Rozporządzenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 19 kwietnia 2022 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie podstaw programowych kształcenia w zawodach szkolnictwa artystycznego

Uczeń:

1) poprawnie posługuje się terminami i pojęciami muzycznymi określającymi:

2) określa i charakteryzuje:

3) określa funkcje muzyki różnie rozumiane w poszczególnych epokach;

4) rozróżnia i charakteryzuje gatunki i formy muzyczne typowe dla poszczególnych epok.

Uczeń:

1) charakteryzuje praktykę wykonawczą: instrumenty, głosy ludzkie, rodzaje zespołów muzycznych;

2) określa sposoby ich stosowania - w gatunkach i formach właściwych dla poszczególnych epok.

Uczeń:

1) zna regiony muzyczne Polski;

2) posiada podstawowe wiadomości o zwyczajach i obrzędach;

3) wykazuje się znajomością pieśni i tańców ludowych oraz instrumentarium ludowego;

4) określa znaczenie polskiego folkloru muzycznego dla twórczości wybranych twórców muzyki XIX i XX wieku;

5) zna przykłady stylizacji muzyki ludowej oraz wykorzystania folkloru w sposób in crudo.

Uczeń stosuje posiadaną wiedzę do analizy słuchowej, wzrokowej lub słuchowo-wzrokowej utworów muzycznych:

1) rozpoznaje i opisuje podstawowe techniki kompozytorskie;

2) rozpoznaje i opisuje cechy stylów muzycznych, wskazując przynależność utworu do danego stylu (od średniowiecza do XXI wieku);

3) rozpoznaje i charakteryzuje podstawowe cechy języka muzycznego (np. tonalność, melodykę, harmonikę, fakturę, sposoby kształtowania formy, obsadę wykonawczą, typ wyrazowości);

4) rozpoznaje i opisuje cechy gatunków i form muzycznych typowych dla poszczególnych epok.

Uczeń:

1) wybiera i porządkuje informacje istotne dla literatury muzycznej;

2) wykorzystuje technologię informacyjną i komunikacyjną do odczytania i porządkowania faktów, pojęć i terminów z zakresu literatury muzycznej.

1) wykorzystuje wiedzę z zakresu literatury muzycznej w sposób praktyczny do tworzenia własnych interpretacji;

2) prezentuje własny pogląd na twórczość muzyczną poznaną podczas uczestnictwa w różnych formach życia kulturalnego.

ZASADY MUZYKI Z ELEMENTAMI EDYCJI NUT

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń zdobywa podstawową wiedzę z zakresu materiału dźwiękowego, elementów notacji muzycznej, metrorytmiki, budowy skal, gam, interwałów i akordów.

Uczeń:

1) w praktyce wykorzystuje poznane wiadomości w tworzeniu i określaniu zapisu muzycznego;

2) posługuje się edytorem nut.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) definiuje podstawowe cechy dźwięku;

2) zna zasady pisowni muzycznej (pięciolinia, nazwy oktaw, sposoby zapisywania nut i pauz, klucze: wiolinowy, basowy, altowy);

3) rozróżnia określenia: skala, gama, tonacja;

4) zna budowę gamy durowej (naturalnej) i gamy molowej (we wszystkich odmianach);

5) zna budowę pentatoniki bezpółtonowej oraz skal: modalnych, całotonowej, chromatycznej regularnej i góralskiej;

6) zna budowę trój dźwięków (durowy i molowy we wszystkich postaciach, zwiększony i zmniejszony) oraz budowę dominanty septymowej (we wszystkich postaciach) z rozwiązaniem;

7) definiuje podstawowe pojęcia metrorytmiczne;

8) zna podział wartości rytmicznych;

9) zna zasady grupowania wartości rytmicznych w różnego rodzaju taktach;

10) zna budowę interwałów prostych i złożonych;

11) określa interwały charakterystyczne z rozwiązaniami (major naturalny, minor naturalny i harmoniczny);

12) definiuje podstawowe elementy dzieła muzycznego (melodyka, rytmika, harmonika, agogika, dynamika, artykulacja, kolorystyka).

Uczeń:

1) stosuje poznane zasady notacji muzycznej;

2) zapisuje za pomocą edytora nutowego jeden głos i dwugłos (z wykorzystaniem agogiki, dynamiki i metrorytmiki);

3) rozpoznaje gamy durowe naturalne i gamy molowe (we wszystkich odmianach) do siedmiu znaków przykluczowych;

4) określa pokrewieństwo tonacji;

5) buduje pentatonikę bezpółtonową, skale modalne, skale całotonową i chromatyczną regularną;

6) określa i buduje poznane trój dźwięki oraz dominantę septymową z rozwiązaniem;

7) stosuje poznane wartości rytmiczne i zasady ich grupowania;

8) określa i buduje poznane interwały;

9) rozwiązuje poznane interwały charakterystyczne;

10) transponuje melodię (do innego klucza, tonacji i oktaw);

11) posługuje się podstawowymi pojęciami z zakresu agogiki, dynamiki i artykulacji.

