LegalizeRozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 19 marca 2024 r. w sprawie kursów uprawniających do pracy na stanowisku dyspozytora medycznego i wojewódzkiego koordynatora ratownictwa medycznego oraz kursu doskonalącego dla dyspozytora medycznego
Treść rozporządzenia
Na podstawie art. 27b ust. 24 ustawy z dnia 8 września 2006 r. o Państwowym Ratownictwie Medycznym zarządza się, co następuje:
§ 1.
Rozporządzenie określa:
1) ramowy program kursu:
uprawniającego do pracy na stanowisku:
- dyspozytora medycznego,
- wojewódzkiego koordynatora ratownictwa medycznego,
doskonalącego dla dyspozytora medycznego, odbywanego w ramach rozwoju zawodowego dyspozytora medycznego;
2) kwalifikacje kadry dydaktycznej;
3) szczegółowy sposób przeprowadzania egzaminów kończących kursy, o których mowa w pkt 1;
4) wzory zaświadczeń o ukończeniu kursów, o których mowa w pkt 1.
§ 2.
Ramowy program kursu uprawniającego do pracy na stanowisku dyspozytora medycznego jest określony w załączniku nr 1 do rozporządzenia.
§ 3.
Ramowy program kursu uprawniającego do pracy na stanowisku wojewódzkiego koordynatora ratownictwa medycznego jest określony w załączniku nr 2 do rozporządzenia.
§ 4.
Ramowy program kursu doskonalącego dla dyspozytora medycznego, odbywanego w ramach rozwoju zawodowego dyspozytora medycznego, jest określony w załączniku nr 3 do rozporządzenia.
§ 5.
Udział w egzaminach kończących kursy, o których mowa w § 1 pkt 1, jest potwierdzany przez osoby zdające na liście obecności prowadzonej przez Krajowe Centrum Monitorowania Ratownictwa Medycznego, zawierającej imię (imiona) i nazwisko osoby zdającej.
§ 6.
Egzamin z części teoretycznej jest przeprowadzany w formie testu składającego się z 30 pytań testowych zawierających 4 odpowiedzi, z których jedna jest prawidłowa.
Test może być przeprowadzany w postaci papierowej albo elektronicznej za pośrednictwem sieci internetowej z ograniczonym dostępem.
Odpowiedzi na pytania testowe udziela się przez zaznaczenie wybranej odpowiedzi literą „X”. W przypadku testu przeprowadzanego w postaci papierowej zmiana udzielonej odpowiedzi następuje przez otoczenie błędnej odpowiedzi i zaznaczenie wybranej odpowiedzi literą „X”.
Za każdą poprawną odpowiedź osoba zdająca otrzymuje 1 punkt. W przypadku braku odpowiedzi, zaznaczenia nieprawidłowej lub zaznaczenia więcej niż jednej odpowiedzi punkty nie są przyznawane.
Zaliczenie egzaminu z części teoretycznej następuje przez udzielenie prawidłowej odpowiedzi na co najmniej 80 % pytań testowych.
§ 7.
Przed przystąpieniem do egzaminu z części teoretycznej koperty zawierające testy są sprawdzane, czy nie zostały uszkodzone w sposób umożliwiający dostęp to testów.
Otwarcie kopert, o których mowa w ust. 1, następuje w obecności osób zdających.
§ 8.
W trakcie egzaminu z części teoretycznej osoba zdająca nie może korzystać z pomocy naukowych lub dydaktycznych, urządzeń służących do kopiowania, przekazywania i odbioru informacji, z pomocy innych osób oraz wynosić testu z sali egzaminacyjnej.
Naruszenie zakazów, o których mowa w ust. 1, powoduje uzyskanie wyniku negatywnego z egzaminu z części teoretycznej.
§ 9.
Egzamin z części praktycznej jest przeprowadzany w Krajowym Centrum Monitorowania Ratownictwa Medycznego i składa się z 6 zadań obejmujących symulowane scenariusze praktyczne sprawdzające umiejętności osoby zdającej.
