęczenia,
umiejętność wskazania dokumentów niezbędnych do wykonywania pracy na stanowisku maszynisty:
- aktów prawnych,
- służbowych rozkładów jazdy,
umiejętność określenia zasad odpowiedzialności oraz zadań pracowników wykonujących czynności związane z bezpieczeństwem i prowadzeniem ruchu kolejowego,
wiedzę o znaczeniu dokładności wykonywania zadań i metod wykonywania pracy,
wiedzę o zasadach bezpieczeństwa i higieny pracy w zakresie:
- zachowania na obszarze kolejowym,
- postępowania przy wsiadaniu do pojazdu kolejowego i wysiadaniu z pojazdu kolejowego,
- ergonomii, bezpieczeństwa personelu kolejowego i używanych środków ochrony indywidualnej,
znajomość sposobów radzenia sobie ze stresem i w sytuacjach ekstremalnych,
umiejętność stosowania zasad ochrony środowiska w pracy maszynisty, w tym techniki jazdy minimalizującej negatywny wpływ na środowisko;
2) pkt 2, sprawdza się:
znajomość aktów prawnych, procedur i regulacji z zakresu bezpieczeństwa i eksploatacji kolei,
umiejętność określenia zasad odpowiedzialności oraz zadań pracowników wykonujących czynności związane z bezpieczeństwem i eksploatacją kolei;
3) pkt 3, sprawdza się znajomość:
budowy toru kolejowego i stacji kolejowych, w tym stacji rozrządowych,
budowli kolejowych,
techniki prowadzenia ruchu kolejowego,
stosowanych systemów zabezpieczenia ruchu i łączności,
urządzeń związanych z bezpieczeństwem ruchu kolejowego,
budowy sieci trakcyjnej;
4) pkt 4, sprawdza się:
znajomość zasad działania i znaczenia radiołączności pociągowej,
umiejętność wskazania pracowników, z którymi maszynista kontaktuje się w trakcie jazdy za pomocą urządzeń radiołączności pociągowej, w tym dyżurnego ruchu i członków drużyny pociągowej,
umiejętność identyfikowania sytuacji, które wymagają nawiązania łączności za pomocą urządzeń radiołączności pociągowej,
znajomość metod nawiązywania łączności oraz połączeń alarmowych w systemie radiołączności analogowej i cyfrowej;
5) pkt 5, sprawdza się:
znajomość rodzajów trakcji,
umiejętność opisania głównych elementów, systemów, układów i podzespołów pojazdu kolejowego,
znajomość sposobów oznakowania pojazdów kolejowych,
znajomość dokumentów, które powinny znajdować się w pojeździe kolejowym,
znajomość zasad działania poszczególnych rodzajów urządzeń hamulcowych i znajomość sposobów obliczania masy hamującej,
umiejętność określenia maksymalnej prędkości pociągu,
umiejętność wskazania maksymalnych obciążeń i sił działających na sprzęg,
znajomość działania i funkcji systemów sterowania pociągiem;
6) pkt 6, sprawdza się:
znajomość zasad bezpieczeństwa ruchu kolejowego,
znajomość zagrożeń związanych z ruchem kolejowym oraz różnych środków stosowanych do ich ograniczania,
umiejętność rozpoznawania zdarzeń mających znaczenie dla bezpieczeństwa ruchu kolejowego i znajomość sposobów reakcji w przypadku ich wystąpienia,
znajomość procedur mających zastosowanie do zdarzeń z udziałem osób;
7) pkt 7, sprawdza się:
umiejętność określenia rozkładu sił działających na koła pojazdu kolejowego oraz czynników wpływających na skuteczność przyspieszenia i hamowania,
znajomość pojęć i zasad z zakresu elektrotechniki oraz znajomość metod pracy i warunków zachowania bezpieczeństwa przy urządzeniach elektroenergetycznych zainstalowanych w pojazdach kolejowych;
8) pkt 8, sprawdza się znajomość:
sygnałów nadawanych przez semafory, sygnalizatory powtarzające, tarcze ostrzegawcze semaforowe, tarcze ostrzegawcze przejazdowe, tarcze manewrowe i tarcze rozrządowe,
zasad umieszczenia sygnalizatorów,
sygnałów zamknięcia toru,
sygnałów zatrzymania i zmniejszenia prędkości podawanych przenośnymi tarczami,
sygnałów ogólnego stosowania podawanych przez uprawnione osoby,
sygnałów podawanych dźwiękowym urządzeniem ostrzegającym pojazdu kolejowego,
sygnałów podawanych przy wyprawianiu i przepuszczaniu pociągów,
sygnałów na pociągach i pojazdach kolejowych,
sygnałów alarmowych,
wskaźników, w tym wskaźników stosowanych do prowadzenia ruchu pociągów z wykorzystaniem systemu ERTMS/ETCS,
sygnałów i wskaźników stosowanych wyłącznie na wyznaczonych liniach kolejowych i stacjach,
sygnałów na semaforach świetlnych, tarczach ostrzegawczych i sygnalizatorach powtarzających, stosowanych do odwołania.