SPECJALNOŚĆ INSTRUMENTALISTYKA

EFEKTY KSZTAŁCENIA PO ZAKOŃCZENIU NAUKI W SZKOLE MUZYCZNEJ II STOPNIA

Uczeń:

1) posługuje się techniką gry pozwalającą na wykonanie dzieł muzycznych różnych epok i stylów w muzyce solowej, kameralnej i orkiestrowej;

2) właściwie interpretuje dzieło muzyczne pod kierunkiem pedagoga;

3) czyta nuty a vista w stopniu wystarczającym do odczytania i wykonania utworu;

4) samodzielnie opracowuje utwory o małym stopniu trudności;

5) łączy i wykorzystuje w działaniach praktycznych wiedzę z zakresu przedmiotów ogólnomuzycznych;

6) samodzielnie wyszukuje informacje z zakresu przedmiotów ogólnomuzycznych, dokonuje ich wyboru i oceny, m.in. wykorzystując technologię informacyjną i komunikacyjną;

7) potrafi opanować pamięciowo utwory ze swojego repertuaru;

8) posiada niezbędne kompetencje do występów publicznych;

9) publicznie prezentuje przygotowany program artystyczny w grze solowej i zespołowej;

10) przygotowuje fragmenty partii orkiestrowych lub partii akompaniamentu;

11) gra na fortepianie w zakresie elementarnym;

12) aktywnie uczestniczy w kulturze, w szczególności w różnych formach życia muzycznego.

OBOWIĄZKOWE ZAJĘCIA EDUKACYJNE

CHÓR

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń kształci umiejętności pracy w zespole, odpowiedzialność za siebie i grupę oraz świadomie współtworzy dzieło.

Uczeń świadomie posługuje się oddechem i aparatem głosowym.

Uczeń zna literaturę realizowaną w trakcie zajęć chóralnych.

Uczeń bierze czynny udział w audycjach, koncertach, konkursach i festiwalach.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) posiada umiejętność współpracy w grupie;

2) zachowuje prawidłową postawę w śpiewie umożliwiającą operowanie ciałem w sposób najbardziej efektywny;

3) świadomie współtworzy dzieło (interpretacja i ogólny wyraz artystyczny).

Uczeń:

1) posiada wiedzę niezbędną do rozwoju techniki wokalnej;

2) świadomie posługuje się techniką wokalną pozwalającą na wykonanie dzieł muzycznych różnych epok i stylów - w partiach chóralnych dzieł a cappella oraz dzieł wokalno- instrumentalnych;

3) dąży do realizacji rozwoju artystycznego przez wzbogacanie swojej wiedzy i doskonalenie umiejętności wokalnych.

Uczeń:

1) posiada odpowiednią wiedzę na temat literatury chóralnej różnych epok, stylów i gatunków muzycznych oraz związanych z nimi tradycji wykonawczych;

2) zna sylwetki kompozytorów wykonywanych utworów chóralnych i wokalno- instrumentalnych;

3) zna elementarne zasady współdziałania chóru z zespołem instrumentalnym;

4) posiada wiedzę na temat elementów dzieła muzycznego i ich struktury formalnej, niezbędną do poprawnej realizacji utworów wokalnych oraz dzieł wokalno- instrumentalnych;

5) samodzielnie (z pomocą dyrygenta) wyszukuje informacje z zakresu literatury chóralnej oraz dokonuje ich wyboru i oceny, wykorzystując technologię informacyjną i komunikacyjną.

Uczeń:

1) wykorzystuje i łączy w działaniach praktycznych wiedzę z zakresu przedmiotów ogólnomuzycznych;

2) posiada umiejętność samodzielnego, właściwego odczytania zapisu nutowego oraz zawartych w utworze treści;

3) dba o estetykę zachowania się na scenie oraz w sposób świadomy kontroluje swoje emocje podczas prezentacji;

4) dba o dyscyplinę wykonawczą;

5) potrafi przekazać słuchaczowi emocje zawarte w kompozycji;

6) aktywnie uczestniczy w różnych formach działalności na rzecz rozwoju kultury, w szczególności życia muzycznego.

FORTEPIAN OBOWIĄZKOWY

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń poznaje budowę, możliwości brzmieniowe instrumentu oraz jego historię.

Uczeń:

1) zdobywa umiejętność gry na instrumencie na średnim poziomie zaawansowania, prawidłowo posługując się aparatem gry;

2) kształtuje umiejętność realizacji notacji muzycznej z elementami analizy utworów.

Uczeń doskonali środki wykonawcze w zakresie podstawowych technik gry, rozwija sprawność w zakresie interpretacji.

Uczeń zdobywa umiejętność prawidłowego grania a vista łatwych utworów muzycznych.

Uczeń poznaje zasady gry w zespole, wykorzystując nabytą wiedzę i umiejętności muzyczne.

Uczeń:

1) rozwija umiejętność posługiwania się wiedzą w pracy nad utworem i świadomego uczenia się na pamięć;

2) podejmuje inicjatywy w organizowaniu przedsięwzięć muzycznych;

3) potrafi samodzielnie wykorzystywać technologię informacyjną i komunikacyjną w rozwoju wiedzy i umiejętności.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) wymienia i określa poszczególne części fortepianu;

2) zna możliwości brzmieniowe instrumentu;

3) zna zarys historii rozwoju instrumentu.

Uczeń:

1) prawidłowo posługuje się aparatem gry:

2) zna podstawową notację muzyczną w kluczu wiolinowym i basowym:

3) analizuje utwory pod względem budowy formalnej i przebiegu tonalnego.

Uczeń:

1) realizuje utwory, w których występują różne problemy techniczne:

2) stosuje zasady techniki gry z wykorzystaniem:

3) umiejętnie stosuje zasady kształtowania dźwięku;

4) wykonuje utwory w fakturze homofonicznej i polifonicznej;

5) potrafi właściwie rozplanować i realizować dynamikę utworu;

6) potrafi wykonać podstawowe ozdobniki;

7) interpretuje utwory zgodnie z ich stylem.

