Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 12 września 2012 r. w sprawie gleboznawczej klasyfikacji gruntów

Typ Rozporządzenie
Ogłoszono 2012-09-12
Status Obowiązujący
Wydawca RADA MINISTRÓW
Źródło Dziennik Ustaw
artykuły 13
Historia nowelizacji JSON API
j)

Gleby brunatne wytworzone z glin, średnie lub ciężkie, niecałkowite, na różnych podłożach zalegających poniżej 60 cm. Poziom próchniczny o miąższości około 15 cm, słabo wykształcony. Gleby te występują na stokach o nachyleniu około 15°. Objęte są działaniem silnie zachodzących procesów erozyjnych, trudne do uprawy i wrażliwe na suszę. W latach meteorologicznie korzystnych gleby te nadają się pod uprawę pszenicy, koniczyny czerwonej i innych roślin motylkowych, ale plony są niższe od średnich.

Klasa V

a)

Gleby płowe wytworzone z glin zwałowych, całkowite lub niecałkowite, na różnych podłożach, silnie oglejone i podmokłe. Przeprowadzenie na nich melioracji jest utrudnione.

b)

Gleby brunatne różniące się od gleb gatunku a w tej klasie brakiem cech wymycia iłu koloidalnego.

c)

Gleby brunatne wytworzone z glin, lekkie, niecałkowite, zalegające na piaskach luźnych, żwirach piaszczystych lub wapieniach, występujących na głębokości mniejszej niż 60 cm. Gleby suche, występujące na terenach o niskim poziomie wód gruntowych. Poziom próchniczny o miąższości około 20 cm, słabo wykształcony. Są to gleby żytnio-ziemniaczane, wrażliwe na suszę.

d)

Gleby brunatne wytworzone z glin, średnie lub ciężkie, niecałkowite, płytkie, zalegające na piaskach luźnych, żwirach piaszczystych lub wapieniach, występujących na głębokości mniejszej niż 40 - 50 cm. Gleby suche, poziom wód gruntowych niski, często występują na terenach falistych, na zboczach lub szczytach wzgórz. Poziom próchniczny o miąższości około 20 cm, słabo wykształcony. Są to gleby żytnie, wrażliwe na suszę.

e)

Gleby płowe różniące się od gleb gatunku c w tej klasie występowaniem słabo wykształconych cech wymycia iłu koloidalnego.

f)

Gleby płowe różniące się od gleb gatunku d w tej klasie występowaniem słabo wykształconych cech wymycia iłu koloidalnego.

Klasa VI

a)

Gleby brunatne wytworzone z glin, średnie lub ciężkie, niecałkowite, bardzo płytkie, na piaskach luźnych lub żwirach piaszczystych, występujących na głębokości mniejszej niż 30 - 40 cm. Są to gleby bardzo suche, położone wyjątkowo niekorzystnie do rozwoju roślin uprawnych, np. na stromych stokach wzgórz podlegających erozji, szczytach pagórków o bardzo niskim stanie wód gruntowych. Poziom próchniczny bardzo słabo wykształcony. Uprawa trudna, plony niskie. Są to słabe gleby żytnio-łubinowe, bardzo wrażliwe na suszę.

4.

wytworzone z iłów

Klasa II

a)

Gleby brunatne wytworzone z iłów pylastych, całkowite. Poziom próchniczny o miąższości około 30 cm, barwy brunatnej, o strukturze gruzełkowatej. Struktura głębszych warstw pryzmatyczna lub drobno-płytkowa. Węglan wapnia występuje zazwyczaj blisko powierzchni. Są to gleby zmeliorowane lub nie wymagają melioracji. Gleby żyzne, pszenno-buraczane.

b)

Gleby brunatne wytworzone z iłów pylastych, niecałkowite, na piaskach lub innym przepuszczalnym podłożu, występującym na głębokości ponad 100 cm. Poziom próchniczny o miąższości około 30 cm, o strukturze gruzełkowatej. Węglan wapnia występuje blisko powierzchni. Gleby te są zasobne w składniki pokarmowe, nadają się pod uprawę wszystkich roślin, zwłaszcza pszenicy, jęczmienia i roślin motylkowych.

c)

Gleby płowe różniące się od gleb gatunku a w tej klasie występowaniem słabo wykształconych cech wymycia iłu koloidalnego.

d)

Gleby płowe różniące się od gleb gatunku b w tej klasie występowaniem słabo wykształconych cech wymycia iłu koloidalnego.

Klasa IIIa

a)

Gleby brunatne wytworzone z iłów, ciężkie lub średnie, całkowite, zmeliorowane. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm, o dobrej strukturze gruzełkowatej. Węglan wapnia występuje zazwyczaj na głębokości około 60 cm. Gleby te są zasobne w składniki pokarmowe dla roślin, ale trudne do uprawy. Nadają się pod uprawę pszenicy i buraków cukrowych.

b)

Gleby brunatne wytworzone z iłów, niecałkowite, na piaskach lub innym przepuszczalnym podłożu, występujących na głębokości 80 - 100 cm. Zmeliorowane lub nie wymagają melioracji. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm, odznaczający się dobrą strukturą gruzełkowatą. Gleby te są zasobne w składniki pokarmowe. Nadają się pod uprawę wszystkich roślin uprawnych, zwłaszcza pszenicy, jęczmienia i roślin motylkowych.

Klasa IIIb

a)

Gleby brunatne wytworzone z iłów, średnie lub ciężkie, zmeliorowane, występujące często na terenach falistych. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm. Węglan wapnia występuje na głębokości około 60 cm. Gleby te są trudne do uprawy, ale zasobne w składniki pokarmowe dla roślin.

b)

Gleby brunatne wytworzone z iłów, średnie lub ciężkie, niecałkowite, na piaskach lub innym przepuszczalnym podłożu, występujących na głębokości 60 - 80 cm. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm. Gleby te są zmeliorowane lub nie wymagają melioracji. Nadają się pod uprawę prawie wszystkich roślin uprawnych, zwłaszcza jęczmienia, pszenicy i roślin motylkowych.

c)

Gleby płowe różniące się od gleb gatunku a w tej klasie występowaniem cech wymycia iłu koloidalnego oraz odczynem przeważnie kwaśnym.

d)

Gleby płowe różniące się od gleb gatunku b w tej klasie występowaniem cech wymycia iłu koloidalnego oraz odczynem przeważnie kwaśnym.

Klasa IVa

a)

Gleby brunatne wytworzone z iłów pylastych, niecałkowite, na przepuszczalnym podłożu występującym na głębokości 50-60 cm. Poziom wód gruntowych głęboki. W latach o małej ilości opadów plony roślin na tych glebach mogą być niskie.

b)

Gleby brunatne wytworzone z iłów, średnie lub ciężkie, całkowite lub niecałkowite, na nieprzepuszczalnym podłożu. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm. Na głębokości około 50 cm występuje oglejenie średnie. Gleby bardzo trudne do uprawy. W dobrych warunkach mogą dać wysokie plony pszenicy i buraków cukrowych.

c)

Gleby płowe różniące się od gleb gatunku a w tej klasie występowaniem cech wymycia iłu koloidalnego.

d)

Gleby płowe różniące się od gleb gatunku b w tej klasie występowaniem cech wymycia iłu koloidalnego.

Klasa IVb

a)

Gleby brunatne wytworzone z iłów, niecałkowite, na przepuszczalnym podłożu występującym na głębokości 40 - 50 cm. Gleby te są zbyt suche.

b)

Gleby brunatne wytworzone z iłów, średnie lub ciężkie, całkowite lub niecałkowite, na nieprzepuszczalnym podłożu. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm. Gleby te są nieprzepuszczalne, na głębokości 40 cm występuje poziom glejowy. Są trudne do uprawy. W sprzyjających warunkach atmosferycznych mogą dać dobre plony pszenicy.

c)

Gleby brunatne wytworzone z iłów, niecałkowite, na przepuszczalnym podłożu, ale na terenach warunkujących okresowo wysoki poziom wód gruntowych. Nadają się pod uprawę roślin pastewnych jednorocznych.

d)

Gleby płowe różniące się od gleb gatunku a w tej klasie występowaniem cech wymycia iłu koloidalnego.

e)

Gleby płowe różniące się od gleb gatunku b w tej klasie występowaniem cech wymycia iłu koloidalnego.

f)

Gleby płowe różniące się od gleb gatunku c w tej klasie występowaniem cech wymycia iłu koloidalnego.

Klasa V

a)

Gleby wytworzone z iłów, całkowite lub niecałkowite, na różnych podłożach, ale z wysokim poziomem wód gruntowych. Warstwy glejowe i konkrecje żelaziste występują bezpośrednio pod poziomem próchnicznym. Gleby zimne, do uprawy trudne i położone w warunkach utrudniających meliorację.

b)

Gleby brunatne wytworzone z iłów, niecałkowite, bardzo płytkie, na piaskach luźnych słabo gliniastych lub żwirach piaszczystych, występujących na głębokości powyżej 40 cm, położone na terenach o niskim poziomie wód gruntowych. Są to gleby żytnie, suche, można na nich uprawiać również koniczynę białą.

5.

wytworzone z pyłów wodnego pochodzenia, utworów lessowatych i pyłów o nieustalonej genezie

Klasa I

a)

Gleby brunatne lessowate, wykazujące uziarnienie pyłowo-ilaste, całkowite, średnio zwięzłe, przepuszczalne i przewiewne. W profilu glebowym nie wykazują śladów oglejenia, rdzawych cętek i pieprzy. W dolnej części profilu glebowego mogą zawierać węglan wapnia. Poziom próchniczny o miąższości ponad 30 cm, dobrze wykształcony, barwy ciemnoszarej w stanie świeżym, o strukturze gruzełkowatej. Odczyn tych gleb jest zbliżony do obojętnego. Występują na terenach płaskich, warunkujących dobry do rozwoju roślin stan uwilgotnienia. Nadają się pod uprawę wszystkich roślin uprawnych.

b)

Gleby brunatne lessowate, pyłowo-ilaste, w dolnej części profilu glebowego niekiedy zawierające pojedyncze drobne nadwietrzałe odłamki skał miejscowych, przewiewne i przepuszczalne, dość porowate, strukturalne, bez najmniejszych śladów oglejenia, rdzawych cętek i pieprzy. Poziom próchniczny o miąższości ponad 30 cm, barwy ciemnoszarej w stanie świeżym, o strukturze gruzełkowatej, średnio zwięzły, stopniowo przechodzący do nieco zwięźlejszego poziomu brunatnienia, o barwie brunatnoczerwonej, która poniżej 60 cm przechodzi w barwę brunatnożółtą. Odczyn tych gleb jest zbliżony do obojętnego. Występują na terenach płaskich, warunkujących dobry do rozwoju roślin stan uwilgotnienia. Nadają się pod uprawę wszystkich roślin uprawnych.