Rozdział 3. Szczegółowy zakres wiedzy i umiejętności objętych egzaminem na świadectwo maszynisty
§ 3.
Szczegółowy zakres wiedzy i umiejętności objętych egzaminem na świadectwo maszynisty obejmuje zagadnienia dotyczące:
1) pojazdu kolejowego:
prób i kontroli przed jazdą,
znajomości pojazdu kolejowego,
prób hamulców,
sposobu funkcjonowania i prędkości maksymalnej pociągu w odniesieniu do charakterystyk linii kolejowych,
prowadzenia pociągu w sposób, który nie powoduje uszkodzeń infrastruktury kolejowej lub pojazdów kolejowych,
nieprawidłowości,
postępowania w przypadku poważnych wypadków, wypadków i incydentów,
warunków, które muszą być spełnione, aby kontynuować jazdę po poważnym wypadku, wypadku i incydencie z udziałem pojazdu kolejowego,
unieruchomienia pociągu;
2) infrastruktury kolejowej:
rodzaju eksploatacji i prędkości maksymalnej pociągu w odniesieniu do charakterystyk linii kolejowych,
znajomości linii kolejowych,
przepisów bezpieczeństwa i prowadzenia pociągu,
nieprawidłowości,
postępowania w przypadku poważnych wypadków, wypadków i incydentów, w tym z udziałem osób,
znajomości sygnalizacji kolejowej.
W zakresie zagadnień, o których mowa w ust. 1 pkt 1:
1) lit. a, sprawdza się umiejętność:
gromadzenia dokumentacji i niezbędnego wyposażenia,
weryfikacji, czy wyznaczony pojazd kolejowy z napędem własnym może być użyty do obsługi wyznaczonego pociągu,
wprowadzania do dokumentacji informacji dotyczących pojazdu kolejowego z napędem własnym i pociągu oraz sprawdzania zgodności zapisanych w dokumentacji informacji ze stanem faktycznym,
weryfikacji, przez dokonanie określonych prób i kontroli, czy urządzenia związane z bezpieczeństwem są sprawne;
2) lit. b, sprawdza się:
znajomość regulatorów i wskaźników znajdujących się w pojeździe kolejowym z napędem własnym, w tym dotyczących funkcjonowania napędu, hamulców oraz urządzeń kontroli czujności,
umiejętność weryfikacji wizualnej stanu technicznego pociągu oraz rozpoznawania oznak nieprawidłowości, zapobiegania ich powstawaniu i odpowiedniego reagowania na nieprawidłowości;
3) lit. c, sprawdza się umiejętność:
weryfikacji i obliczenia przed jazdą, czy rzeczywista masa hamująca pociągu odpowiada masie hamującej wymaganej dla danej linii kolejowej, zgodnie z wartościami podanymi w dokumentacji pociągu,
sprawdzenia działania poszczególnych elementów układu hamulcowego pojazdu trakcyjnego i pociągu przed jazdą, przy ich uruchamianiu oraz w czasie jazdy;
4) lit. d, sprawdza się stosowanie odpowiedniej techniki prowadzenia pociągu w celu zachowania maksymalnych dopuszczalnych prędkości pociągów, w zależności od następujących parametrów stałych i parametrów zmiennych linii lub odcinków linii kolejowych:
pochyleń miarodajnych,
łuków,
dopuszczalnych prędkości na odcinkach linii kolejowych,
doraźnych ograniczeń prędkości przekazanych maszyniście,
wskazań urządzeń sygnalizacyjnych,
panujących warunków atmosferycznych;
5) lit. e, sprawdza się umiejętność:
korzystania, zgodnie z obowiązującymi zasadami, z dostępnych układów sterowania,
uruchamiania pociągu, z uwzględnieniem przyczepności i ograniczenia mocy pojazdu trakcyjnego,
używania urządzeń hamulcowych;
6) lit. f, sprawdza się:
czy zdarzenia zaistniałe podczas prowadzenia pociągu są zauważane,