Uczeń:

1) dokonuje wstępnej analizy utworu;

2) kojarzy zapis nutowy z jego brzmieniem;

3) gra a vista proste utwory w kluczu wiolinowym i basowym;

4) dba o poprawną realizację tekstu.

Uczeń:

1) potrafi wykonać utwory na cztery ręce lub proste akompaniamenty instrumentalne i wokalne;

2) współpracuje z pozostałymi muzykami, realizując spójną interpretację w zespole (agogika, dynamika, frazowanie).

Uczeń:

1) wykonuje z pamięci wybrane utwory;

2) w samodzielnej pracy nad utworem wykorzystuje wiedzę zdobytą na innych przedmiotach (w szczególności ogólnomuzycznych);

3) planuje i realizuje przedsięwzięcia muzyczne;

4) wykorzystuje technologię informacyjną i komunikacyjną (nagrania muzyczne, zasoby nutowe, opracowania teoretyczne i inne) do samodzielnego rozwoju.

IMPROWIZACJA ORGANOWA

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń:

1) poznaje podstawowe elementy konstrukcji dzieła muzycznego (rytm, melodia, harmonia, agogika, dynamika) i zasady ich łączenia;

2) poszukuje wzorców dla własnej improwizacji, analizując proste utwory z różnych epok pod kątem warsztatu kompozytorskiego (forma, środki harmoniczne i kontrapunktyczne);

3) kształci umiejętności techniczne niezbędne do tworzenia własnej improwizacji.

Uczeń:

1) kształci umiejętności tworzenia akompaniamentu do podanej melodii;

2) poznaje zasady figuracji i ozdabiania melodii w przebiegu konstrukcji muzycznej i w kadencjach;

3) rozwija umiejętności improwizacyjnego tworzenia krótkiego preludium na zadany temat, a także bardziej rozbudowanej konstrukcji typu AB lub ABA;

4) poznaje zasady konstrukcji polifonicznej, analizując utwory utrzymane w tej fakturze;

5) zdobywa praktyczne umiejętności w zakresie improwizacji polifonicznej, dorabiając drugi głos do podanego cantus firmus (bicinium) oraz trzeci głos (trio), a także w zakresie posługiwania się imitacją w tworzonych przez siebie konstrukcjach.

Uczeń:

1) poznaje utwory z XX i XXI wieku oparte na innych niż tonalne systemach dźwiękowych;

2) kształci umiejętność improwizowania w formie swobodnej (forma fantazji), oddającej nastrój lub ilustrującej wydarzenie;

3) poszukuje inspiracji w innych rodzajach sztuk (poezja, malarstwo);

4) zdobywa umiejętności posługiwania się dynamiką, agogiką i rejestracją jako środkami wyrazu muzycznego.

Uczeń:

1) poznaje zasady realizacji basso continuo;

2) potrafi poprawnie odczytywać zapis linii basu cyfrowanego i realizować go na instrumencie.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) potrafi samodzielnie skomponować melodię w oparciu o zasadę budowy okresowej oraz zróżnicowany, krótki schemat rytmiczny, potrafi zagrać kadencję w różnych jej odmianach i różnych tonacjach;

2) tworzy figuracje melodii, stosuje progresje, z uwzględnieniem modulacji do innej tonacji;

3) kształci umiejętności techniczne niezbędne w dłuższej improwizacji: przebiegi gamowe, akordowe, pasaże i struktury figuracyjne w różnych tonacjach;

4) tworzy zasoby schematów rytmicznych i melodycznych.

Uczeń:

1) tworzy akompaniament do podanej melodii;

2) potrafi dokonać figuracji melodii i zdobić ją w przebiegu konstrukcji muzycznej oraz w kadencjach;

3) improwizuje krótkie preludium na zadany temat w układzie trzy- lub czterogłosowym;

4) samodzielnie improwizuje dłuższy utwór w oparciu o prosty schemat dwu- lub trzyczęściowy (AB, ABA);

5) uwzględnia zasady kontrapunktu, improwizując bicinium i trio z podanym cantus firmus;

6) wykorzystuje elementy imitacji w tworzonych przez siebie improwizacjach.

Uczeń:

1) potrafi stworzyć swobodną konstrukcję muzyczną typu fantazja oddającą nastrój lub ilustrującą wydarzenie;

2) improwizuje z wyobraźni, inspirując się innymi rodzajami sztuk (malarstwo, poezja);

3) posługuje się dynamiką, agogiką i rejestracją w celu osiągnięcia odpowiedniego charakteru i wyrazu swojej improwizacji.

Uczeń poprawnie odczytuje zapis linii basu cyfrowanego i samodzielnie opracowuje fragmenty utworów z epoki baroku.

ORKIESTRA (SYMFONICZNA)

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń zdobywa następujące kompetencje: wiedzę, umiejętności techniczne i wyrazowe pozwalające na pracę w orkiestrze, w miarę możliwości w orkiestrze symfonicznej.