Do egzaminu z części praktycznej może przystąpić osoba, która zaliczyła egzamin z części teoretycznej.
Wykonanie zadań, o których mowa w ust. 1, jest oceniane odrębnie przez każdego członka komisji według skali ocen: 5 (bardzo dobry), 4,5 (dobry plus), 4 (dobry), 3,5 (dostateczny plus), 3 (dostateczny), 2 (niedostateczny).
Oceną końcową egzaminu z części praktycznej jest ocena wynikająca ze średniej arytmetycznej ocen wystawionych przez poszczególnych członków komisji zgodnie z następującym przelicznikiem:
1) od 4,76 do 5,0 - 5 (bardzo dobry);
2) od 4,26 do 4,75 - 4,5 (dobry plus);
3) od 3,76 do 4,25 - 4 (dobry);
4) od 3,26 do 3,75 - 3,5 (dostateczny plus);
5) od 2,26 do 3,25 - 3 (dostateczny);
6) od 2,0 do 2,25 - 2 (niedostateczny).
Egzamin z części praktycznej jest zaliczony, jeżeli osoba zdająca otrzyma ocenę co najmniej 3 (dostateczną).
§ 10.
Zajęcia na kursach, o których mowa w § 1 pkt 1, z wyjątkiem zajęć, o których mowa w ust. 2-4, prowadzi lekarz systemu w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 8 września 2006 r. o Państwowym Ratownictwie Medycznym, pielęgniarka systemu w rozumieniu art. 3 pkt 6 tej ustawy lub ratownik medyczny, o którym mowa w ustawie z dnia 1 grudnia 2022 r. o zawodzie ratownika medycznego oraz samorządzie ratowników medycznych , posiadający odpowiednio:
1) w przypadku kursów, o których mowa w § 1 pkt 1 lit. a tiret pierwsze oraz lit. b, aktualną wiedzę i umiejętności z zakresu objętego ramowym programem tych kursów oraz co najmniej trzyletnie doświadczenie w pracy na stanowisku dyspozytora medycznego;
2) w przypadku kursu, o którym mowa w § 1 pkt 1 lit. a tiret drugie, aktualną wiedzę i umiejętności z zakresu objętego ramowym programem tego kursu oraz co najmniej trzyletnie doświadczenie w pracy na stanowisku wojewódzkiego koordynatora ratownictwa medycznego.
Zajęcia określone w załączniku nr 1 do rozporządzenia w części IV w pkt 8 w załączniku nr 2 do rozporządzenia w części IV w pkt 13 oraz w załączniku nr 3 do rozporządzenia w części IV w pkt 8 są prowadzone przez osobę posiadającą tytuł zawodowy magistra w zakresie prawa i co najmniej dwuletnie doświadczenie zawodowe w obszarze związanym z ratownictwem medycznym.
Zajęcia określone w załączniku nr 1 do rozporządzenia w części IV w pkt 9 oraz załączniku nr 3 do rozporządzenia w części IV w pkt 9 są prowadzone przez osobę posiadającą tytuł zawodowy magistra w zakresie psychologii oraz co najmniej dwuletnie doświadczenie zawodowe w zakresie interwencji kryzysowej lub w pracy polegającej na udzielaniu wsparcia osobom wykonującym zawód medyczny lub posiadającą co najmniej dwuletnie doświadczenie w pracy w Policji, wojsku lub w Państwowej Straży Pożarnej na stanowisku psychologa.
Zajęcia określone w załączniku nr 1 do rozporządzenia w części IV w pkt 19, w załączniku nr 2 do rozporządzenia w części IV w pkt 9 oraz w załączniku nr 3 do rozporządzenia w części IV w pkt 19 są prowadzone przez osobę posiadającą co najmniej dwa lata doświadczenia zawodowego w służbie lub w pracy w Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w zakresie prowadzenia szkoleń obejmujących zasady postępowania w przypadku prowadzenia działań antyterrorystycznych w rozumieniu art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 10 czerwca 2016 r. o działaniach antyterrorystycznych .
§ 11.