Klasa II

a)

Gleby brunatne pyłowe, z przewagą pyłu drobnego we frakcji pyłowej, średnio zwięzłe, całkowite lub niecałkowite, na przepuszczalnych glinach zwałowych, występujące na terenach płaskich, warunkujących dobry do rozwoju roślin stan uwilgotnienia. Poziom próchniczny o miąższości około 30 cm, dobrze wykształcony, o strukturze gruzełkowatej. W razie występowania w podłożu mniej przepuszczalnych glin gleby te są zmeliorowane. Nadają się pod uprawę wszystkich roślin uprawnych.

b)

Gleby płowe różniące się od gleb gatunku a w tej klasie występowaniem cech wymycia iłu koloidalnego.

c)

Gleby brunatne, lessowate, pyłowo-ilaste, różniące się od gleb gatunku a w klasie I zróżnicowaniem poziomu próchnicznego na dwie części: górną - nieco jaśniejszą i dolną - ciemnoszarą, którego miąższość niekiedy może znacznie przekraczać 50 cm.

d)

Gleby brunatne lessowate, wymienione w gatunku b w klasie I, występujące na terenach z zaznaczającym się wpływem mniej korzystnego klimatu lokalnego, w bezpośrednim sąsiedztwie gór. W poziomie próchnicznym mogą zawierać około 5-procentową domieszkę części szkieletowych.

e)

Gleby płowe ze słabo wykształconymi cechami przemieszczenia iłu koloidalnego w profilu glebowym, lessowate, wykazujące uziarnienie pyłowo-ilaste, całkowite. Poziom próchniczny o miąższości około 30 cm, strukturalny, pulchno-zwięzły, w stanie świeżym barwy ciemnoszarej lub szarobrunatnej, przechodzący stopniowo w jasnoszary poziom przemycia. Na głębokości około 50 cm poziom przemycia przechodzi stopniowo w bardziej zwięzły poziom wmycia barwy brunatnożółtej. Poniżej 100 cm występuje aż do głębokości 150 cm materiał lessowaty, barwy żółtej z brunatnym odcieniem w stanie świeżym. Na głębokości około 80 cm mogą wystąpić drobne rdzawoczarne cętki i pieprzyki wskazujące na utrudnioną przepuszczalność i przewiewność gleb. Położone na szerokich wydłużonych płaskich wierzchowinach niedużych wyniosłości - stoki o nachyleniu około 5°. Są to gleby o nieco gorszych właściwościach fizycznych niż gleby w klasie I, jednak dają wysokie plony buraków cukrowych i pszenicy. Zaliczają się do bardzo dobrych gleb pszenno-buraczanych.

f)

Gleby brunatne lessowate, całkowite, wykazujące uziarnienie pyłowo-ilaste. Poziom próchniczny o miąższości około 30 cm, strukturalny, średnio zwięzły, barwy ciemnoszarej w stanie świeżym, stopniowo przechodzi w poziom brunatnienia bardziej zwięzły, barwy brunatnożółtej. Na głębokości około 80 cm występują pojedyncze drobne rdzawe cętki i pieprzyki, szaroniebieskie pasemka w miejscach pionowych spękań, głębiej barwa bardziej żółta o mniejszym nasileniu brunatnej, w dolnej części mogą wystąpić w dostrzegalnej ilości pojedyncze ziarna piasku i żwiru, nie burzy w kwasie solnym. Gleby te są trudniej przepuszczalne i słabiej przewiewne, melioracje są pożądane, ale niekonieczne, ponieważ melioracja poprawia na tych glebach szczególnie przewiewność. Występują na terenach płaskich, warunkujących dobry do rozwoju roślin stan uwilgotnienia. Są to gleby pszenno-buraczane.

g)

Gleby brunatne lessowate, o uziarnieniu pyłu ilastego, całkowite, na glinach średnich pylastych lub iłach pylastych. Poziom próchniczny o miąższości około 30 cm, pulchno-zwięzły, strukturalny, barwy ciemnoszarej w stanie świeżym. W profilu glebowym pod poziomem próchnicznym występuje zabarwienie brunatnożółte lub żółte z nieco intensywniejszym nasileniem barwy brunatnej w poziomie brunatnienia. W profilu glebowym nie występują ślady oglejenia i pieprze, ale w dolnej części występuje węglan wapnia. Położone na terenach płaskich lub na stokach o nachyleniu około 5° warunkujących dobry stan uwilgotnienia do rozwoju roślin. Są to gleby pszenno-buraczane.

h)

Gleby płowe lessowate, różniące się od gleb gatunku d w tej klasie występowaniem słabo wykształconych cech przemieszczenia iłu koloidalnego.

i)

Gleby płowe lessowate, różniące się od gleb gatunku g w tej klasie występowaniem słabo wykształconych cech przemieszczenia iłu koloidalnego.

Klasa IIIa

a)

Gleby płowe pyłowe, z przewagą pyłu drobnego we frakcji pyłowej, całkowite lub niecałkowite, na glinach lub iłach. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm. Są to gleby zmeliorowane lub nie wymagają melioracji. Dają dobre plony żyta, ziemniaków, owsa, jęczmienia i koniczyny czerwonej. Można na nich uprawiać również pszenicę i buraki cukrowe.

b)

Gleby płowe pyłowe, z przewagą pyłu drobnego we frakcji pyłowej, niecałkowite, na piaskach, żwirach lub wapieniach, występujących na głębokości ponad 100 cm. Poziom próchniczny o miąższości około 30 cm. Gleby te występują na terenach warunkujących dobry stan uwilgotnienia do rozwoju roślin uprawnych lub są zmeliorowane. Nadają się pod uprawę jęczmienia, owsa, żyta, pszenicy, ziemniaków i buraków cukrowych.

c)

Gleby brunatne różniące się od gleb gatunku a w tej klasie brakiem cech przemieszczenia iłu koloidalnego. Węglan wapnia może występować w profilu glebowym, często nie głębiej niż na 100 cm.

d)

Gleby brunatne różniące się od gleb gatunku b w tej klasie brakiem cech przemieszczenia iłu koloidalnego. Węglan wapnia może występować w profilu glebowym, często nie głębiej niż na 100 cm.

e)

Gleby brunatne lessowate, całkowite, o uziarnieniu pyłu ilastego. Poziom próchniczny o miąższości 20 - 25 cm, strukturalny, pulchno-zwięzły. Pod poziomem próchnicznym występuje poziom brunatnienia bardziej zwięzły, barwy brunatnożółtej, który na głębokości 40 - 60 cm przechodzi w barwę żółtą lub żółtobrunatną. Na głębokości poniżej 100 cm przeważnie występuje węglan wapnia. Gleby te występują na terenach płaskich lub na stokach o nachyleniu około 5°. Są przewiewne i przepuszczalne, w całym profilu glebowym brak jakichkolwiek śladów oglejenia. Nadają się pod uprawę buraków cukrowych i pszenicy.

f)

Gleby brunatne lessowate, o uziarnieniu pyłu ilastego, niecałkowite, na glinach średnich zalegających poniżej 100 cm na iłach. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm, w stanie świeżym barwy ciemnoszarej lub szarobrunatnej, strukturalny, średnio zwięzły. Występują na stokach o nachyleniu około 10°. Nadają się pod uprawę buraków cukrowych i pszenicy.

g)

Gleby płowe lessowate, różniące się od gleb gatunku e w tej klasie występowaniem cech przemieszczenia iłu koloidalnego oraz brakiem węglanu wapnia w profilu glebowym. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm.

h)

Gleby płowe lessowate, o uziarnieniu pyłu ilastego, niecałkowite, zalegające poniżej 100 cm na piaskach słabo gliniastych lub luźnych. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm, a pod nim występuje poziom przemycia, który ma barwę jasnoszarą i miąższość około 40 cm. W profilu glebowym nie występują ślady oglejenia i pieprzyki, gleby te nie wymagają melioracji. Są położone na terenach płaskich i zaliczane jeszcze do gleb pszenno-buraczanych.

i)

Gleby płowe różniące się od gleb gatunku f w tej klasie występowaniem cech przemieszczenia iłu koloidalnego.

j)

Gleby płowe pyłowe, o uziarnieniu pyłu ilastego, niecałkowite, zalegające poniżej 80 cm na piaskach gliniastych mocnych. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm. Gleby te występują na terenach warunkujących dobry stan uwilgotnienia do rozwoju roślin uprawnych. Są to gleby pszenno-buraczane.

k)

Gleby brunatne różniące się od gleb gatunku h w tej klasie brakiem cech przemieszczenia iłu koloidalnego.

l)

Gleby brunatne różniące się od gleb gatunku j w tej klasie brakiem cech przemieszczenia iłu koloidalnego.

ł) Gleby płowe z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, średnie, ilaste lub niektóre lekkie, o uziarnieniu zbliżonym do piasków gliniastych mocnych pylastych, całkowite lub niecałkowite, na glinach lub iłach, o właściwych stosunkach wodnych. Oglejenie, jeżeli występuje, to na głębokości poniżej 80 cm, plamiste słabe lub średnie. Poziom próchniczny o miąższości około 30 cm lub głębszy, dobrze wykształcony, strukturalny. Gleby te występują na terenach warunkujących dobry stan uwilgotnienia do rozwoju roślin uprawnych. Są zmeliorowane lub nie wymagają melioracji. Dają dobre plony żyta, ziemniaków, owsa i jęczmienia. Można uprawiać na nich również pszenicę i buraki cukrowe oraz często koniczynę czerwoną.

m)

Gleby brunatne z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, różniące się od gleb gatunku ł w tej klasie brakiem cech wymycia iłu koloidalnego.