Uczeń:

1) rozwija umiejętności wspólnego pokonywania problemów i realizacji zadań w grupie;

2) poznaje etos pracy zespołowej oraz partnerskiej współpracy.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) posiada wiedzę z zakresu notacji muzycznej umożliwiającą mu prawidłowe odczytanie utworu;

2) dysponuje techniką gry na instrumencie niezbędną do opracowania i przygotowania partii orkiestrowej;

3) wykorzystuje wiedzę z zakresu stylów muzycznych, historii muzyki, harmonii i form muzycznych w przygotowaniu partii orkiestrowych;

4) samodzielnie przygotowuje powierzoną mu partię orkiestrową;

5) realizuje wskazówki dyrygenta i koncertmistrza dotyczące wykonania i interpretacji utworu;

6) koryguje elementy intonacji, dynamiki, agogiki i artykulacji w celu osiągnięcia spójnego brzmienia grupy instrumentów;

7) czyta nuty a vista w stopniu umożliwiającym szybkie zapoznanie się z tekstem utworu;

8) w podstawowym zakresie improwizuje oraz dokonuje transpozycji;

9) jest współodpowiedzialny za końcowy efekt pracy orkiestry;

10) świadomie współtworzy dzieło muzyczne;

11) współpracuje z dyrygentem, koncertmistrzem i pozostałymi muzykami orkiestry w wypracowaniu i realizacji zamysłu interpretacji dzieła;

12) podporządkowuje się w pracy przyjętym celom nadrzędnym;

13) potrafi porozumieć się z innymi muzykami;

14) odczytuje wskazówki i gesty dyrygenta;

15) zachowuje się na estradzie odpowiednio do okoliczności;

16) korzysta z technik komunikacji w opracowywaniu nowych zagadnień oraz rozwiązywaniu problemów;

17) posiada doświadczenie w zakresie metod organizacji pracy orkiestry (w tym symfonicznej).

Uczeń:

1) bierze udział w prezentacjach publicznych;

2) jest zainteresowany poznawaniem repertuaru orkiestrowego;

3) pokonuje w grupie stres, tremę i trudności związane z grą zespołową;

4) zdobywa doświadczenia i umiejętności przez współpracę z innymi muzykami;

5) tworzy i rozwija relacje osobiste w orkiestrze;

6) poznaje specyfikę gry na innych instrumentach.

ZESPÓŁ KAMERALNY

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń:

1) posiada praktyczną wiedzę z zakresu literatury kameralnej różnych epok;

2) dysponuje umiejętnością koordynacji elementów melodycznych, rytmicznych i instrumentalnych;

3) samodzielnie przygotowuje partię instrumentalną oraz orientuje się w fakturze utworu;

4) jest świadomy znaczenia poszczególnych partii w strukturze dzieła;

5) posiada podstawową wiedzę z zakresu budowy instrumentów współtworzących zespół;

6) świadomie analizuje i posługuje się zapisem partytury dzieła.

Uczeń posiada umiejętność komunikacji społecznej oraz cechuje się odpowiedzialnością i empatią we współpracy.

Uczeń:

1) publicznie prezentuje utwory kameralne;

2) posiada umiejętności właściwego zachowania się na estradzie, wiedzę dotyczącą znaczenia tremy scenicznej i stresu podczas publicznej prezentacji oraz niezbędną wiedzę dotyczącą pozamuzycznych elementów wpływających na ogólne wrażenie artystyczne i odbiór występu.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) interpretuje utwory muzyki kameralnej różnych epok, wykorzystując posiadaną wiedzę;

2) dysponuje zróżnicowanym repertuarem kameralnym, z uwzględnieniem różnorodnych składów zespołów;

3) potrafi nastroić instrument do gry w zespole;

4) kontroluje i koryguje intonację podczas gry;

5) stosuje umiejętność słyszenia harmonicznego;

6) stosuje elementy wykonawcze (tempo, intonacja, artykulacja, dynamika, frazowanie, aplikatura, smyczkowanie, oddech, wibracja, w zależności od specyfiki zespołu) w sposób spójny z partiami pozostałych członków zespołu;

7) posiada elementarną wiedzę na temat specyfiki wydobycia dźwięku przez instrumenty współtworzące zespół;

8) posiada umiejętność tzw. synchronizacji wertykalnej (wspólne zaczynanie i kończenie współbrzmienia);

9) aktywnie słucha, podczas gry, siebie i innych;

10) świadomie kontroluje proporcje brzmieniowe w zespole;

11) elastycznie reaguje na zmiany w przebiegu prezentacji dzieła;

12) orientuje się w fakturze utworu, wykorzystując wiedzę z zakresu przedmiotów ogólnomuzycznych (harmonia, analiza dzieła muzycznego).

Uczeń:

1) koordynuje działania własne i partnerów;

2) wykazuje odpowiedzialność za wspólny efekt pracy w zespole;

3) otwarcie formułuje, przekazuje i odbiera uwagi dotyczące pracy i relacji w zespole;

4) świadomie współtworzy efekt synergii w zespole.

1) publicznie prezentuje utwory kameralne różnych epok i w różnych formacjach kameralnych;

2) posiada wiedzę i umiejętności dotyczące zachowań estradowych, takich jak: wejście na scenę, ustawienie zespołu, ukłony, relacje interpersonalne, odpowiedni ubiór;

3) podczas występu wykazuje opanowanie estradowe i umiejętność koncentracji.

INSTRUMENTY GŁÓWNE

AKORDEON

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń:

1) nabywa umiejętności:

2) rozwija wirtuozowskie elementy techniki w oparciu o wszystkie manuały akordeonu MD, MM, MB/A.

Uczeń:

1) zdobywa wiedzę ogólnomuzyczną;

2) poznaje nowe obszary literatury akordeonowej oryginalnej i transkrybowanej;

3) doskonali pod kontrolą nauczyciela umiejętności interpretowania wykonywanych utworów zgodnie z kanonami stylu i formy muzycznej;

4) kształci umiejętności odczytywania zapisu muzyki XX i XXI wieku.