umiejętność dokonywania weryfikacji wizualnej stanu technicznego pociągu oraz rozpoznawania oznak nieprawidłowości, zapobiegania ich powstawaniu i odpowiedniego reagowania na nieprawidłowości,
znajomość stosowania dostępnych urządzeń zabezpieczenia ruchu kolejowego i środków łączności;
7) lit. g, sprawdza się:
znajomość obowiązujących procedur zabezpieczenia pociągu i wezwania pomocy w przypadku poważnego wypadku, wypadku i incydentu,
umiejętność ustalenia, czy w składzie pociągu znajdują się towary niebezpieczne, określenia ich rodzaju oraz umiejscowienia na podstawie dokumentacji pociągu,
znajomość procedur ewakuacji podróżnych z pociągu pasażerskiego w sytuacji awaryjnej;
8) lit. h, sprawdza się:
umiejętność dokonania oceny, czy po zaistnieniu poważnego wypadku, wypadku i incydentu pojazd kolejowy może kontynuować jazdę i określenia, jakie warunki muszą być spełnione, aby było to możliwe,
umiejętność określenia, czy przed kontynuacją jazdy pociągu jest potrzebna ocena rewidenta taboru,
znajomość określonych przez zarządcę infrastruktury procedur informowania o możliwości kontynuowania jazdy po zaistnieniu poważnego wypadku, wypadku i incydentu;
9) lit. i, sprawdza się wiedzę na temat możliwości zatrzymania pociągu lub jego części oraz zabezpieczenia pociągu lub jego części przed niespodziewanym uruchomieniem lub zbiegnięciem.
W zakresie zagadnień, o których mowa w ust. 1 pkt 2:
1) lit. a, sprawdza się stosowanie:
odpowiedniej techniki prowadzenia pociągu uwzględniającej charakterystykę linii kolejowej,
maksymalnej prędkości pociągu odpowiadającej warunkom atmosferycznym obowiązującym dla linii kolejowej lub ograniczeniom prędkości,
przyjętych od zarządcy infrastruktury lub użytkownika bocznicy kolejowej informacji;
2) lit. b, sprawdza się:
umiejętność przewidywania zagrożeń, które mogą powstać w czasie jazdy, oraz odpowiedniego im zapobiegania, uwzględniając bezpieczeństwo ruchu kolejowego, punktualność prowadzenia pociągu oraz ekonomikę jazdy,
wiedzę na temat linii kolejowych, urządzeń na trasie jazdy oraz postępowania w przypadku wyznaczenia tras zastępczych,
znajomość:
- warunków eksploatacji linii kolejowej, w tym zmiany toru i zasad prowadzenia ruchu jednokierunkowego,
- dokumentów zarządcy infrastruktury dotyczących linii kolejowej w zakresie obowiązującym na stanowisku maszynisty,
- torów, które mogą być wykorzystane do danego rodzaju przewozów,
- obowiązujących zasad prowadzenia ruchu pociągów oraz systemu sygnalizacyjnego,
- systemu blokady liniowej i związanych z nim przepisów,
- nazw stacji kolejowych, ich położenia na linii kolejowej oraz warunków widoczności stacji i nastawni,
- sygnalizacji przejściowej między różnymi systemami sterowania ruchem kolejowym lub systemami zasilania trakcyjnego,
- ograniczeń prędkości dla różnych kategorii prowadzonych pociągów,
- profili topograficznych,
- szczególnych warunków hamowania na liniach o stromym nachyleniu,
- szczególnych właściwości eksploatacyjnych, w tym specjalnych sygnałów, znaków i warunków odjazdu;
3) lit. c, sprawdza się:
wiedzę w zakresie warunków uruchamiania pociągu, w tym warunków wynikających z przepisów wydanych na podstawie art. 17 ust. 7 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym, zwanej dalej „ustawą”, oraz przepisów wewnętrznych przewoźnika kolejowego lub zarządcy infrastruktury,