Klasa IIIb

a)

Gleby płowe pyłowe, niecałkowite, na glinach lub iłach, silnie oglejonych na głębokości 80 - 100 cm. Glina lub ił występują poniżej głębokości 50 cm. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm. Są to gleby, na których można uprawiać pszenicę i buraki cukrowe, ale w latach o dużej ilości opadów plony mogą być niskie.

b)

Gleby płowe pyłowe, z przewagą pyłu drobnego we frakcji pyłowej, niecałkowite, na piaskach, żwirach lub wapieniach, występujących na głębokości 80-100 cm. Gleby te występują na terenach warunkujących dobry stan uwilgotnienia do rozwoju roślin uprawnych lub mają właściwe stosunki wodne przez meliorację. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm. Są to bardzo dobre gleby żytnio-ziemniaczane. Można na nich uprawiać również dobrze jęczmień, owies, a nawet pszenicę.

c)

Gleby płowe pyłowe, z przewagą pyłu drobnego we frakcji pyłowej, całkowite, występujące na terenach falistych, wrażliwe na brak opadów. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm. Nadają się pod uprawę żyta, ziemniaków, jęczmienia, owsa, a często pszenicy.

d)

Gleby brunatne różniące się od gleb gatunku a w tej klasie brakiem cech przemieszczenia iłu koloidalnego. Węglan wapnia może występować w profilu glebowym, często nie głębiej niż na 100 cm.

e)

Gleby brunatne różniące się od gleb gatunku b w tej klasie brakiem cech przemieszczenia iłu koloidalnego. Węglan wapnia może występować w profilu glebowym, często nie głębiej niż na 100 cm.

f)

Gleby brunatne różniące się od gleb gatunku c w tej klasie brakiem cech przemieszczenia iłu koloidalnego. Węglan wapnia może występować w profilu glebowym, często nie głębiej niż na 100 cm.

g)

Gleby brunatne lessowate, o uziarnieniu pyłu ilastego, niecałkowite, zalegające poniżej 40 cm na gliniasto-pylastej, średnio szkieletowej zwietrzelinie gnejsu lub innej skały. Na głębokości około 100 cm występuje już silnie nadwietrzała skała zawierająca bardzo małą domieszkę części ziemistych lub ich niezawierająca. Poziom próchniczny o miąższości co najmniej 20 cm (20 - 25 cm). Gleby te są położone na terenach płaskich lub na stokach o nachyleniu około 5°. Są to gleby w pewnym stopniu wrażliwe na suszę. Nadają się jednak pod uprawę buraków cukrowych i pszenicy, ale w latach o małej ilości opadów plony mogą być niższe niż na glebach w klasie IIIa.

h)

Gleby brunatne lessowate, całkowite, o uziarnieniu pyłu ilastego, występujące na stokach podlegających erozji wodnej. Poziom próchniczny o miąższości około 20 cm, strukturalny, średnio zwięzły, barwy szarobrunatnej lub ciemnoszarej. Poniżej cały profil glebowy zabarwiany na jednolitą barwę brunatnożółtą lub żółtą, z nieco większym nasileniem barwy brunatnej w górnej części. W profilu glebowym nie występują ślady oglejenia i pieprzyki. Gleby te nadają się pod uprawę buraków cukrowych i pszenicy, ale w latach o małej ilości opadów plony są znacznie niższe.

i)

Gleby płowe lessowate, o uziarnieniu pyłu ilastego, niecałkowite, zalegające na głębokości 70-100 cm na piaskach słabo gliniastych lub luźnych. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm, a pod nim występuje wyraźnie wykształcony poziom przemycia o miąższości około 20 cm. Gleby te są położone na terenach płaskich lub na wydłużonych stokach o nachyleniu do 10°. Nadają się pod uprawę buraków cukrowych i pszenicy, ale w latach o małej ilości opadów dają niskie plony.

j)

Gleby płowe lessowate, niecałkowite, na glinach lub iłach, silnie oglejonych na głębokości około 80-100 cm. Wyżej do głębokości około 60 cm występują plamy glejowe słabe lub średnie. Glina lub ił występują poniżej 50 cm. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm. Są to gleby, na których można uprawiać pszenicę i buraki cukrowe, ale w latach o dużej ilości opadów mogą dawać niskie plony. Nadają się pod uprawę koniczyny czerwonej i roślin pastewnych.

k)

Gleby płowe lessowate, całkowite, występują na terenach falistych, wrażliwe na brak opadów. Poziom próchniczny o miąższości około 20 - 25 cm. Gleby te nadają się pod uprawę żyta, ziemniaków, owsa, jęczmienia i koniczyny czerwonej, a często pszenicy i buraków.

l)

Gleby brunatne lessowate, różniące się od gleb gatunku i w tej klasie brakiem cech przemieszczenia iłu koloidalnego. Poziom próchniczny tych gleb może mieć nieraz nieco mniejszą miąższość niż w glebach płowych. Odczyn tych gleb przeważnie jest zbliżony do obojętnego lub jest słabo kwaśny.

ł) Gleby brunatne lessowate, różniące się od gleb gatunku j w tej klasie brakiem cech przemieszczenia iłu koloidalnego. Poziom próchniczny tych gleb może mieć nieraz nieco mniejszą miąższość niż w glebach płowych. Odczyn tych gleb przeważnie jest zbliżony do obojętnego lub jest słabo kwaśny.

m)

Gleby brunatne lessowate, różniące się od gleb gatunku k w tej klasie brakiem cech przemieszczenia iłu koloidalnego. Poziom próchniczny tych gleb może mieć nieraz nieco mniejszą miąższość niż w glebach płowych. Odczyn tych gleb przeważnie jest zbliżony do obojętnego lub jest słabo kwaśny.

n)

Gleby płowe pyłowe, średnio zwięzłe lub ilaste, zalegające na głębokości 60 - 80 cm, na piaskach gliniastych mocnych lub piaskach gliniastych pylastych. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm. Gleby te występują na terenach warunkujących dobry stan uwilgotnienia do rozwoju roślin uprawnych. Nadają się pod uprawę jęczmienia, żyta, ziemniaków, owsa, a w latach meteorologicznie korzystnych nadają się pod uprawę buraków cukrowych i pszenicy.

o)

Gleby brunatne różniące się od gleb gatunku n w tej klasie brakiem cech przemieszczenia iłu koloidalnego. Gleby te mogą występować na stokach o nachyleniu do 10° i na takich terenach mogą być okresowo wrażliwe na brak opadów.

p)

Gleby brunatne wytworzone z utworów pyłowych, niecałkowite, zalegające na glinach lekkich. Poziom próchniczny o miąższości około 20 cm. Gleby te występują na stokach o nachyleniu do 10°. Na glebach tych na ogół są uprawiane z powodzeniem pszenica i buraki cukrowe.

r)

Gleby brunatne, takie jak gleby gatunku p w tej klasie, ale zalegające na warstwowanych utworach złożonych z glin i piasków gliniastych. Utwory te występują poniżej 60 cm.

s)

Gleby płowe pyłowe, lekkie, zawierające 10 - 20% cząstek spławialnych, całkowite lub niecałkowite, zalegające poniżej 100 cm, na glinach lub iłach. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm. Są to bardzo dobre gleby żytnio-ziemniaczane, nadają się również pod uprawę jęczmienia, owsa, a w latach o dużej ilości opadów - buraków cukrowych i pszenicy.

t)

Gleby brunatne różniące się od gleb gatunku s w tej klasie brakiem cech przemycia. W dolnej części profilu glebowego może występować węglan wapnia.

u)

Gleby płowe z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, lekkie, średnie lub ilaste, całkowite lub niecałkowite, na glinach lub iłach, o właściwych stosunkach wodnych. Oglejenie, jeżeli występuje, to na głębokości poniżej 70 cm, plamiste słabe lub średnie. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm. Gleby te występują na terenach warunkujących dobry stan uwilgotnienia do rozwoju roślin uprawnych. Zmeliorowane lub nie wymagają melioracji. Są to dobre gleby żytnio-ziemniaczano-jęczmienne, na których można uprawiać również pszenicę, buraki cukrowe i koniczynę czerwoną. Do gleb tych należy zaliczać również gleby gatunku k w klasie IIIa, jeżeli występują na terenach bardziej wrażliwych na suszę.

w)

Gleby płowe z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, średnie, ilaste lub niektóre lekkie, o uziarnieniu zbliżonym do piasków gliniastych mocnych pylastych, niecałkowite, na piaskach słabo gliniastych, występujących poniżej 90 cm. Poziom próchniczny o miąższości około 30 cm. Gleby te występują na terenach warunkujących dobry stan uwilgotnienia do rozwoju roślin uprawnych. Nie wymagają melioracji. Są to bardzo dobre gleby żytnio-ziemniaczane, na których można uprawiać koniczynę białą. Nadają się również pod uprawę jęczmienia, owsa, a nawet pszenicy.

y)

Gleby brunatne z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, różniące się od gleb gatunku u w tej klasie brakiem cech wymycia.

z)

Gleby brunatne z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, różniące się od gleb gatunku w tej klasie brakiem cech wymycia.

za) Gleby płowe z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, bardzo lekkie, niecałkowite, na glinach lub iłach, o właściwych stosunkach wodnych. Zwięźlejsze podłoże występuje powyżej 50 cm. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm. Są to gleby żytnio-ziemniaczane, na których można uprawiać również inne rośliny uprawne.

zb) Gleby brunatne z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, różniące się od gleb gatunku za w tej klasie brakiem cech wymycia.

Klasa IVa

a)

Gleby płowe z przewagą pyłu drobnego we frakcji pyłowej, niecałkowite, na piaskach, żwirach lub wapieniach. Miąższość warstwy pyłowej wynosi 60 - 80 cm. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm. Są to dobre gleby żytnio-ziemniaczane.

b)

Gleby płowe pyłowe, całkowite lub niecałkowite, na różnych podłożach, występujące na terenach niskich, warunkujących okresowo nadmierny stan uwilgotnienia. Wyraźne oglejenie występuje na głębokości 60 - 80 cm. Niezmeliorowane. W sprzyjających warunkach atmosferycznych wszystkie rośliny mogą dać dobre plony.

c)

Gleby brunatne pyłowe, różniące się od gleb gatunku a w tej klasie brakiem cech wymycia iłu koloidalnego.

d)

Gleby brunatne pyłowe, różniące się od gleb gatunku b w tej klasie brakiem cech wymycia iłu koloidalnego.

e)

Gleby płowe lessowate, o uziarnieniu pyłu ilastego, całkowite lub niecałkowite, na glinach lub iłach, na głębokości poniżej 100 cm mogą wystąpić przewarstwienia piasku. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm lub głębszy, pod którym występuje wyraźnie wykształcony poziom przemycia, a na głębokości od 70 cm zaznacza się poziom oglejenia barwy szaroniebieskiej oraz czarnordzawe cętki i pieprzyki na poziomie wmycia. Gleby te są położone w lokalnych obniżeniach płaskich, w dolnych częściach wydłużonych stoków o nachyleniu do 10°. Są niezmeliorowane, przeprowadzenie zabiegów melioracyjnych jest możliwe. Gleby te dają niskie plony w latach o dużej ilości opadów. Nadają się pod uprawę ziemniaków, żyta, mieszanek pastewnych, a nawet pszenicy, jęczmienia, buraków pastewnych.

f)

Gleby brunatne lessowate, niecałkowite, zalegające na głębokości 60 - 80 cm na piaskach słabo gliniastych lub żwirach gliniastych. Poziom próchniczny o miąższości co najmniej 20 cm. Gleby te są położone na stokach o nachyleniu do 10°. Nadają się pod uprawę ziemniaków, żyta, jęczmienia, a w latach meteorologicznie korzystnych również pszenicy i buraków.

g)

Gleby brunatne lessowate, niecałkowite, zalegające na głębokości 40 - 60 cm na żwirach gliniastych. Poziom próchniczny o miąższości około 25 - 30 cm. Położone na terenach płaskich, lokalnych obniżeniach terenowych, ale nie podmokłe.

h)

Gleby brunatne lessowate, różniące się od gleb gatunku e w tej klasie brakiem cech przemieszczenia iłu koloidalnego.

i)

Gleby płowe lessowate, różniące się od gleb gatunku i w tej klasie występowaniem cech przemycia iłu koloidalnego.

j)

Gleby płowe z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, bardzo lekkie, niecałkowite, na glinach lub iłach, występujących na głębokości około 50 cm lub niżej. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm. Gleby te są położone na terenach płaskich o odpowiednim stanie uwilgotnienia. Nadają się pod uprawę żyta, ziemniaków, a w sprzyjających warunkach atmosferycznych nawet pszenicy.

k)

Gleby brunatne z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, różniące się od gleb gatunku j w tej klasie brakiem cech przemycia iłu koloidalnego. Gleby te mogą również występować na stokach o nachyleniu do 10° i wówczas mają poziom próchniczny o mniejszej miąższości.

l)

Gleby płowe z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, bardzo lekkie. Występują na terenach warunkujących dobry stan uwilgotnienia do rozwoju roślin uprawnych. Nie wymagają melioracji. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm. Są to gleby żytnio-ziemniaczane, na których w dobrej kulturze rolnej i sprzyjających warunkach atmosferycznych można uprawiać jęczmień, owies i koniczynę białą.