Uczeń poznaje zasady i sposoby:

1) osiągania koncentracji niezbędnej do opanowania tremy i prawidłowego przebiegu występu;

2) posługiwania się różnymi formami zapamiętywania utworów;

3) zachowania na scenie;

4) świadomego kontrolowania swych emocji i zachowań;

5) przygotowywania i poszerzania repertuaru oraz psychicznej gotowości do występów publicznych;

6) radzenia sobie w zmiennych warunkach towarzyszących aktywności estradowej.

Uczeń:

1) uczestniczy w różnych formach muzykowania zespołowego jako solista i kameralista;

2) zdobywa doświadczenia jako przyszły odbiorca sztuki.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) zna historię akordeonu;

2) wykazuje orientację we współczesnym, zróżnicowanym instrumentarium akordeonowym;

3) potrafi zdefiniować budowę akordeonu: zna funkcje i układ poszczególnych manuałów instrumentu i działanie systemu regestrowego (skale, notacje, transpozycje);

4) zna podstawowe zasady konserwacji instrumentu;

5) zna podstawowe zasady transkrybowania na akordeon;

6) posługuje się prawidłowo ukształtowanym aparatem gry;

7) posiada właściwe nawyki dotyczące techniki gry na akordeonie, dotyczące odpowiedniej postawy podczas gry na instrumencie, umożliwiające operowanie ciałem z uwzględnieniem fizjologii;

8) posiada umiejętność pełnego wykorzystywania sposobów kształtowania dźwięku na akordeonie;

9) zna i wykonuje reprezentatywny dla drugiego etapu edukacyjnego repertuar akordeonowy - oryginalny i transkrybowany;

10) gra a vista utwory o zróżnicowanym stopniu trudności w sposób gwarantujący ciągłość narracji;

11) wykonuje przygotowany program lub jego część z pamięci;

12) potrafi pod kierunkiem nauczyciela dokonywać transkrypcji utworów z literatury przeznaczonej na inne instrumenty;

13) poprawnie pod względem technicznym i artystycznym przygotowuje i wykonuje utwory zróżnicowane stylistycznie;

14) posiada szeroki, zróżnicowany pod względem stylistycznym repertuar zarówno w zakresie literatury oryginalnej, jak również transkrybowanej.

Uczeń:

1) posiada ogólną wiedzę dotyczącą literatury muzycznej, elementów dzieła muzycznego, zasad kształtowania ekspresji muzycznej;

2) posiada ogólną wiedzę na temat stylów muzycznych i związanych z nimi tradycji wykonawczych;

3) posiada wiedzę dotyczącą realizacji zapisów muzyki współczesnej na akordeonie;

4) zna literaturę akordeonową - oryginalną i transkrybowaną;

5) biegle czyta nuty w kluczu wiolinowym i basowym;

6) samodzielnie przygotowuje utwór o średnim stopniu trudności;

7) koreluje wiedzę teoretyczną z praktyczną nauką gry na instrumencie;

8) poprawnie i samodzielnie odczytuje zapis nutowy o różnym stopniu trudności;

9) posiada wiedzę i umiejętność odczytywania zapisu muzyki XX i XXI wieku;

10) w interpretacji utworów poszukuje odpowiednich środków wyrazu, zgodnie ze stylistycznymi kanonami wykonawczymi.

Uczeń:

1) posiada ogólną wiedzę z zakresu różnych sposobów uczenia się utworów na pamięć, technik koncentracji i sposobów opanowywania tremy oraz potrafi ją zastosować w praktyce;

2) wykorzystuje efektywne techniki ćwiczenia umożliwiające stały rozwój;

3) przygotowuje utwory do wykonania estradowego;

4) stosuje zasady poprawnego zachowania na estradzie;

5) potrafi przystosować się do warunków towarzyszących aktywności estradowej (np. oczekiwanie publiczności, warunki akustyczne sal koncertowych);

6) uczestniczy w audycjach i koncertach szkolnych na rzecz środowiska, w przesłuchaniach i innych formach prezentacji artystycznej;

7) dokonuje krytycznej oceny swojego występu publicznego;

8) kontroluje swoje emocje i zachowania.

Uczeń:

1) zdobywa wiedzę o życiu kulturalnym swojego środowiska dzięki wiedzy ogólnomuzycznej i wykorzystywaniu bieżących informacji pozyskiwanych ze źródeł multimedialnych;

2) czynnie uczestniczy w życiu szkoły i środowiska lokalnego: w publicznych prezentacjach jako solista lub kameralista w różnych formach muzykowania zespołowego;

3) organizuje pracę własną i zespołową w ramach realizacji wspólnych zadań i projektów;

4) aktualizuje wiedzę i doskonali umiejętności zawodowe;

5) potrafi formułować własne sądy i przemyślenia na tematy artystyczne;

6) integruje się i współpracuje z muzykami w zespole, tworząc relacje oparte na zaufaniu i dzieleniu się wiedzą;

7) wykazuje się kreatywnością i inicjatywą w realizacji zadań i projektów zespołowych;

8) posiada przygotowanie do pełnego uczestnictwa w kulturze (np. jako słuchacz koncertów, spektakli operowych i teatralnych, projektów multimedialnych).

ALTÓWKA

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń:

1) usprawnia aparat gry prawej i lewej ręki;

2) doskonali umiejętności techniczne i interpretacyjne;

3) pogłębia opanowane środki wyrazu i wzbogaca je o nowe umiejętności;

4) rozwija wirtuozowskie elementy gry.

Uczeń poznaje historię swojego instrumentu, rozwija wiedzę dotyczącą stylów wykonawczych, budowy formalnej utworu i interpretacji.