Wzór zaświadczenia o ukończeniu kursu uprawniającego do pracy na stanowisku dyspozytora medycznego jest określony w załączniku nr 4 do rozporządzenia.
§ 12.
Wzór zaświadczenia o ukończeniu kursu uprawniającego do pracy na stanowisku wojewódzkiego koordynatora ratownictwa medycznego jest określony w załączniku nr 5 do rozporządzenia.
§ 13.
Wzór zaświadczenia o ukończeniu kursu doskonalącego dla dyspozytora medycznego, odbywanego w ramach rozwoju zawodowego dyspozytora medycznego, jest określony w załączniku nr 6 do rozporządzenia.
§ 14.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia.
Załącznik nr 1 - Ramowy program kursu uprawniającego do pracy na stanowisku dyspozytora medycznego
Cel kształcenia:
Celem kształcenia jest uzyskanie umiejętności niezbędnych do realizacji przez dyspozytora medycznego zadań, o których mowa w art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 8 września 2006 r. o Państwowym Ratownictwie Medycznym (Dz. U. z 2023 r. poz. 1541, z późn. zm.), zwanej dalej „ustawą o PRM”.
Rodzaj kształcenia:
Kursy zamknięte dla ratowników medycznych lub pielęgniarek systemu realizowane hybrydowo, w tym zajęcia teoretyczne oraz zajęcia praktyczne mogą być realizowane w siedzibie Krajowego Centrum Monitorowania Ratownictwa Medycznego.
Czas trwania kursu: 34 godziny dydaktyczne.
1) podstaw prawnych działania oraz organizacji systemu PRM na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz w innych państwach;
2) podstaw prawnych i zasad pracy dyspozytora medycznego oraz ochrony prawnej dyspozytorów medycznych;
3) jednostek systemu PRM;
4) definicji zawartych w art. 3 ustawy o PRM;
5) praw pacjenta, o których mowa w ustawie z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz. U. z 2023 r. poz. 1545, z późn. zm.), organizacji i zadań podmiotów współpracujących z systemem PRM, o których mowa w art. 15 ust. 1 ustawy o PRM, w zakresie prowadzenia działań ratowniczych;
6) podstaw prawnych, zadań oraz organizacji służb ustawowo powołanych do niesienia pomocy osobom w stanie nagłego zagrożenia zdrowotnego (Krajowy System Ratowniczo-Gaśniczy, podmioty uprawnione do wykonywania ratownictwa wodnego oraz górskiego);
7) zasad współpracy ze specjalistycznymi ośrodkami medycznymi (m.in. centrami urazowymi dla dorosłych i dzieci oraz ośrodkami kardiologii interwencyjnej, leczenia udarów, transplantacji, replantacji, oparzeń, ostrych zatruć);
8) zadań ratownika, ratownika medycznego, dyspozytora medycznego, lekarza systemu i pielęgniarki systemu;
9) jednostek podległych i nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych i Ministra Obrony Narodowej;
10) społecznych organizacji ratowniczych, które w ramach swoich zadań są obowiązane do niesienia pomocy osobom w stanie nagłego zagrożenia zdrowotnego;
11) zakresu wiedzy i umiejętności praktycznych uzyskiwanych w ramach kursu kwalifikowanej pierwszej pomocy;
12) organizacji systemu PRM oraz współpracy tego systemu z innymi służbami w zakresie powiadamiania ratunkowego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz w innych państwach;
13) organizacji i zadań Centrum Powiadamiania Ratunkowego, zwanego dalej „CPR”;
14) zasad zastępowalności dyspozytorni medycznych;
15) zasad przyjmowania wezwań, ich kwalifikacji i kodowania oraz zasad dysponowania zrm i ustalania priorytetu ich dysponowania;
16) zasad postępowania w przypadku zdarzeń z dużą liczbą poszkodowanych lub katastrof (definicje zdarzenia z dużą liczbą poszkodowanych i katastrofy; przykłady zdarzeń i katastrof);