ł) Gleby brunatne z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, różniące się od gleb gatunku 1 w tej klasie brakiem cech wymycia iłu koloidalnego.

m)

Gleby płowe z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, o cechach gleb gatunku u w klasie IIIb, ale występujące na terenach falistych, wrażliwe na suszę. Są to dobre gleby żytnio-ziemniaczane, na których w dobrej kulturze rolnej i sprzyjających warunkach atmosferycznych można uprawiać jęczmień, owies, koniczynę czerwoną, a nawet pszenicę i buraki cukrowe.

n)

Gleby brunatne różniące się od gleb gatunku m w tej klasie brakiem cech wymycia iłu koloidalnego.

o)

Gleby płowe z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, średnie, ilaste lub niektóre lekkie, o uziarnieniu zbliżonym do piasków gliniastych mocnych pylastych, niecałkowite, na piaskach luźnych, żwirach piaszczystych lub wapieniach, występujących na głębokości poniżej 70 cm. Gleby płowe wytworzone z pyłów, z przewagą pyłu grubego, niecałkowite, na piaskach słabo gliniastych, występujących na głębokości poniżej 70 - 90 cm. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm. Gleby te występują na terenach warunkujących dobry stan uwilgotnienia do rozwoju roślin uprawnych. Są to gleby żytnio-ziemniaczane.

p)

Gleby brunatne z przewagą pyłu grubego, różniące się od gleb gatunku o w tej klasie brakiem cech wymycia iłu koloidalnego.

r)

Gleby płowe z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, bardzo lekkie lub lekkie, o uziarnieniu zbliżonym do piasków gliniastych lekkich pylastych, niecałkowite, na piaskach luźnych, żwirach piaszczystych lub wapieniach, występujących na głębokości poniżej 100 cm oraz gleby wytworzone z takich samych utworów z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, niecałkowite, na piaskach słabo gliniastych, występujących na głębokości poniżej 80 cm. Występują na terenach warunkujących dobry stan uwilgotnienia do rozwoju roślin uprawnych. Nie wymagają melioracji. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm. Są to gleby żytnio-ziemniaczane.

s)

Gleby brunatne z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, różniące się od gleb gatunku r w tej klasie brakiem cech wymycia iłu koloidalnego.

Klasa IVb

a)

Gleby płowe pyłowe, z przewagą pyłu drobnego we frakcji pyłowej, niecałkowite, na piaskach, żwirach lub wapieniach. Miąższość warstwy pyłowej 40 - 60 cm. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm. Gleby żytnio-ziemniaczane, często za suche.

b)

Gleby płowe pyłowe, całkowite lub niecałkowite, na różnych podłożach, występujące na terenach niskich, warunkujących nadmierny stan uwilgotnienia. Silne oglejenie występuje na głębokości mniejszej niż 60 cm. Są to gleby niezmeliorowane. Dają niskie plony, a tylko w sprzyjających warunkach atmosferycznych plony są dobre.

c)

Gleby brunatne pyłowe, różniące się od gleb gatunku a w tej klasie brakiem cech wymycia iłu koloidalnego.

d)

Gleby brunatne pyłowe, różniące się od gleb gatunku b w tej klasie brakiem cech wymycia iłu koloidalnego.

e)

Gleby brunatne lessowate, niecałkowite, na piaskach luźnych, wapieniach lub żwirach gliniastych, występujących na głębokości 40 - 60 cm. Poziom próchniczny o miąższości około 20 cm. Gleby suche, występujące na terenach mniej korzystnych pod względem uwilgotnienia dla roślin uprawnych niż gleby gatunku g w klasie IVa. Gleby żytnio-ziemniaczane, wrażliwe na suszę.

f)

Gleby płowe lessowate, różniące się od gleb gatunku e w tej klasie występowaniem słabo wykształconych cech wymycia iłu koloidalnego.

g)

Gleby brunatne, lessowate, całkowite lub niecałkowite, na różnych podłożach, występujące na terenach niskich, warunkujących nadmierny stan uwilgotnienia. Silne oglejenie występuje na głębokości powyżej 50 cm. Są to gleby niezmeliorowane. Dają niskie plony, a tylko w sprzyjających warunkach atmosferycznych plony są dobre. Nadają się w szczególności pod uprawę owsa, mieszanek, roślin pastewnych i niektórych warzyw.

h)

Gleby płowe lessowate, różniące się od gleb gatunku g w tej klasie występowaniem cech wymycia iłu koloidalnego.

i)

Gleby brunatne z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, bardzo lekkie całkowite. Występują na terenach falistych, na stokach o znacznym nachyleniu lub na szczytach wzgórz, wrażliwe na suszę. Poziom próchniczny o miąższości co najmniej 20 cm. Są to gleby żytnio-ziemniaczane, na których można uprawiać również seradelę, koniczynę białą i łubin.

j)

Gleby płowe z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, różniące się od gleb gatunku i w tej klasie występowaniem cech wymycia iłu koloidalnego.

k)

Gleby brunatne z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, średnie, ilaste lub niektóre lekkie, o uziarnieniu zbliżonym do piasków gliniastych mocnych pylastych, niecałkowite, na piaskach słabo gliniastych lub luźnych, żwirach piaszczystych lub wapieniach, występujących na głębokości 50-70 cm. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm. Są to gleby żytnio-ziemniaczane, na których można uprawiać seradelę i łubin. Gleby wrażliwe na suszę.

l)

Gleby płowe z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, różniące się od gleb gatunku k w tej klasie występowaniem cech wymycia iłu koloidalnego.

ł) Gleby brunatne z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, bardzo lekkie lub lekkie, o uziarnieniu zbliżonym do piasków gliniastych lekkich pylastych, niecałkowite, na piaskach luźnych, żwirach piaszczystych lub wapieniach, występujących na głębokości 60 - 100 cm. Do gleb tych należy zaliczać również gleby wytworzone z takich samych utworów z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, niecałkowite, na piaskach słabo gliniastych występujących na głębokości 50 - 80 cm. Poziom próchniczny o miąższości co najmniej 20 cm. Są to gleby żytnio-ziemniaczane, wrażliwe na suszę. Można na nich uprawiać również seradelę i łubiny.

m)

Gleby płowe z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, różniące się od gleb gatunku ł w tej klasie występowaniem cech wymycia iłu koloidalnego.

n)

Gleby płowe z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, bardzo lekkie, niecałkowite, na piaskach gliniastych zalegających poniżej 50 cm. Poziom próchniczny o miąższości co najmniej 20 cm. Są to gleby żytnio-ziemniaczane.

o)

Gleby brunatne z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, różniące się od gleb gatunku n w tej klasie brakiem cech wymycia iłu koloidalnego.

Klasa V

a)

Gleby brunatne pyłowe, z przewagą pyłu drobnego we frakcji pyłowej, niecałkowite, płytkie, na piaskach, żwirach lub wapieniach. Miąższość warstwy pyłowej wynosi do 40 cm. Gleby suche żytnio-ziemniaczane.

b)

Gleby brunatne pyłowe, całkowite lub niecałkowite, na różnych podłożach, na terenach bezodpływowych. Plamy glejowe występują już pod poziomem warstwy ornej. Poziom wód gruntowych wysoki. Przeprowadzenie melioracji utrudnione.

c)

Gleby brunatne lessowate, niecałkowite, płytkie, na piaskach słabo gliniastych, luźnych żwirach piaszczystych lub wapieniach. Miąższość warstwy pyłowej wynosi do 40 cm. Gleby suche, żytnio-ziemniaczane.

d)

Gleby brunatne lessowate, całkowite lub niecałkowite, na różnych podłożach, na terenach bezodpływowych. Plamy glejowe występują już pod poziomem warstwy ornej. Poziom wód gruntowych wysoki. Przeprowadzenie melioracji utrudnione. Nadają się pod uprawę tylko niektórych roślin pastewnych.

e)

Gleby płowe pyłowe, różniące się od gleb gatunku a w tej klasie występowaniem cech przemieszczenia iłu koloidalnego.

f)

Gleby płowe pyłowe, różniące się od gleb gatunku b w tej klasie występowaniem cech przemieszczenia iłu koloidalnego.

g)

Gleby płowe lessowate, różniące się od gleb gatunku c w tej klasie występowaniem cech przemieszczenia iłu koloidalnego.

h)

Gleby płowe lessowate, różniące się od gleb gatunku d w tej klasie występowaniem cech przemieszczenia iłu koloidalnego.

i)

Gleby brunatne z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, średnie, ilaste lub lekkie, o uziarnieniu zbliżonym do piasków gliniastych mocnych pylastych, niecałkowite, płytkie, na piaskach słabo gliniastych lub luźnych, żwirach piaszczystych lub wapieniach. Miąższość warstwy pyłowej do 50 cm. Poziom próchniczny o miąższości około 20 cm. Gleby suche, żytnio-ziemniaczane.

j)

Gleby brunatne z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, bardzo lekkie lub lekkie, o uziarnieniu zbliżonym do piasków gliniastych lekkich pylastych, niecałkowite, na piaskach luźnych, żwirach piaszczystych lub wapieniach lub gleby brunatne wytworzone z takich samych utworów z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, niecałkowite, płytkie, na piaskach słabo gliniastych, w których miąższość warstwy pyłowej nie przekracza 50 cm. Miąższość warstwy pyłowej do 60 cm. Są to gleby suche, żytnio-ziemniaczane.

k)

Gleby brunatne z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, całkowite lub niecałkowite, na różnych podłożach na terenach bezodpływowych. Plamy glejowe występują już pod warstwą orną. Poziom wód gruntowych wysoki. Przeprowadzenie melioracji utrudnione. Nadają się pod uprawę tylko niektórych roślin pastewnych.

l)

Gleby płowe z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, różniące się od gleb gatunku i w tej klasie występowaniem cech przemieszczenia iłu koloidalnego.