Uczeń:

1) przez udział w koncertach doskonali umiejętność swobodnej prezentacji przed publicznością przy równoczesnym kreatywnym wyrażaniu swojej wrażliwości artystycznej;

2) pogłębia umiejętność współpracy z innymi instrumentalistami;

3) pracuje nad osiągnięciem koncentracji niezbędnej do pokonania tremy i prawidłowego przebiegu występu.

Uczeń:

1) przez udział w wydarzeniach kulturalnych, lekturę literatury fachowej oraz słuchanie nagrań świadomie kształtuje własny gust estetyczny i kształci umiejętność właściwego zachowania podczas różnych wydarzeń kulturalnych;

2) aktywnie bierze udział w życiu kulturalnym swojego środowiska.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) potrafi precyzyjnie nastroić altówkę;

2) świadomie wykorzystuje technikę przygotowawczą lewej i prawej ręki;

3) posługuje się różnymi sposobami artykulacji, dostosowując je do wymagań epoki i stylu oraz wykorzystując umiejętność improwizacji;

4) wykazuje się biegłością gry w pozycjach;

5) posługuje się techniką dwudźwiękową i akordową;

6) swobodnie wykonuje flażolety naturalne i sztuczne;

7) czyta nuty a vista w kluczu altowym i wiolinowym, prawidłowo realizując zapis nutowy;

8) samodzielnie rozwija technikę gry (postawa, aparat gry, czytanie nut, biegłość lewej ręki, technika smyczkowa);

9) stosuje środki wyrazu odpowiednie do stylu wykonywanego utworu (wibracja, dynamika, frazowanie, agogika, ekspresja);

10) kontroluje i koryguje intonację oraz jakość dźwięku;

11) samodzielnie organizuje pracę nad utworem, mając świadomość jego budowy i formy.

Uczeń:

1) zna podstawowe formy muzyczne i style oraz wykorzystuje je w realizacji utworów;

2) zna różnorodne interpretacje; umie je samodzielnie ocenić i określić mocne i słabe strony wykonania;

3) zna historię instrumentu i praktyki wykonawcze, potrafi rozpoznać różnice wynikające ze specyfiki epoki i stylu;

4) uzyskuje brzmienie altówki najbardziej charakterystyczne dla tego instrumentu, świadomie wykorzystując posiadaną wiedzę i umiejętności;

5) wykorzystuje technikę informacyjną i komunikacyjną do pogłębiania wiedzy merytorycznej;

6) wykorzystuje środki techniczne do rejestracji (audio i wideo) swoich występów i weryfikacji osiągnięć.

Uczeń:

1) w sposób interesujący przedstawia przygotowany program;

2) świadomie współpracuje z innymi muzykami;

3) zdobywa obycie estradowe, zwłaszcza umiejętność zachowania spokoju w momencie popełnienia błędu;

4) analizuje swoje występy i konstruktywnie wykorzystuje spostrzeżenia;

5) utrzymuje w gotowości wykonawczej wybrane utwory;

6) współtworzy dzieło muzyczne w sposób otwarty i kreatywny;

7) zapoznaje się z partią fortepianu w utworach z towarzyszeniem fortepianu;

8) potrafi wykorzystać walory brzmieniowe instrumentu podczas muzykowania zespołowego;

9) jest zdyscyplinowany podczas pracy w zespole.

Uczeń:

1) ocenia słuchany utwór i jego wykonanie;

2) poszukuje nowych form wyrazu artystycznego, prezentując otwartą postawę wobec zmieniających się praktyk wykonawczych i nurtów stylistycznych;

3) poszerza swoją wiedzę, m.in. słuchając nagrań i czytając literaturę fachową, a także korzystając z technologii informacyjnej i komunikacyjnej;

4) bierze czynny udział w różnych formach życia muzycznego;

5) uczestniczy w audycjach, koncertach, wystawach i innych wydarzeniach kulturalnych.

FAGOT

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń:

1) rozwija uzdolnienia muzyczne odpowiednio do wieku i predyspozycji;

2) zdobywa wiedzę o muzyce, zna podstawowe pojęcia i terminy muzyczne;

3) chętnie uczestniczy w życiu muzycznym i kulturalnym.

Uczeń utrwala i rozwija umiejętności gry na instrumencie.

Uczeń:

1) odpowiedzialnie wykorzystuje czas przeznaczony na pracę z instrumentem;

2) przygotowuje i wykonuje dzieła muzyczne zgodnie z kanonami stylu i formy muzycznej.

Uczeń:

1) występuje publicznie jako solista i kameralista;

2) posiada umiejętność pracy w dużym zespole wykonawczym;

3) jest świadomym odbiorcą sztuki.

Uczeń wykorzystuje technologię informacyjną i komunikacyjną w procesie kształcenia i własnego rozwoju artystycznego.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) świadomie słucha muzyki i dokonuje właściwego wyboru odpowiedniego koncertu lub nagrania muzyki;

2) rozpoznaje brzmienie fagotu w wysłuchiwanych utworach;

3) znajduje w mediach i Internecie informacje dotyczące interesujących go nagrań i poszerzające jego wiedzę muzyczną;

4) porównuje różne interpretacje wysłuchanych utworów;

5) poszerza wiedzę na temat epok w muzyce i kompozytorów;

6) zna podstawową literaturę muzyczną przeznaczoną na fagot;

7) zna w stopniu podstawowym historię fagotu;

8) gra utwory o zróżnicowanym charakterze, wybrane przez pedagoga;

9) zna i stosuje podstawowe pojęcia i terminy muzyczne, w szczególności: dźwięk, melodię, harmonię, rytm, agogikę, metrum, artykulację, dynamikę, tonację, gamę, pasaż i akord;

10) wykorzystuje poznaną wiedzę dotyczącą epok, stylów i kompozytorów w pracy nad utworami oraz podczas rozmów o muzyce.