17) planowania zabezpieczenia medycznego oraz organizacji pomocy medycznej na wypadek zdarzeń z dużą liczbą poszkodowanych;
18) zasad segregacji medycznej poszkodowanych (triage);
19) zasad dekontaminacji w zdarzeniach z dużą liczbą poszkodowanych;
20) organizacji, zasad działania i współpracy służb ratowniczych z systemem PRM;
21) zasad współpracy z zrm, lzrm, Centrum Operacyjnym Lotniczego Pogotowia Ratunkowego oraz innymi dyspozytorniami medycznymi, jednostkami systemu PRM i jednostkami współpracującymi z systemem PRM, o których mowa w art. 15 ust. 1 ustawy o PRM, podczas obsługi zdarzeń;
22) zasad przekazywania niezbędnych instrukcji dotyczących sposobu udzielania pierwszej pomocy osobie w stanie nagłego zagrożenia zdrowotnego przed przybyciem zrm;
23) zasad współpracy z wojewódzkim koordynatorem ratownictwa medycznego oraz jego roli w systemie PRM;
24) Modułu Dyspozytora SWD PRM oraz Modułu Mapowego SWD PRM wraz z lokalizacją miejsca zdarzenia i zrm oraz wykorzystania filtrów i warstw Modułu Mapowego SWD PRM;
25) zbierania wywiadu medycznego zawartych w obwieszczeniu ministra właściwego do spraw zdrowia wydanym na podstawie art. 27 ust. 6 ustawy o PRM;
26) zasad ustalania priorytetu zadysponowania zrm na podstawie przeprowadzonego wywiadu i nadanego kodu;
27) zasad oraz kryteriów dysponowania zrm, lzrm oraz jednostek współpracujących z systemem PRM, o których mowa w art. 15 ust. 1 ustawy o PRM, zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 27 ust. 5 ustawy o PRM;
28) zasad prowadzenia korespondencji radiowej, z uwzględnieniem zapisów z wojewódzkiego planu działania systemu PRM oraz Regulaminu Łączności Radiowej właściwego dla miejsca wykonywania pracy dyspozytora medycznego w danym województwie;
29) zasad przyjmowania zgłoszeń alarmowych bezpośrednio kierowanych na numer 999 i przekazywanych z CPR (numer 112) oraz dysponowania zrm z wykorzystaniem Modułu Dyspozytora SWD PRM, w tym zasad obsługi Modułu Mapowego SWD PRM dla potrzeb realizacji przyjęcia zgłoszenia alarmowego i dysponowania zrm oraz lzrm;
30) organizacji i roli CPR w systemie powiadamiania ratunkowego oraz obsługi zgłoszenia przekazanego z CPR;
31) zasad postępowania w przypadku wystąpienia awarii SWD PRM oraz Modułu Mapowego SWD PRM lub katastrof naturalnych;
32) organizacji, sposobu funkcjonowania oraz elementów technicznych dyspozytorni medycznej, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 25b ust. 6 ustawy o PRM;
33) zasad koordynacji działań ratowniczych na miejscu zdarzenia;
34) zasad przekazywania informacji służbom biorącym udział w akcji ratowniczej;
35) zasad współpracy z mediami, roli rzecznika prasowego;
36) podstaw prawnych i zasad pracy wojewódzkiego koordynatora ratownictwa medycznego;
37) podstaw prawnych, zadań i zasad działania centrum zarządzania kryzysowego;
38) zasad udzielania instruktażu pierwszej pomocy oraz zasad przekazywania niezbędnych informacji świadkom zdarzenia przed przyjazdem zrm;
39) zasad postępowania w ostrych stanach psychiatrycznych;
40) stanów wymagających natychmiastowej interwencji psychiatrycznej;
41) zasad stosowania przymusu bezpośredniego;
42) sposobów przyjęcia wezwania i prowadzenia wywiadu medycznego z dzieckiem przez zadawanie prostych i zrozumiałych pytań adekwatnych do wieku dziecka;
43) przyczyn i rodzajów zaburzeń mowy, orientacji i pamięci, przyczyn i trudności w nawiązaniu rozmowy z pacjentami m.in. pod wpływem alkoholu, środków psychoaktywnych, pacjentami w wieku podeszłym, pacjentami z zaburzeniami psychicznymi lub niedorozwojem umysłowym wraz z zasadami skutecznego reagowania na wezwania od tych osób oraz zasad prowadzenia z nimi rozmowy;