ł) Gleby płowe z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, różniące się od gleb gatunku j w tej klasie występowaniem cech przemieszczenia iłu koloidalnego.

m)

Gleby płowe z przewagą pyłu grubego we frakcji pyłowej, różniące się od gleb gatunku k w tej klasie występowaniem cech przemieszczenia iłu koloidalnego.

6.

wytworzone z lessów

Klasa I

a)

Gleby brunatne lessowe, całkowite. Poziom próchniczny o miąższości co najmniej 30 cm, o trwałej strukturze gruzełkowatej. Węglan wapnia znajduje się w górnej lub środkowej części profilu glebowego. Odczyn tych gleb zbliżony jest do obojętnego. Położone są na terenach równinnych lub lekko falistych o nachyleniu do 5°. W glebach tych nie ma żadnych oznak dużego zawilgotnienia. Nadają się pod uprawę wszystkich ziemiopłodów, w szczególności pszenicy, maku, rzepaku, lucerny, koniczyny czerwonej i warzyw.

b)

Gleby brunatne lessowe, całkowite, namyte, położone korzystnie w dobrych warunkach uwilgotnienia. Poziom próchniczny tych gleb wykazuje trwałą strukturę gruzełkowatą. Własności fizyczne w całym profilu glebowym dobre. Węglan wapnia występuje w górnej części profilu glebowego. Nadają się pod uprawę wszystkich ziemiopłodów.

c)

Gleby brunatne lessowe, niecałkowite, o miąższości ponad 120 cm, położone w dobrych warunkach wilgotnościowych na przepuszczalnym podłożu. Poziom próchniczny o miąższości co najmniej 30 cm, dobrze wykształcony. Nadają się pod uprawę wszystkich roślin uprawnych.

Klasa II

a)

Gleby brunatne lessowe, całkowite. Na głębokości poniżej 70 cm zaznaczają się brunatne plamy wmycia oraz nieliczne pieprze. Poziom próchniczny o miąższości 25 cm, mniejszej niż w lessach klasy I. Właściwości fizyczne w całym profilu glebowym dobre. Węglan wapnia występuje w dolnej części profilu glebowego. Położone na terenach lekko falistych, nieco mniej korzystnie niż lessy zaliczone do klasy I. Nadają się pod uprawę wszystkich roślin uprawnych.

b)

Gleby brunatne lessowe, niecałkowite, na piaskach, żwirach lub wapieniach, o miąższości warstwy lessowej 100 - 120 cm lub na glinach lub iłach, występujących głębiej niż 60 cm, o właściwych stosunkach wodnych. Poziom próchniczny o miąższości co najmniej 25 cm. Nadają się pod uprawę wszystkich roślin uprawnych.

c)

Gleby brunatne lessowe, całkowite, o nieco gorszych właściwościach niż lessy gatunku a w klasie I. Podłoże nieco zbite. Węglan wapnia występuje zwykle poniżej 100 cm.

d)

Gleby brunatne lessowe, namyte, o właściwościach fizycznych nieco gorszych niż lessy namyte gatunku b w klasie I, w szczególności mające podłoże o nieco gorszej przepuszczalności i przewiewności. Nadają się pod uprawę wszystkich roślin uprawnych.

e)

Gleby płowe lessowe, różniące się od gleb gatunku a w tej klasie występowaniem cech wymycia.

f)

Gleby płowe lessowe, różniące się od gleb gatunku b w tej klasie występowaniem cech wymycia.

g)

Gleby płowe lessowe, różniące się od gleb gatunku c w tej klasie występowaniem cech wymycia.

h)

Gleby brunatne lessowe, na wapieniach silnie zwietrzałych, niecałkowite, o miąższości ponad 80 cm. Poniżej utworu lessowego zalega gliniasta zwietrzelina skał wapiennych przechodząca stopniowo w słabo zwietrzałą skałę. Poziom próchniczny o miąższości około 30 cm. Gleby te występują na terenach płaskich lub na stokach o nachyleniu do 5°, mają dobre warunki uwilgotnienia do rozwoju roślin uprawnych. Nadają się pod uprawę wszystkich roślin uprawnych.

i)

Gleby płowe lessowe, różniące się od gleb gatunku h w tej klasie występowaniem cech wymycia iłu koloidalnego.

Klasa IIIa

a)

Gleby płowe lessowe, całkowite. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm, pod którym występuje wyraźny poziom wymywania, często o wyraźnej strukturze płytkowej. Pod poziomem wymywania występuje zbity, brunatny poziom wmywania. Węglan wapnia nie występuje w całym profilu glebowym. Są to gleby przepuszczalne i przewiewne, ale ulegające zaskorupianiu. Położone najczęściej na terenach lekko falistych lub nawet falistych. Przy starannej uprawie i nawożeniu gleby te nadają się pod uprawę wszystkich roślin uprawnych.

b)

Gleby płowe lessowe, niecałkowite, na glinach lub iłach, położone w gorszych warunkach uwilgotnienia niż gleby na glinach i iłach, zaliczone do gatunku b w klasie II. Występują na terenach falistych (wrażliwe w nieznacznym jeszcze stopniu na brak opadów i erozję wodną) lub z okresowo wyższym poziomem wód gruntowych. Oglejenie średnie występuje na głębokości nie mniejszej niż 80 cm.

c)

Gleby płowe lessowe, niecałkowite, na piaskach, żwirach lub wapieniach. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm. Miąższość warstwy lessowej 80 - 100 cm. Gleby te dają bardzo dobre plony, w szczególności żyta, ziemniaków, jęczmieni i owsa. Nadają się nawet pod uprawę pszenicy i buraków cukrowych.

d)

Gleby brunatne lessowe, namyte, niecałkowite, na piaskach lub innych przepuszczalnych podłożach. Miąższość warstwy lessowej 80 - 100 cm. Gleby te dają dobre plony żyta, ziemniaków, owsa, jęczmienia, a nawet pszenicy i buraków cukrowych.

e)

Gleby brunatne lessowe, namyte, niecałkowite, na nieco słabiej przepuszczalnym podłożu. W profilu glebowym brak jest najczęściej węglanu wapnia. Gleby te w latach o dużej ilości opadów dają nieco gorsze plony.

f)

Gleby płowe lessowe, różniące się od gleb gatunku b w tej klasie występowaniem cech wymycia iłu koloidalnego bezpośrednio pod poziomem próchnicznym i występowaniem węglanu wapnia w profilu glebowym.

g)

Gleby płowe lessowe, różniące się od gleb gatunku c w tej klasie tylko występowaniem cech wymycia iłu koloidalnego bezpośrednio pod poziomem próchnicznym i występowaniem węglanu wapnia w profilu glebowym.

h)

Gleby brunatne lessowe, położone na terenach falistych, różniące się od gleb gatunku a w tej klasie brakiem cech przemieszczenia iłu koloidalnego. Gleby te są już w pewnym stopniu narażane na działanie erozji wodnej.

i)

Gleby brunatne lessowe, niekiedy z lekką domieszką piasku lub z drobnymi wkładkami piasku, niecałkowite, na wapieniach silnie zwietrzałych, o miąższości ponad 80 cm do gliniastej zwietrzeliny wapienia. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm. Gleby te występują na terenach lekko falistych. Nadają się na ogół pod uprawę wszystkich roślin uprawnych, ale w latach o małej ilości opadów plony mogą być nieco niższe.

j)

Gleby płowe lessowe, różniące się od gleb gatunku i w tej klasie występowaniem cech wymycia iłu koloidalnego.

k)

Gleby brunatne lessowe, niecałkowite, na wapieniach silnie zwietrzałych, o miąższości warstwy lessowej około 60 cm do gliniastej zwietrzeliny wapienia. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm. Gleby te występują na terenach płaskich, charakteryzują się dobrymi właściwościami fizycznymi i w sprzyjających warunkach atmosferycznych dają dobre plony wszystkich roślin uprawnych.

l)

Gleby płowe lessowe, różniące się od gleb gatunku k w tej klasie występowaniem cech wymycia iłu koloidalnego.

Klasa IIIb

a)

Gleby płowe lessowe, niecałkowite, na piaskach, żwirach lub wapieniach, o miąższości warstwy lessowej 60 - 80 cm. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm. Są to gleby wrażliwe na brak opadów. Nadają się pod uprawę żyta, ziemniaków, a nawet pszenicy.

b)

Gleby płowe lessowe, niecałkowite, na glinach lub iłach, występujące na terenach warunkujących niekiedy okresowo za wysoki stan wód gruntowych. W profilu glebowym na głębokości nie mniejszej niż 60 cm występują rdzawe lub glejowe plamy (plamiste słabe oglejenie, głębiej średnie). Gleby te nadają się pod uprawę pszenicy i buraków cukrowych.

c)

Gleby brunatne lessowe, namyte, niecałkowite, na piaskach, żwirach lub wapieniach, o miąższości warstwy lessowej 60 - 80 cm. Stanowią one bardzo dobre gleby żytnio-ziemniaczane, na których można uprawiać dobrze również pszenicę.

d)

Gleby brunatne lessowe, różniące się od gleb gatunku a w tej klasie brakiem cech wymycia iłu koloidalnego i występowaniem węglanu wapnia w profilu glebowym.

e)

Gleby brunatne lessowe, różniące się od gleb gatunku b w tej klasie brakiem cech wymycia iłu koloidalnego i występowaniem węglanu wapnia w profilu glebowym.

f)

Gleby brunatne lessowe, niecałkowite, na wapieniach silnie zwietrzałych o miąższości warstwy lessowej 40 - 50 cm do gliniastej zwietrzeliny wapienia. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm. Gleby te występują na terenach płaskich lub na stokach o nachyleniu do 5°. Nadają się pod uprawę wszystkich ziemiopłodów, ale w latach o małej ilości opadów plony roślin mogą być nieco niższe.

g)

Gleby brunatne lessowe, niecałkowite, na wapieniach silnie zwietrzałych, o miąższości warstwy lessowej około 50 cm do gliniastej zwietrzeliny wapienia. Poziom próchniczny o miąższości około 20 cm. Gleby te występują na terenach falistych. Na ogół nadają się pod uprawę wszystkich ziemiopłodów, ale w latach o małej ilości opadów plony mogą być nieco niższe.

h)

Gleby brunatne lessowe, całkowite, występujące na terenach falistych, narażone w wyraźnym stopniu na procesy zmywu. Poziom próchniczny o miąższości około 20 cm. Gleby te nadają się na ogół pod uprawę wszystkich roślin uprawnych, przy czym plony mogą być nieco niższe od średnich.

i)

Gleby płowe różniące się od gleb gatunku h w tej klasie występowaniem cech przemycia iłu koloidalnego.