umiejętność obserwowania sygnałów urządzeń przytorowych i urządzeń znajdujących się w pojeździe trakcyjnym, odpowiedniego ich interpretowania i postępowania zgodnie z odpowiednimi procedurami ustalonymi przez przewoźnika kolejowego lub zarządcę infrastruktury,
umiejętność prowadzenia pociągu w sposób bezpieczny i zgodnie z ustalonymi procedurami dotyczącymi jazdy,
umiejętność stosowania się do otrzymanych poleceń dotyczących warunków prowadzenia pociągu określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 17 ust. 7 ustawy,
przestrzeganie czasów postojów wynikających z dokumentacji pociągu,
umiejętność ustalenia miejsca położenia pociągu na linii kolejowej,
umiejętność używania hamulców pociągu z uwzględnieniem warunków linii kolejowej,
umiejętność regulowania prędkości jazdy pociągu zgodnie z rozkładem jazdy oraz otrzymanymi poleceniami dotyczącymi warunków prowadzenia pociągu określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 17 ust. 7 ustawy;
4) lit. d, sprawdza się umiejętność:
zauważania nieprawidłowości dotyczących infrastruktury kolejowej i otoczenia, w tym urządzeń sygnalizacyjnych, torów kolejowych i ich otoczenia, zasilania w energię trakcyjną, przejazdów kolejowo-drogowych, ruchu kolejowego,
określania odległości dzielącej prowadzony pojazd kolejowy od przeszkód zagrażających bezpieczeństwu ruchu kolejowego,
informowania zarządcy infrastruktury o miejscu i charakterze zaobserwowanych nieprawidłowości wraz z upewnieniem się, że informacja ta została należycie zrozumiana,
podejmowania działań uwzględniających infrastrukturę kolejową, które mają na celu zagwarantowanie bezpieczeństwa ruchu kolejowego i osób;
5) lit. e, sprawdza się umiejętność:
podejmowania działań w celu ochrony pociągu i wezwania pomocy w przypadku poważnego wypadku, wypadku i incydentu, w tym z udziałem osób,
dokonania oceny dotyczącej warunków zatrzymania pociągu w przypadku pożaru w pociągu - w celu umożliwienia ewakuacji pasażerów,
przekazania informacji dotyczącej pożaru odpowiednim służbom,
informowania zarządcy infrastruktury o gotowości i braku przeszkód do kontynuowania jazdy po wystąpieniu poważnego wypadku, wypadku i incydentu - zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 17 ust. 7 ustawy,
dokonania oceny, czy jest możliwe dalsze prowadzenie pociągu po infrastrukturze kolejowej i określenia, jakie warunki muszą być spełnione, aby było to możliwe;
6) lit. f, sprawdza się znajomość:
sygnałów nadawanych przez semafory, sygnalizatory powtarzające, tarcze ostrzegawcze semaforowe, tarcze ostrzegawcze przejazdowe, tarcze manewrowe i tarcze rozrządowe,
zasad umieszczenia sygnalizatorów,
sygnałów zamknięcia toru,
sygnałów zatrzymania i zmniejszenia prędkości podawanych przenośnymi tarczami,
sygnałów ogólnego stosowania podawanych przez uprawnione osoby,
sygnałów podawanych dźwiękowym urządzeniem ostrzegającym pojazdu kolejowego,
sygnałów podawanych przy wyprawianiu i przepuszczaniu pociągów,
sygnałów na pociągach i pojazdach kolejowych,
sygnałów alarmowych,
wskaźników, w tym wskaźników stosowanych do prowadzenia ruchu pociągów z wykorzystaniem systemu ERTMS/ETCS,
sygnałów i wskaźników stosowanych wyłącznie na wyznaczonych liniach kolejowych i stacjach,
sygnałów na semaforach świetlnych, tarczach ostrzegawczych i sygnalizatorach powtarzających, stosowanych do odwołania.