Uczeń:

1) wymienia i określa poszczególne części fagotu;

2) samodzielnie składa i rozkłada instrument;

3) zna zasady pielęgnacji instrumentu i stosuje je w praktyce;

4) zna budowę i higienę użytkowania stroika fagotowego;

5) zachowuje prawidłową postawę podczas gry, trzyma instrument pod odpowiednim kątem oraz poprawnie układa ręce i palce;

6) sprawnie czyta nuty w kluczach: basowym, tenorowym i wiolinowym;

7) zna i skutecznie stosuje prawidłową aplikaturę w obrębie skali B1-d^2^;

8) gra a vista utwory z nut o przeciętnej skali trudności, uwzględniając właściwą artykulację, dynamikę, frazowanie, intonację i metrorytmikę;

9) posługuje się swobodnie aparatem oddechowym;

10) uwzględnia znaczenie narządów jamy ustnej oraz zmiennej plastyki warg, mięśni twarzy, pracy języka i otwartej krtani w celu wydobycia pięknego dźwięku i operowania różnymi rodzajami artykulacji;

11) zna zasady prawidłowego wykonywania następujących ćwiczeń przygotowawczych: ćwiczenia oddechowe, z zakresu emisji dźwięku, różnorodnej artykulacji i biegłości technicznej;

12) opracowuje samodzielnie utwory z zachowaniem wierności zapisowi muzycznemu, właściwego stylu epoki i indywidualnej interpretacji;

13) zna i stosuje nowe środki wyrazu artystycznego;

14) posługuje się elementami techniki gry z uwzględnieniem biegłości technicznej palców, niezbędnej do realizacji repertuaru;

15) zna zasady gry zespołowej, potrafi współpracować z zespołami o różnym składzie instrumentalnym;

16) samodzielnie pracuje z akompaniatorem;

17) świadomie pracuje nad prawidłową intonacją;

18) zna i wykorzystuje różne sposoby zapamiętywania zapisu nutowego utworów;

19) zna podstawy innych notacji muzycznych, w tym wybranych zagadnień muzyki awangardowej.

Uczeń:

1) samodzielnie rozczytuje i opracowuje utwory przewidziane w programie nauczania;

2) wykorzystuje wiedzę teoretyczną w samodzielnej pracy nad przygotowaniem utworu;

3) kontroluje i analizuje własną grę podczas ćwiczenia;

4) posiada wiedzę teoretyczną na temat cech stylów i struktury form muzycznych (koncert, sonata, suita, miniatura, temat z wariacjami), co pozwala mu na prawidłową interpretację utworów;

5) samodzielnie organizuje próby zespołów instrumentalnych i potrafi wpływać na interpretację utworu muzycznego podczas pracy zespołowej.

Uczeń:

1) zna i stosuje zasady zachowania się na estradzie: odpowiedni strój, ukłon, wejście i zejście z estrady, dostrojenie instrumentu;

2) potrafi się koncentrować przed występem i podczas koncertu;

3) potrafi współpracować na estradzie z innymi muzykami biorącymi udział w prezentacji;

4) realizuje zadania, współpracując z większym zespołem instrumentalnym, takim jak: orkiestra dęta, orkiestra kameralna lub orkiestra symfoniczna;

5) samodzielnie i właściwie dostraja fagot do innych współwykonawców utworu muzycznego;

6) wykonuje publicznie utwory z pamięci;

7) umiejętnie i swobodnie prezentuje się na scenie, potrafi właściwie ocenić warunki akustyczne sali i dostosować do nich sposób gry;

8) potrafi zróżnicować role w zespole -jako solista i kameralista;

9) potrafi samodzielnie zorganizować własny występ, np. w formie audycji, recitalu;

10) przestrzega przepisów prawa autorskiego, szczególnie w zakresie rejestracji występów dostępnymi metodami audiowizualnymi;

11) prawidłowo określa epokę i styl wykonywanych lub wysłuchiwanych utworów, obiektywnie ocenia i komentuje różnorodne interpretacje.

Uczeń:

1) stale poszerza wiedzę na temat literatury swojego instrumentu, korzystając z nowoczesnych metod pozyskiwania informacji, w tym technologii informacyjnej i komunikacyjnej;

2) gromadzi i analizuje informacje z zakresu przedmiotu głównego oraz przedmiotów ogólnomuzycznych;

3) potrafi obsługiwać sprzęt elektroniczny i rejestrować swoją grę w celu dokonania krytycznej oceny prezentacji;

4) samodzielnie wyszukuje informacje, analizuje je i dokonuje ich oceny.

FLET

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń rozwija i utrwala umiejętności gry na instrumencie.

Uczeń:

1) odpowiedzialnie wykorzystuje czas przeznaczony na pracę z instrumentem;

2) przygotowuje i wykonuje dzieła muzyczne zgodnie z kanonami stylu i formy muzycznej.

Uczeń:

1) występuje publicznie jako solista i kameralista;

2) posiada umiejętność pracy w zespole;

3) jest świadomym odbiorcą sztuki.