Klasa IVa

a)

Gleby brunatne lessowe, płytkie, niecałkowite, na piaskach lub żwirach, o miąższości warstwy lessowej 50 - 60 cm. Niekiedy za suche. Poziom próchniczny o miąższości około 20 cm. Gleby żytnio-ziemniaczane.

b)

Gleby brunatne lessowe, całkowite lub niecałkowite, zbyt wilgotne, z plamami glejowymi na głębokości około 60 cm (wyraźne, średnie oglejenie). Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm. Gleby te są niezmeliorowane. Nadają się w szczególności pod uprawę mieszanek, owsa i roślin pastewnych.

c)

Gleby brunatne lessowe, zmyte, ze zbitym poziomem wmywania, występującym blisko powierzchni. Poziom próchniczny o miąższości ponad 15 cm. Położenie faliste, powodujące zmywanie. Są to gleby dość trudne do uprawy.

d)

Gleby brunatne lessowe, namyte, nisko położone na słabo przepuszczalnym podłożu, niezmeliorowane. W latach o dużej ilości opadów dają niskie plony.

e)

Gleby płowe lessowe, różniące się od gleb gatunku a w tej klasie występowaniem cech wymycia.

f)

Gleby płowe lessowe, różniące się od gleb gatunku b w tej klasie występowaniem cech wymycia.

g)

Gleby brunatne lessowe, niecałkowite, na wapieniach silnie zwietrzałych, o miąższości warstwy lessowej 30-40 cm do gliniastej zwietrzeliny wapienia. Gleby te występują na terenach płaskich lub stokach o nachyleniu do 5°. W latach o sprzyjających warunkach atmosferycznych dają średnie plony roślin, natomiast w latach o małej ilości opadów plony mogą być niskie.

Klasa IVb

a)

Gleby brunatne lessowe, płytkie, niecałkowite, na wapieniach, piaskach lub żwirach, o miąższości warstwy lessowej około 40-50 cm. Gleby żytnio-ziemniaczane, wrażliwe na brak opadów.

b)

Gleby brunatne lessowe, całkowite lub niecałkowite, podmokłe z silnym oglejeniem na głębokości około 60 cm z plamami glejowymi, występującymi płycej. Poziom próchniczny o miąższości około 25 cm. Gleby te są niezmeliorowane. Nadają się pod uprawę kapusty, brukwi, mieszanek i owsa.

c)

Gleby brunatne lessowe, zmyte, ze zbitym poziomem wmywania, występującym blisko powierzchni. Poziom próchniczny o miąższości poniżej 15 cm. Położenie faliste, powodujące zmywanie. Trudne do uprawy.

d)

Gleby brunatne lessowe, namyte, nisko położone na nieprzepuszczalnym podłożu. Poziom glejowy już od głębokości 40 cm w głąb profilu glebowego. Niezmeliorowane. Gleby zimne, w sprzyjających warunkach atmosferycznych mogą dać dobre plony. Nadają się w szczególności pod uprawę mieszanek, owsa i roślin pastewnych.

e)

Gleby płowe lessowe, różniące się od gleb gatunku a w tej klasie występowaniem cech wymycia.

f)

Gleby płowe lessowe, różniące się od gleb gatunku b w tej klasie występowaniem cech wymycia.

Klasa V

a)

Gleby brunatne lessowe, bardzo płytkie, niecałkowite, na wapieniach, piaskach lub żwirach, o miąższości warstwy lessowej 30 - 40 cm. Gleby zbyt suche.

b)

Gleby brunatne lessowe, silnie podmokłe, o poziomie wody gruntowej okresowo wysokim (do 40 cm). Położone są na terenach bezodpływowych. Są trudne do uprawy. Nadają się wyłącznie pod uprawę kapusty, brukwi i mieszanek.

c)

Gleby brunatne lessowe, zmyte, prawie bez próchnicy, na zbitym podłożu.

d)

Gleby płowe lessowe, różniące się od gleb gatunku a w tej klasie występowaniem cech wymycia iłu koloidalnego.

e)

Gleby płowe lessowe, różniące się od gleb gatunku b w tej klasie występowaniem cech wymycia iłu koloidalnego.

Klasa VI

a)

Gleby lessowe o niewykształconym profilu glebowym, występujące na stokach o nachyleniu 30 - 40°, narażone na silną erozję. Powierzchnia tych gleb zbita, bez poziomu próchnicznego. Zaleca się ich wyłączenie z użytkowania ornego i przeznaczenie pod trwałe zadarnienie lub zadrzewienie.

a)

Czarnoziemy wytworzone z lessów, całkowite lub niecałkowite, poziom próchniczny razem z lessem o łącznej miąższości nie mniejszej niż 120 cm, nie zdegradowane lub słabo zdegradowane, o trwałej strukturze gruzełkowatej. Poziom próchniczny o miąższości ponad 50 cm. Próchnica słodka. Podłoże przepuszczalne, węglan wapnia występuje na powierzchni lub w dolnej granicy poziomu próchnicznego. Nadają się pod uprawę wszystkich roślin uprawnych.

b)

Czarnoziemy namyte, na lessowym lub innym przepuszczalnym podłożu, występujące na terenach falistych, u podnóża zboczy lub w lokalnych obniżeniach terenowych. Poziom próchniczny o miąższości około 100 cm lub głębszy, barwy ciemnoszarej, ku dołowi prawie czarnej. Odczyn przeważnie obojętny. Węglan wapnia występuje zwykle w profilu glebowym. Położenie korzystne na terenach nie za wilgotnych. Są to gleby urodzajne, mające właściwe stosunki wodne, o wysokiej wydajności wszystkich roślin uprawnych.

c)

Czarnoziemy słabo zdegradowane, wytworzone z lessów, całkowite. Położone na terenach płaskich lub lekko falistych. Poziom próchniczny o miąższości około 60 cm lub głębszy, barwy ciemnoszarej, w dolnej części prawie czarnej. Odczyn słabo kwaśny. Węglan wapnia występuje w profilu glebowym poniżej 100 cm. Pod poziomem próchnicznym występuje poziom brunatny, opylony białym nalotem osypki krzemionkowej, o dość zwięzłym układzie. Są to gleby żyzne, bogate w próchnicę i składniki pokarmowe. Nadają się pod uprawę wszystkich roślin uprawnych.

d)

Czarnoziemy zdegradowane, wytworzone z lessów, całkowite, położone na terenach płaskich lub na stokach o nachyleniu do 10°, podlegające czasem (w małym stopniu) erozji wodnej. Poziom próchniczny o miąższości ponad 50 cm, barwy ciemnoszarej. Odczyn obojętny, czasem słabo kwaśny. Węglan wapnia występuje na głębokości mniejszej niż 100 cm. Są to gleby strukturalne, ciepłe i czynne, dające dobre plony wszystkich roślin uprawnych.

e)

Czarnoziemy słabo zdegradowane, wytworzone z lessów, całkowite, położone na terenach płaskich o niewielkich pochyłościach, często na przejściu do gleb brunatnych lub na terenach urzeźbionych na większych płaskich wierzchowinach lub płaskowyżach. Poziom próchniczny o miąższości ponad 35 cm, o zabarwieniu szarobrunatnym. Pod nim poziom przejściowy o miąższości około 15 cm, stopniowo przechodzący w jasnobrunatny, niezbyt zwięzły poziom wmywania. Głębiej skała macierzysta, ale o kolorze żółtosłomkowym. Odczyn tych gleb w górnych poziomach obojętny lub zbliżony do obojętnego. Węglan wapnia występuje w górnej części poziomu skały macierzystej, a często nawet w dolnej części poziomu wmywania. Są to gleby o bardzo dobrych właściwościach fizycznych, ciepłe, czynne i żyzne, na których wszystkie rośliny uprawne dają bardzo dobre plony.

f)

Czarnoziemy namyte, na podłożu lessowym, mające nad właściwym poziomem próchnicznym nadkład materiału lessowego, ubogiego w próchnicę. Występują one u podnóża zboczy silnie erodowanych na terenach fizjograficznych odpowiadających klasie I. Miąższość nadkładu nie przekracza 25 cm. Poniżej występuje właściwy poziom próchniczny o znacznej miąższości, barwy szarej, ciemniejącej stopniowo ku dołowi, niezbyt zwięzły. Odczyn w górnym poziomie obojętny, niżej przechodzi w słabo kwaśny. Są to gleby urodzajne, ciepłe i czynne, mające w profilu glebowym znaczne rezerwy składników pokarmowych. Nadają się pod uprawę wszystkich roślin uprawnych.

g)

Czarnoziemy słabo zdegradowane, wytworzone z lessów, niecałkowite, na kredach, występujące na przejściu do rędzin kredowych. Zwietrzelina kredowa występuje na głębokości poniżej 100 cm. Poziom próchniczny o miąższości około 40 cm lub głębszy, barwy ciemnoszarej, o strukturze gruzełkowatej. Są to bardzo żyzne gleby o odczynie w górnych poziomach obojętnym. Dają wysokie plony wszystkich roślin uprawnych.

h)

Czarnoziemy zdegradowane, wytworzone z utworów lessowatych, całkowite, położone na terenach płaskich lub lekko falistych. Poziom próchniczny o miąższości około 60 cm lub głębszy, ciemno zabarwiony. W górnej części odczyn obojętny, często ku dołowi przechodzący w słabo kwaśny. Węglanu wapnia najczęściej brak w całym profilu glebowym. Są to gleby strukturalne, ciepłe i żyzne. Stanowią one bardzo dobre gleby pszenno-buraczane.

i)

Czarnoziemy namyte, o cechach takich jak gleby gatunku b w tej klasie, ale powstałe na utworach lessowatych, niezawierających węglanów w całym profilu glebowym, przeważnie o słabo kwaśnym odczynie.

a)

Czarnoziemy wytworzone z lessów, niecałkowite, poziom próchniczny razem z lessem o łącznej miąższości 80-120 cm, na przepuszczalnym podłożu, dość silnie zdegradowane. Poziom próchniczny o miąższości nie mniejszej niż 40 cm. Węglan wapnia występuje w dolnej części profilu glebowego. Gleby te są zbliżone właściwościami do czarnoziemów klasy I, ale plony są nieco niższe.

b)

Czarnoziemy namyte, na podłożu lessowym, położone na terenach warunkujących gorsze właściwości fizyczne niż w klasie I, w latach o dużej ilości opadów mogą być nieco za wilgotne. Węglan wapnia występuje na głębokości poniżej 100 cm. Odczyn w całym profilu glebowym przeważnie obojętny, czasem słabo kwaśny. Poziom próchniczny o miąższości często ponad 100 cm, ma zabarwienie ciemne, dołem prawie czarne. Struktura w górnej warstwie korzystna, układ pulchny. Są to gleby urodzajne, dające dobre plony wszystkich roślin uprawnych.

c)

Czarnoziemy wytworzone z lessów, całkowite, o cechach takich jak gleby gatunku a w klasie I, ale występujące w nieco gorszych warunkach fizjograficznych. Nadają się pod uprawę wszystkich roślin uprawnych.

d)