Rozdział 4. Egzamin na licencję maszynisty
§ 4.
Kandydat na maszynistę za pośrednictwem systemu teleinformatycznego obsługującego krajowy rejestr maszynistów i prowadzących pojazdy kolejowe, o którym mowa w art. 25x ust. 1 ustawy, zwany dalej „rejestrem”, wybiera termin egzaminu na licencję maszynisty z wykazu terminów sesji egzaminacyjnych opublikowanych na podstawie art. 22ba ust. 5 ustawy.
Rezerwacja terminu egzaminu na licencję maszynisty jest dokonywana za pomocą systemu teleinformatycznego obsługującego rejestr i następuje po złożeniu i podpisaniu przez kandydata na maszynistę wniosku w sposób określony w art. 22ba ust. 2 ustawy.
§ 5.
Egzamin na licencję maszynisty przeprowadza się w terminie i miejscu określonych w powiadomieniu Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego, zwanego dalej „Prezesem UTK”, przekazanym kandydatowi na maszynistę za pośrednictwem systemu teleinformatycznego obsługującego rejestr.
§ 6.
Przed rozpoczęciem egzaminu na licencję maszynisty egzaminator przeprowadzający ten egzamin:
1) dokonuje przydzielenia stanowisk egzaminacyjnych kandydatom na maszynistów dopuszczonym do egzaminu na licencję maszynisty;
2) przeprowadza szkolenie z działania systemu teleinformatycznego, za pomocą którego jest przeprowadzany egzamin.
Egzamin na licencję maszynisty przeprowadza się w sposób zapewniający samodzielne rozwiązanie testu, o którym mowa w art. 22ba ust. 9 ustawy, zwanego dalej „testem na licencję”, przez kandydata na maszynistę.
Egzamin na licencję maszynisty trwa 200 minut.
W czasie trwania egzaminu na licencję maszynisty:
1) w sali egzaminacyjnej nie znajdują się przedmioty mogące stanowić pomoc dla kandydatów na maszynistów;
2) kandydatom na maszynistów zabrania się:
porozumiewania się między sobą,
posiadania materiałów i urządzeń służących do przekazu lub odbioru informacji i korzystania z nich,
zmieniania przydzielonych stanowisk egzaminacyjnych,
opuszczania sali egzaminacyjnej, z zastrzeżeniem opuszczenia sali egzaminacyjnej w wyjątkowej sytuacji, po uzyskaniu zgody egzaminatora przeprowadzającego egzamin na licencję maszynisty oraz pod nadzorem osoby przez niego wskazanej;
3) w sali egzaminacyjnej mogą przebywać wyłącznie:
kandydaci na maszynistów dopuszczeni do egzaminu na licencję maszynisty,
egzaminator przeprowadzający egzamin na licencję maszynisty,
Prezes UTK lub upoważnione przez niego osoby - jeżeli ich obecność nie zakłóca i nie utrudnia przebiegu egzaminu na licencję maszynisty;
4) kandydatom na maszynistów nie udziela się żadnych wyjaśnień dotyczących pytań.
§ 7.
Test na licencję składa się ze 100 pytań obejmujących:
1) 6 pytań - z zakresu zagadnień, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 1;
2) 5 pytań - z zakresu zagadnień, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 2;
3) 35 pytań - z zakresu zagadnień, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 3;
4) 8 pytań - z zakresu zagadnień, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 4;
5) 25 pytań - z zakresu zagadnień, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 5;
6) 3 pytania - z zakresu zagadnień, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 6;
7) 3 pytania - z zakresu zagadnień, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 7;
8) 15 pytań - z zakresu zagadnień, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 8.
Do każdego pytania są przyporządkowane cztery odpowiedzi.
Za każdą prawidłową odpowiedź uzyskuje się 1 punkt.
§ 8.
Uzyskanie pozytywnego wyniku egzaminu na licencję maszynisty następuje po łącznym spełnieniu warunków:
1) uzyskaniu co najmniej 75 punktów z testu na licencję;
2) uzyskaniu co najmniej połowy punktów z pytań dotyczących poszczególnych zakresów zagadnień, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 1-7;
3) uzyskaniu maksymalnej liczby punktów z pytań dotyczących zakresu zagadnienia, o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 8.