44) zadań dyspozytorów medycznych, o których mowa w art. 27 ust. 1 ustawy o PRM;
45) zakresu odpowiedzialności karnej i cywilnej dyspozytora medycznego, o których mowa w przepisach ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny (Dz. U. z 2024 r. poz. 17) i ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2023 r. poz. 1610, z późn. zm.);
46) zasad współpracy ze szpitalnym oddziałem ratunkowym w zdarzeniach z dużą liczbą poszkodowanych;
47) przygotowania szpitalnego oddziału ratunkowego do przyjęcia ofiar zdarzeń z dużą liczbą poszkodowanych;
48) zasad komunikacji w przypadku zdarzeń z dużą liczbą poszkodowanych;
49) psychologicznych aspektów zdarzeń z dużą liczbą poszkodowanych;
50) zasad prowadzenia dokumentacji medycznej w przypadku wystąpienia zdarzenia z dużą liczbą poszkodowanych;
51) zasad kierowania akcją medycznych czynności ratunkowych na miejscu zdarzenia;
52) koordynacji akcji w warunkach zdarzenia z dużą liczbą poszkodowanych i katastrof;
53) zasad postępowania w przypadku wystąpienia zdarzeń o charakterze chemicznym, biologicznym, radiologicznym, nuklearnym, wybuchowym (CBRNiE);
54) wpływu sytuacji trudnych na sprawność funkcjonowania dyspozytora medycznego członków zrm, pacjenta, roli i konieczności udzielenia wsparcia psychicznego pacjentowi;
55) psychologii i etyki działań ratunkowych jednostek systemu PRM oraz jednostek współpracujących z systemem PRM, o których mowa w art. 15 ust. 1 ustawy o PRM;
56) rodzajów, źródeł, objawów i skutków stresu oraz zasad radzenia sobie ze stresem i trudnymi emocjami;
57) zasad wsparcia psychicznego pacjentów, członków zrm, dyspozytorów medycznych;
58) zasad zastosowania zautomatyzowanej defibrylacji zewnętrznej (AED);
59) zasad prowadzenia akcji medycznych czynności ratunkowych.
1) organizację systemu:
PRM oraz systemów ratownictwa medycznego w innych państwach,
powiadamiania ratunkowego;
2) zasady i procedury przyjmowania oraz obsługi zgłoszeń alarmowych, a także zasady dysponowania zrm przez dyspozytora medycznego w systemie PRM;
3) zagadnienia z medycyny ratunkowej niezbędne do realizacji zadań dyspozytora medycznego;
4) zasady zbierania wywiadu medycznego, podstawy i algorytmy zbierania wywiadu medycznego przez dyspozytorów medycznych, system kodowania i kwalifikacji zgłoszeń;
5) podstawy prawne i zasady współdziałania dyspozytora medycznego z jednostkami organizacyjnymi pomocy społecznej, jednostkami współpracującymi z systemem PRM, o których mowa w art. 15 ust. 1 ustawy o PRM, oraz z innymi jednostkami realizującymi zadania z zakresu ratownictwa medycznego, w tym zadania i zasady działania krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego;
6) zasady prowadzenia korespondencji z wykorzystaniem łączności radiowej;
7) zasady stosowania przymusu bezpośredniego oraz współpracy ze służbami ustawowo powołanymi do niesienia pomocy i jednostkami organizacyjnymi pomocy społecznej;
8) podstawy prawne odpowiedzialności karnej i cywilnej dyspozytora medycznego;
9) zasady komunikacji i postępowania dyspozytora medycznego z:
osobami z zaburzeniami psychosomatycznymi,
Niniejszy dokument nie zastępuje oficjalnej publikacji w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Nie ponosimy odpowiedzialności za ewentualne nieścisłości wynikające z transkrypcji oryginału do tego formatu.