Czarnoziemy silnie zdegradowane, wytworzone z lessów, całkowite, występujące na terenach płaskich lub lekko falistych. Poziom próchniczny o miąższości około 50 cm, często znacznie głębszy, ma w górnej części zabarwienie ciemnoszare. Dolna część tego poziomu znacznie ciemniejsza, prawie czarna, wykazuje pewne oznaki zbitości i występuje w niej opylenie osypką krzemionkową. Zarówno zbitość, jak i opylenie osypką krzemionkową, wzrasta znacznie w poziomie przejściowym, głębiej poziom wmywania barwy ciemnobrunatnej, o znacznej zbitości i wyraźnym opyleniu osypką krzemionkową. Odczyn tych gleb w górnej części poziomu próchnicznego słabo kwaśny, głębiej wyraźnie kwaśny. Są to dobre gleby zasobne w próchnicę, strukturalne w górnej części poziomu próchnicznego, ale głębiej właściwości fizyczne mają już gorsze. Nadają się pod uprawę wszystkich roślin uprawnych.

e)

Czarnoziemy zdegradowane, wytworzone z lessów, całkowite, położone na terenach urzeźbionych, na kopulastych wierzchowinach lub lekko pochyłych zboczach, narażone na niezbyt silne, ale wyraźne działanie erozji wodnej. Poziom próchniczny o miąższości około 40 cm, o szarym lub ciemnobrunatnym zabarwieniu. Odczyn tych gleb obojętny lub słabo kwaśny. Węglan wapnia występuje zazwyczaj nie głębiej niż na 80 cm. Są to gleby strukturalne, ciepłe i czynne, ale niezbyt bogate w próchnicę, narażone już w pewnym stopniu na działanie erozji wodnej. Wszystkie rośliny uprawne dają na nich dobre plony.

f)

Czarnoziemy zdegradowane, wytworzone z lessów, niecałkowite, na kredach, występujące na przejściu do rędzin kredowych. Zwietrzelina kredowa występuje na głębokości 80 - 100 cm. Poziom próchniczny o miąższości około 40 cm, barwy ciemnoszarej, o strukturze gruzełkowatej. Są to gleby żyzne o odczynie obojętnym, dające wysokie plony wszystkich roślin uprawnych. W latach po suszy mają jednak niekiedy skłonność do przesychania.

g)

Czarnoziemy namyte, z nadkładem materiału lessowego, o cechach takich jak gleby gatunku f w klasie I, ale miąższość nadkładu wynosi tu 25 - 40 cm lub gleby te są położone w nieco gorszych warunkach fizjograficznych od czarnoziemów klasy I.

h)

Czarnoziemy zdegradowane, wytworzone z lessów, całkowite, położone na terenach płaskich lub lekko falistych. Poziom próchniczny o miąższości około 50 cm, często znacznie głębszy. Pod poziomem próchnicznym występuje poziom ciemnobrunatny wykazujący znaczną zwięzłość (widać wyraźne opylenie krzemionką). Odczyn tych gleb w górnej części poziomu próchnicznego przeważnie słabo kwaśny, w głębszej wyraźnie kwaśny. Węglanu wapnia brak w całym profilu glebowym. Są to gleby żyzne i przy właściwych stosunkach wodnych dają dobre plony wszystkich roślin uprawnych.

i)

Czarnoziemy namyte, o cechach takich jak gleby gatunku b w tej klasie, ale na utworach lessowatych.

a)

Czarnoziemy wytworzone z lessów, niecałkowite, o miąższości warstwy lessowej 60 - 80 cm, zalegające na piaskach, żwirach lub wapieniach. Poziom próchniczny o miąższości 35-50 cm. Gleby te występują na terenach niższych i okresowo bywają za wilgotne. Węglan wapnia występuje często w całym profilu glebowym.

b)

Czarnoziemy zdegradowane, wytworzone z lessów, całkowite. Poziom próchniczny o miąższości około 35 cm lub głębszy, o słabo wykształconej strukturze. Poniżej występuje wyraźnie wykształcony, jasny poziom przemycia, głębiej brunatny, zbity poziom wmycia. Odczyn w całym profilu glebowym kwaśny. Gleby te występują na terenach warunkujących dobry stan uwilgotnienia do rozwoju roślin uprawnych, ale do otrzymania dobrych plonów wymagają odkwaszenia i racjonalnego nawożenia. Przy dobrej agrotechnice można uprawiać na nich wszystkie rośliny uprawne.

c)

Czarnoziemy namyte, na podłożu lessowym, położone w lokalnych obniżeniach terenu lub u podnóża stoków, często o wystawie północnej, na terenach warunkujących okresowo zbyt wysoki poziom wody gruntowej. Poniżej 100 cm mogą występować rdzawe plamy żelaziste lub słabo widoczne oznaki oglejenia. Poziom próchniczny o miąższości 35-50 cm, o czarnym zabarwieniu, ma odczyn przeważnie obojętny. Gleby potencjalnie żyzne, ale w latach o dużej ilości opadów rośliny zbożowe i niektóre rośliny okopowe dają niższe plony. Nadają się pod uprawę w szczególności roślin pastewnych.

d)

Czarnoziemy wytworzone z lessów, niecałkowite, na iłach. W zależności od przepuszczalności ilastego podłoża miąższość warstwy lessowej w granicach 50-100 cm. Im podłoże jest bardziej przepuszczalne (ił strukturalny), tym warstwa lessowa może być płytsza.

e)

Czarnoziemy zdegradowane, wytworzone z lessów, całkowite, położone na pochyłych zboczach narażonych na działanie erozji (zmywane). Poziom próchniczny o miąższości mniejszej niż 40 cm, o szarym zabarwieniu z brunatnym odcieniem. Odczyn przeważnie obojętny. Węglan wapnia występuje poniżej 70 cm. Są to gleby dobre, ciepłe i żyzne, ale uboższe w próchnicę i narażone na zmywy.

f)

Czarnoziemy zdegradowane, wytworzone z lessów, niecałkowite, na kredach. Położone na terenach falistych na przejściu do rędzin kredowych. Poziom próchniczny o miąższości 35-50 cm, strukturalny, o ciemnoszarym zabarwieniu. Zwietrzelina skały wapiennej występuje na głębokości 60 - 70 cm. Odczyn obojętny w całym profilu glebowym. Węglan wapnia występuje już na głębokości 50 cm. Są to gleby dobre, dające wysokie plony większości roślin uprawnych, ale mające skłonność do przesychania.

g)

Czarnoziemy zdegradowane, podobne do gleb gatunku e w tej klasie, ale wytworzone z utworów lessowatych, nie zawierają węglanu wapnia w całym profilu glebowym.

h)

Czarnoziemy namyte, podobne do gleb gatunku c w tej klasie, ale na utworach lessowatych, mające odczyn słabo kwaśny w całym profilu glebowym.

i)

Czarnoziemy namyte na czarne ziemie, występujące na pobrzeżach dolin rzecznych i lokalnych obniżeniach terenu. Na profil glebowy czarnych ziem wytworzonych z utworów pyłowych namyty został materiał ze zboczy, na których występuje czarnoziem wytworzony z lessu. Warstwa namyta różni się wyraźnie od właściwego poziomu próchnicznego czarnej ziemi jaśniejszym zabarwieniem. Są to gleby okresowo zbyt wilgotne, zbliżone właściwościami i wartością użytkową do gleb gatunku c w tej klasie.

j)

Czarnoziemy namyte, z nadkładem materiału lessowego, podobne do czarnoziemów gatunku g w klasie II, ale występujące w gorszych warunkach fizjograficznych, np. w niższych częściach silnie erodowanych zboczy lub o znacznej zbitości zagrzebanego poziomu próchnicznego.

a)

Czarnoziemy wytworzone z lessu, niecałkowite, o miąższości 60 - 80 cm, zalegające na piaskach, żwirach lub wapieniach. Gleby te występują często na terenach falistych, warunkujących procesy zmywu. Poziom próchniczny o miąższości około 35 cm.

b)

Czarnoziemy zdegradowane, wytworzone z lessu, niecałkowite, o miąższości 80-100 cm, zalegające na piaskach, żwirach lub wapieniach. W profilu glebowym zaznacza się jasny poziom wymywania i brunatny, zbity poziom wmywania. Poziom próchniczny o miąższości około 35 cm, wykazuje odczyn kwaśny. Gleby te występują na terenach warunkujących dobry stan uwilgotnienia do rozwoju roślin uprawnych. W profilu glebowym tych gleb brak jest węglanu wapnia.

c)

Czarnoziemy wytworzone z lessu, nieco za wilgotne, o poziomie próchnicznym bez oznak storfienia. Podłoże tych gleb jest zbite i już na głębokości 70 cm ma plamy rdzawe żelaziste lub jest wyraźnie oglejone.

d)

Czarnoziemy namyte, o cechach takich jak gleby gatunku c w klasie IIIa, ale występujące w gorszych warunkach lokalnych (śródpolne zagłębienia) warunkujących niekiedy okresowo za wysoki stan wód gruntowych. Poziom próchniczny nie wykazuje jednak oznak storfienia. Na głębokości około 70 cm występują rdzawe plamy i pasma lub wyraźne oznaki oglejenia. W latach o dużej ilości opadów plony mogą być niskie.

e)

Czarnoziemy zdegradowane, wytworzone z lessów, całkowite, położone na zboczach o nachyleniu 20-30° (erodowane). Poziom próchniczny o niskiej zawartości próchnicy i obojętnym odczynie, o miąższości mniejszej niż 35 cm. Są to Czarnoziemy zanikające, o profilu glebowym zbliżonym morfologicznie do gleb brunatnych. Występują lokalnie większymi lub mniejszymi płatami w otoczeniu czarnoziemów gatunku e w klasie IIIa, z tym że są silnie zmywane, często skłonne do przesychania i dają niższe plony.

f)

Czarnoziemy występujące na przejściu do czarnych ziem, położone nisko, nieco za mokre, ale bez oznak storfienia w poziomie próchnicznym. Wyraźne oglejenie występuje nie płycej niż na głębokości 70 cm. Są to gleby potencjalnie żyzne, bogate w próchnicę i składniki pokarmowe, ale ze względu na okresowo niewłaściwe stosunki wodne, nadają się w szczególności pod uprawę roślin pastewnych.

g)

Czarnoziemy zdegradowane, o cechach takich jak gleby gatunku e w tej klasie, ale wytworzone z utworów lessowatych, nie zawierają węglanu wapnia w całym profilu glebowym.

h)

Czarnoziemy namyte, o cechach takich jak gleby gatunku d w tej klasie, ale wytworzone z utworów lessowatych. Mają odczyn słabo kwaśny w całym profilu glebowym.

a)

Czarnoziemy wytworzone z lessów, niecałkowite, na iłach, próchnica w dolnej części poziomu próchnicznego jest nieco storfiała. W podłożu występuje ił zwięzły, nieprzepuszczalny na głębokości 60 - 80 cm.

b)

Czarnoziemy namyte, na trudno przepuszczalnym podłożu oglejonym do głębokości 60 cm. W profilu glebowym występują ślady storfienia.

c)