Naruszenie przez kandydata na maszynistę zasad, o których mowa w § 6 ust. 4 pkt 2, powoduje jego wykluczenie z egzaminu na licencję maszynisty. Wykluczenie z egzaminu na licencję maszynisty jest równoznaczne z uzyskaniem negatywnego wyniku z egzaminu.
Ostateczny wynik egzaminu na licencję maszynisty zatwierdza egzaminator przeprowadzający ten egzamin w protokole, o którym mowa w § 9.
§ 9.
W terminie 3 dni roboczych od dnia przeprowadzenia egzaminu na licencję maszynisty egzaminator przeprowadzający ten egzamin sporządza protokół zawierający:
1) datę przeprowadzenia egzaminu na licencję maszynisty;
2) imię (imiona) i nazwisko kandydata na maszynistę oraz jego numer PESEL, a w przypadku osoby nieposiadającej numeru PESEL - serię, numer i nazwę dokumentu potwierdzającego tożsamość oraz nazwę państwa, które wydało ten dokument;
3) imię (imiona) i nazwisko oraz numer ewidencyjny egzaminatora przeprowadzającego egzamin na licencję maszynisty;
4) uzyskany wynik z testu na licencję oraz wynik zatwierdzony przez egzaminatora przeprowadzającego egzamin na licencję maszynisty;
5) ewentualne uwagi egzaminatora przeprowadzającego egzamin na licencję maszynisty;
6) uzasadnienie negatywnego wyniku egzaminu na licencję maszynisty - jeżeli dotyczy;
7) podpis egzaminatora przeprowadzającego egzamin na licencję maszynisty.
§ 10.
Do ponownego egzaminu na licencję maszynisty stosuje się przepisy § 4 ust. 1 oraz § 5-9.
Rezerwacja terminu ponownego egzaminu na licencję maszynisty jest dokonywana za pomocą systemu teleinformatycznego obsługującego rejestr i następuje po wybraniu przez kandydata na maszynistę terminu zgodnie z § 4 ust. 1.
Rozdział 5. Egzamin na świadectwo maszynisty
§ 11.
Część teoretyczną egzaminu na świadectwo maszynisty, o której mowa w art. 22bb ust. 6 ustawy, przeprowadza się w terminach i miejscach określonych w powiadomieniach Prezesa UTK, przekazywanych kandydatowi oraz przewoźnikowi kolejowemu lub zarządcy infrastruktury zatrudniającemu kandydata na maszynistę za pośrednictwem systemu teleinformatycznego obsługującego rejestr.
§ 12.
Część teoretyczna egzaminu na świadectwo maszynisty przeprowadzana w formie testu, o którym mowa w art. 22bb ust. 6 pkt 1 ustawy, zwana dalej „testem na świadectwo”, obejmuje sprawdzenie wiedzy z zakresu zagadnień, o których mowa w § 3 ust. 1.
Do testu na świadectwo stosuje się odpowiednio przepisy § 6 ust. 1-4.
§ 13.
Test na świadectwo składa się ze 100 pytań obejmujących:
1) 25 pytań - z zakresu zagadnień, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 1;
2) 60 pytań - z zakresu zagadnień, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 2 lit. a-e;
3) 15 pytań - z zakresu zagadnienia, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 2 lit. f.
Do każdego pytania przyporządkowane są cztery odpowiedzi.
Za każdą prawidłową odpowiedź uzyskuje się 1 punkt.
§ 14.
Uzyskanie pozytywnego wyniku z testu na świadectwo następuje po łącznym spełnieniu warunków:
1) uzyskaniu co najmniej 75 punktów z testu na świadectwo;
2) uzyskaniu co najmniej połowy punktów z pytań dotyczących poszczególnych zakresów zagadnień, o których mowa w § 3 ust. 1 pkt 1 i 2 lit. a-e;
3) uzyskaniu maksymalnej liczby punktów z pytań dotyczących zakresu zagadnienia, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 2 lit. f.
Naruszenie przez kandydata na maszynistę zasad, o których mowa w § 6 ust. 4 pkt 2, powoduje jego wykluczenie z egzaminu na świadectwo maszynisty. Wykluczenie z egzaminu na świadectwo maszynisty jest równoznaczne z uzyskaniem negatywnego wyniku z egzaminu.
Do zatwierdzenia ostatecznego wyniku testu na świadectwo przepisy § 8 ust. 3 i § 9 stosuje się odpowiednio, z tym że egzaminator przeprowadzający test na świadectwo sporządza protokół niezwłocznie po zakończeniu tego testu.
§ 15.
Warunkiem dopuszczenia kandydata na maszynistę do części teoretycznej egzaminu na świadectwo maszynisty przeprowadzanej w formie zadań, o których mowa w art. 22bb ust. 6 pkt 2 ustawy, zwanej dalej „egzaminem na symulatorze”, jest uzyskanie pozytywnego wyniku z testu na świadectwo, zatwierdzonego zgodnie z § 14 ust. 3.
Egzamin na symulatorze poprzedza trzydziestominutowy instruktaż z obsługi pulpitu.
§ 16.
Egzamin na symulatorze trwa 90 minut.
Jeżeli zadania egzaminacyjne określone w scenariuszu egzaminacyjnym, o którym mowa w § 18, zostały zrealizowane, a kandydat na maszynistę uzyskał pozytywny wynik, o którym mowa w § 19, egzaminator przeprowadzający egzamin na symulatorze może zakończyć ten egzamin przed upływem czasu, o którym mowa w ust. 1, nie wcześniej jednak niż po upływie 60 minut od rozpoczęcia tego egzaminu.
§ 17.
W czasie trwania egzaminu na symulatorze w kabinie symulatora pojazdu kolejowego może przebywać wyłącznie kandydat na maszynistę.
§ 18.
Egzamin na symulatorze polega na wykonaniu zadań egzaminacyjnych określonych w scenariuszu egzaminacyjnym, który opracowuje egzaminator przeprowadzający egzamin na symulatorze.
Scenariusz egzaminacyjny obejmuje:
1) symulację standardowych warunków prowadzenia pociągu albo jazdy manewrowej - w zależności od kategorii świadectwa, o którą ubiega się kandydat na maszynistę;
2) 5 zadań polegających na symulowaniu sytuacji niestandardowych, z czego:
2 zadania obejmują sytuacje zamierzone, dla których sposób prowadzenia ruchu kolejowego został uregulowany w przepisach wydanych na podstawie art. 17 ust. 7 ustawy,
3 zadania obejmują sytuacje losowe związane z występowaniem nagłych, nieprzewidzianych sytuacji lub czynników, mających źródło w systemie kolejowym i poza tym systemem, lub sytuacji niebezpiecznych.
Zadania, o których mowa w ust. 2 pkt 2, mają na celu sprawdzenie:
1) umiejętności zachowania się kandydata na maszynistę w normalnych sytuacjach związanych z ruchem pociągów;
2) postępowania kandydata na maszynistę podczas prowadzenia pociągu w różnych warunkach i konfiguracjach ruchowych na liniach jednotorowych i dwutorowych z różnego rodzaju blokadami liniowymi;
3) sprawdzenie reakcji kandydata na maszynistę na sygnały nadawane przez sygnalizatory kolejowe, pracowników kolejowych oraz wskaźniki, a także urządzenia zabezpieczenia ruchu pociągów;
4) sprawdzenie umiejętności kandydata na maszynistę porozumiewania się z użyciem radiołączności pociągowej.
§ 19.
Kandydat na maszynistę uzyskuje pozytywny wynik z egzaminu na symulatorze, jeżeli wykona wszystkie zadania, o których mowa w § 18 ust. 2, zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami obowiązującymi na infrastrukturze kolejowej, na której odbywa się egzamin.
§ 20.