Czarnoziemy wytworzone z lessów, podmokłe. Poziom próchniczny głęboki, ciemnopopielaty lub czarny, ze śladami storfienia. Plamy glejowe występują na głębokości 60 cm.

a)

Czarnoziemy wytworzone z lessów, niecałkowite, na iłach, próchnica w dolnej części poziomu próchnicznego jest storfiała. W podłożu na głębokości 40 - 60 cm jest zwięzły i nieprzepuszczalny ił.

b)

Czarnoziemy namyte, na nieprzepuszczalnym podłożu. W profilu glebowym występują wyraźne ślady storfienia oraz plamy glejowe, które znajdują się już na głębokości 40-50 cm.

c)

Czarnoziemy wytworzone z lessów, podmokłe. Poziom próchniczny głęboki, ciemnopopielaty lub czarny, z wyraźnymi śladami storfienia. Od głębokości 40 - 50 cm plamy glejowe przechodzą stopniowo w jednolity poziom glejowy.

a)

Czarne ziemie właściwe, wytworzone z glin marglistych, przewiewnych i przepuszczalnych, średnio zwięzłe. Poziom próchniczny o miąższości ponad 50 cm, ciemnoszary, o strukturze gruzełkowatej, zawiera próchnicę słodką, wytwarzającą się w obecności wapnia. Gleby te występują na terenach płaskich, warunkujących dobry do rozwoju roślin uprawnych stan uwilgotnienia. Poziom burzenia w kwasie solnym występuje zwykle na głębokości 50 - 60 cm. Są to gleby czynne, łatwe do uprawy, zasobne w składniki pokarmowe roślin.

b)

Czarne ziemie właściwe, wytworzone z utworów pyłowych wodnego pochodzenia, średnio zwięzłe, całkowite lub niecałkowite, na glinach marglistych przepuszczalnych lub przewiewnych. Poziom próchniczny o miąższości ponad 50 cm, o strukturze gruzełkowatej, ma próchnicę słodką i zabarwienie ciemnoszare. Gleby te występują na terenach płaskich, warunkujących dobry stan uwilgotnienia do rozwoju roślin uprawnych. Poziom burzenia w kwasie solnym występuje na głębokości 50 - 60 cm. Są to gleby czynne, zasobne w składniki pokarmowe roślin, łatwe do uprawy.

c)

Czarne ziemie właściwe, wytworzone z utworów lessowatych, wykazujących najczęściej uziarnienie pyłowo-ilaste, całkowite lub niecałkowite, na przepuszczalnych glinach marglistych. Poziom próchniczny o miąższości ponad 50 cm, strukturalny, barwy ciemnoszarej. Węglan wapnia najczęściej występuje w środkowej części profilu glebowego. Gleby te występują na terenach płaskich warunkujących dobry stan uwilgotnienia do rozwoju roślin uprawnych. Są to gleby bardzo żyzne, stosunkowo łatwe do uprawy, na których uzyskuje się wysokie plony najbardziej wymagających roślin uprawnych.

d)

Czarne ziemie zdegradowane lub szare ziemie, wytworzone z utworów lessowatych średnio zwięzłych lub pyłowo-ilastych, całkowite lub niecałkowite, na iłach lub glinach, występujących poniżej 120 cm. Poziom próchniczny o miąższości ponad 50 cm, barwy ciemnoszarej w stanie świeżym, z dobrze wykształconą strukturą. W dolnej części profilu glebowego mogą wystąpić węglany wapnia. Gleby te występują na terenach płaskich lub w obniżeniach, ale nie podmokłych, o właściwych stosunkach wodnych. Są to gleby bardzo dobre, nadają się pod uprawę wszystkich roślin uprawnych.

e)

Czarne ziemie słabo zdegradowane, różniące się od gleb gatunku a w tej klasie zróżnicowaniem poziomu próchnicznego na część górną, nieco jaśniejszej barwy, i część dolną, barwy ciemnoszarej, przechodzącej niekiedy w barwę czarną. Pod poziomem próchnicznym może wystąpić poziom przejściowy lub słabo zaznaczający się brunatnożółty poziom wmywania. Poziom próchniczny o miąższości ponad 60 cm. Węglan wapnia występuje najczęściej w dolnej części profilu glebowego.

f)

Czarne ziemie słabo zdegradowane, różniące się od gleb gatunku b w tej klasie zróżnicowaniem poziomu próchnicznego na część górną, nieco jaśniejszej barwy, i część dolną, barwy ciemnoszarej, przechodzącej niekiedy w barwę czarną. Pod poziomem próchnicznym może wystąpić poziom przejściowy lub słabo zaznaczający się brunatnożółty poziom wmywania. Poziom próchniczny o miąższości ponad 60 cm. Węglan wapnia występuje najczęściej w dolnej części profilu glebowego.

g)

Czarne ziemie słabo zdegradowane, różniące się od gleb gatunku c w tej klasie zróżnicowaniem poziomu próchnicznego na część górną, nieco jaśniejszej barwy i część dolną, barwy ciemnoszarej, przechodzącej niekiedy w barwę czarną. Pod poziomem próchnicznym może wystąpić poziom przejściowy lub słabo zaznaczający się brunatnożółty poziom wmywania. Poziom próchniczny o miąższości ponad 60 cm. Węglan wapnia występuje najczęściej w dolnej części profilu glebowego.

a)

Czarne ziemie właściwe, wytworzone z glin marglistych, średnio zwięzłe, o właściwościach fizycznych gorszych niż w klasie I. Poziom próchniczny o miąższości około 40 cm, o zabarwieniu ciemnoszarym, o strukturze gruzełkowatej. Stosunki wodne tych gleb są dobre do rozwoju roślin uprawnych. Zmeliorowane lub nie wymagają melioracji. Nadają się pod uprawę wszystkich roślin uprawnych.

b)

Czarne ziemie właściwe, wytworzone z iłów marglistych, zawierające w poziomie próchnicznym o miąższości około 50 cm znaczne ilości cząstek pyłowych i domieszkę piasku. W podłożu ił marglisty strukturalny. Gleby zmeliorowane, nieco trudniejsze do uprawy, ale urodzajne. Nadają się pod uprawę wszystkich roślin uprawnych.

c)

Czarne ziemie właściwe, pyłowe, całkowite lub niecałkowite, na ciężkich glinach lub iłach, występujących na głębokości 80 cm. Gleby zmeliorowane. Poziom próchniczny o miąższości około 40 cm, o zabarwieniu ciemnoszarym, ma strukturę gruzełkowatą. Gleby te są dość łatwe do uprawy. Nadają się pod uprawę wszystkich roślin uprawnych.

d)

Czarne ziemie właściwe, wytworzone z glin marglistych, niecałkowite, na piaskach luźnych lub słabo gliniastych, występujących poniżej 120 cm. Poziom próchniczny o miąższości ponad 50 cm. Węglan wapnia występuje przeważnie w dolnej lub środkowej części profilu glebowego. Gleby te położone są na terenach o właściwych stosunkach wodnych do rozwoju roślin uprawnych. Nadają się pod uprawę pszenicy, buraków cukrowych i innych roślin uprawnych.

e)

Czarne ziemie właściwe, o cechach morfologicznych i warunkach występowania takich jak gleby gatunku d w tej klasie, ale wytworzone z utworów pyłowych, przeważnie pyłowo-ilastych.

f)

Czarne ziemie właściwe o cechach morfologicznych i warunkach występowania takich jak gleby gatunku d w tej klasie, ale wytworzone z glin pylastych, najczęściej glin średnich pylastych.

g)

Czarne ziemie właściwe, wytworzone z glin lekkich z domieszką piasku lub piasków gliniastych mocnych, niecałkowite, na marglistych glinach ciężkich lub iłach, występujących poniżej 100 cm. Poziom próchniczny o miąższości około 70 cm lub głębszy, barwy ciemnoszarej lub czarnej. Poziom burzenia w kwasie solnym występuje w środkowej części profilu glebowego. Gleby te są położone w obniżeniach terenowych, zmeliorowane lub nie wymagają melioracji. Poniżej 100 cm mogą wystąpić ślady oglejenia.

h)

Czarne ziemie właściwe, różniące się od gleb gatunku c w tej klasie tym, że wytworzone są z utworów lessowatych.

i)

Czarne ziemie zdegradowane, wytworzone z glin, całkowite lub niecałkowite, na iłach występujących poniżej 100 cm. Poziom próchniczny o miąższości około 50 cm, wyraźnie różnicuje się na dwie części: górną - jaśniejszą, barwy szarej i dolną - barwy ciemnoszarej lub czarnej. Część górna wykazuje odczyn przeważnie słabo kwaśny. Węglan wapnia najczęściej występuje w dolnej części profilu glebowego. Gleby te są położone na terenach warunkujących właściwy stan uwilgotnienia. Zmeliorowane lub nie wymagają melioracji, słabe oglejenie może wystąpić w dolnej części profilu glebowego (poniżej 100 cm). Są to gleby pszenno-buraczane.

j)

Czarne ziemie zdegradowane, o cechach morfologicznych i warunkach występowania takich jak gleby gatunku i w tej klasie, ale wytworzone z utworów pyłowych, całkowite i niecałkowite, na glinach lub iłach występujących poniżej 100 cm.

k)

Czarne ziemie zdegradowane, różniące się od gleb gatunku i w tej klasie tym, że są wytworzone z utworów lessowatych.

l)

Czarne ziemie zdegradowane, wytworzone z iłów, o cechach takich jak gleby gatunku b w tej klasie.

ł) Czarne ziemie zdegradowane lub szare ziemie, wytworzone z glin, całkowite lub niecałkowite, na iłach występujących poniżej 100 cm. Poziom próchniczny o miąższości ponad 40 cm, przeważnie barwy szarej, przechodzący stopniowo w poziom skały macierzystej. Węglan wapnia może wystąpić w dolnej części profilu glebowego. Gleby te są położone na terenach płaskich o właściwych stosunkach wodnych. Są to gleby pszenno-buraczane.

m)

Czarne ziemie zdegradowane lub szare ziemie, różniące się od gleb gatunku ł w tej klasie tym, że są wytworzone z utworów pyłowych, całkowite lub niecałkowite, na glinach lub iłach, zalegających poniżej 100 cm.

n)

Czarne ziemie zdegradowane lub szare ziemie, różniące się od gleb gatunku ł w tej klasie tym, że są wytworzone z utworów lessowatych, całkowite lub niecałkowite, na glinach lub iłach, zalegających poniżej 100 cm.

Niniejszy dokument nie zastępuje oficjalnej publikacji w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Nie ponosimy odpowiedzialności za ewentualne nieścisłości wynikające z transkrypcji oryginału do tego formatu.

Ten tekst jest publikowany na własnych warunkach ponownego wykorzystania określonych przez Dziennik Ustaw, a nie na licencji Legalize ani na licencji domeny publicznej. Dziennik Ustaw
domena publiczna (urzędowe publikacje rządowe)