W terminie 3 dni roboczych od dnia przeprowadzenia egzaminu na symulatorze egzaminator przeprowadzający ten egzamin sporządza protokół zawierający:
1) datę przeprowadzenia egzaminu na symulatorze;
2) imię (imiona) i nazwisko kandydata na maszynistę oraz jego numer PESEL, a w przypadku osoby nieposiadającej numeru PESEL - serię, numer i nazwę dokumentu potwierdzającego tożsamość oraz nazwę państwa, które wydało ten dokument;
3) dokumentację z przebiegu egzaminu na symulatorze;
4) wynik egzaminu na symulatorze;
5) ewentualne uwagi egzaminatora przeprowadzającego egzamin na symulatorze;
6) uzasadnienie negatywnego wyniku egzaminu na symulatorze maszynisty - jeżeli dotyczy;
7) podpis egzaminatora przeprowadzającego egzamin na symulatorze.
§ 21.
W czasie trwania części praktycznej egzaminu na świadectwo maszynisty, o której mowa w art. 22bb ust. 9 ustawy, zwanej dalej „częścią praktyczną”:
1) egzaminatorzy przeprowadzający część praktyczną:
sprawują osobisty i bezpośredni nadzór nad kandydatem na maszynistę podczas prowadzenia pojazdu kolejowego,
weryfikują poprawność wykonywania czynności i zadań,
przestrzegają przepisów dotyczących bezpieczeństwa ruchu kolejowego, sygnalizacji kolejowej i przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy,
przerywają część praktyczną oraz zatrzymują pociąg lub ograniczają jego prędkość w przypadku nieprawidłowej obsługi pociągu przez kandydata na maszynistę,
przeciwdziałają wszystkim sytuacjom powodującym zagrożenie bezpieczeństwa ruchu pociągów lub możliwości uszkodzenia taboru;
2) kandydat na maszynistę:
prowadzi pociąg zgodnie z jego parametrami, z zachowaniem przepisów bezpieczeństwa ruchu kolejowego i sygnalizacji kolejowej oraz rozkładem jazdy,
prawidłowo i nie powodując usterek obsługuje pojazd kolejowy z napędem zgodnie z jego dokumentacją techniczno-ruchową,
niezwłocznie wykonuje polecenia egzaminatorów przeprowadzających cześć praktyczną,
zapowiada sygnały wyświetlane na sygnalizatorach oraz informuje o wszystkich zauważonych nieprawidłowościach.
§ 22.
Po przeprowadzonej części praktycznej egzaminatorzy przeprowadzający część praktyczną omawiają z kandydatem na maszynistę uwagi i nieprawidłowości stwierdzone w trakcie prowadzenia pojazdu kolejowego oraz przedstawiają wynik części praktycznej.
§ 23.
Warunkiem uzyskania pozytywnego wyniku z części praktycznej jest wykonanie przejazdu zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami obowiązującymi na infrastrukturze kolejowej, na której odbywa się część praktyczna.
§ 24.
W terminie 3 dni roboczych od dnia przeprowadzenia części praktycznej egzaminatorzy przeprowadzający część praktyczną sporządzają z niej protokół zawierający:
1) datę przeprowadzenia części praktycznej;
2) imię (imiona) i nazwisko kandydata na maszynistę oraz jego numer PESEL, a w przypadku osoby nieposiadającej numeru PESEL - serię, numer i nazwę dokumentu potwierdzającego tożsamość oraz nazwę państwa, które wydało ten dokument;
3) dokumentację z przebiegu części praktycznej;
4) wynik egzaminu na świadectwo maszynisty;
5) ewentualne uwagi egzaminatorów przeprowadzających część praktyczną;
6) uzasadnienie negatywnego wyniku egzaminu na świadectwo maszynisty - jeżeli dotyczy;
7) podpisy egzaminatorów przeprowadzających część praktyczną.
§ 25.
Do ponownego egzaminu na świadectwo maszynisty stosuje się przepisy § 11-24.
Rozdział 6. Przepis końcowy
§ 26.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2023 r.
Niniejszy dokument nie zastępuje oficjalnej publikacji w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Nie ponosimy odpowiedzialności za ewentualne nieścisłości wynikające z transkrypcji oryginału do tego formatu.
Ten tekst jest publikowany na własnych warunkach ponownego wykorzystania określonych przez Dziennik Ustaw, a nie na licencji Legalize ani na licencji domeny publicznej.
Dziennik Ustaw
domena publiczna (urzędowe publikacje rządowe)