Uczeń wykorzystuje technologię informacyjną i komunikacyjną, które wspomagają proces kształcenia i własnego rozwoju artystycznego.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) zna historię, budowę i odmiany instrumentu: flet, flet piccolo, flet altowy;

2) udoskonala znane techniki oddechu, zna budowę aparatu oddechowego;

3) zna sposoby rozgrywania się (ćwiczenia oddechowe, ćwiczenia emisji dźwięku i biegłości palcowej);

4) świadomie pracuje nad prawidłową intonacją;

5) zna i stosuje nowe środki wyrazu w zakresie dynamiki i barwy dźwięku;

6) świadomie posługuje się różnorodnymi technikami artykulacyjnymi, dynamiką i agogiką;

7) rozwija technikę palcową w stopniu umożliwiającym mu wykonywanie utworów o charakterze wirtuozowskim;

8) czyta nuty a vista;

9) świadomie wykorzystuje różne sposoby zapamiętywania materiału nutowego;

10) wykonuje wybrane fragmenty partii orkiestrowych.

Uczeń:

1) organizuje i realizuje systematyczne ćwiczenie poszczególnych elementów warsztatu według wskazówek nauczyciela;

2) w grze wykazuje się kreatywnością, muzykalnością i wrażliwością artystyczną;

3) rozumie przebieg frazy muzycznej;

4) łączy i wykorzystuje wiedzę teoretyczną w pracy nad samodzielnym przygotowaniem utworu;

5) kontroluje i analizuje własną grę podczas ćwiczenia;

6) posiada wiedzę teoretyczną na temat cech stylów i form muzycznych (koncert, sonata, suita, miniatura, temat z wariacjami) wspomagającą prawidłową interpretację utworów;

7) poszerza wiedzę na temat literatury przeznaczonej na flet, w tym kompozycji napisanych współcześnie.

Uczeń:

1) posiada niezbędne umiejętności swobodnej prezentacji scenicznej (koncentrację i pokonanie tremy, właściwą ocenę warunków akustycznych sali i dostosowanie do nich sposobu gry);

2) potrafi zróżnicować role -jako solista i kameralista;

3) kompetentnie i kreatywnie realizuje zadania artystyczne, powierzone mu w grze zespołowej;

4) na bieżąco śledzi wydarzenia kulturalne i bierze w nich udział, dobierając je pod kątem wykonywanego programu, wykonawców i wskazówek nauczyciela;

5) kształtuje własny pogląd, słuchając różnych interpretacji dzieł muzycznych i porównując te interpretacje.

Uczeń:

1) samodzielnie wyszukuje, wybiera i analizuje dostępne informacje z zakresu przedmiotu głównego oraz przedmiotów ogólnomuzycznych;

2) potrafi obsługiwać sprzęt elektroniczny i rejestrować swoją grę w celu dokonania analizy i krytycznej oceny.

FORTEPIAN

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń

1) w działaniach praktycznych integruje wiedzę z zakresu historii muzyki, form muzycznych, harmonii i analizy muzycznej;

2) rozwija swoją wiedzę, ze szczególnym uwzględnieniem historii fortepianu i muzyki fortepianowej, korzystając z różnych źródeł.

Uczeń:

1) rozwija umiejętności wykonawcze w zakresie wirtuozerii i głębi wyrazu;

2) doskonali elementy warsztatu gry w zakresie m.in. wydobycia dźwięku, elastyczności aparatu, stosowania różnorodnych technik gry, wykorzystania pedalizacji, gry gam i pasaży.

Uczeń:

1) doskonali umiejętności w zakresie interpretacji muzycznej zgodnej ze stylem, charakterem i budową formalną utworów;

2) kształtuje świadomość stosowania środków wykonawczych w zależności od rodzaju utworu i stylu;

3) rozwija sprawność niezbędną do wykonywania różnorodnych form literatury fortepianowej pochodzącej z różnych epok.

Uczeń:

1) doskonali swoje umiejętności gry podczas codziennego samodzielnego ćwiczenia;

2) samodzielnie i skutecznie rozwija dobór środków umożliwiających osiąganie celów w pracy nad utworami;

3) doskonali umiejętność korygowania własnych błędów i organizacji czasu przeznaczonego na ćwiczenie.

Uczeń:

1) doskonali umiejętność gry przed publicznością;

2) świadomie stosuje różne sposoby pamięciowego opanowania utworu, opanowywania tremy i koncentracji na zadaniu muzycznym;

3) usprawnia umiejętność dokonywania krytycznej oceny wykonywanych utworów.

Uczeń:

1) kreatywnie realizuje zadania artystyczne;

2) aktywnie uczestniczy w różnych formach życia muzycznego.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) zna ogólne zasady budowy i wydobywania dźwięku fortepianu oraz jego historycznych prototypów: klawikordu, klawesynu i pianoforte;

2) analizuje utwór muzyczny, wykorzystując wiedzę z przedmiotów ogólnomuzycznych;

3) zna oznaczenia dynamiczne, artykulacyjne, agogiczne i interpretacyjne (w tym oznaczenia włoskie);

4) rozpoznaje i definiuje cechy charakterystyczne budowy formalnej utworów, np.: fuga, suita, forma sonatowa, cykl sonatowy, rondo, wariacje, koncert, etiuda, miniatura i duża forma romantyczna;

5) rozpoznaje i wymienia cechy charakterystyczne stylu epoki i kompozytora wykonywanych utworów, np.: technika imitacyjna w polifonii barokowej, faktura homofoniczna w utworach klasycznych, tempo rabato i oddech w romantycznej kantylenie, wykorzystanie kolorystyki brzmienia w impresjonizmie;

6) samodzielnie dociera do informacji w zakresie historii dziedziny i cech stylistycznych z wykorzystaniem technologii informacyjnej i komunikacyjnej.

Uczeń:

1) prawidłowo wydobywa i kształtuje dźwięk we wszystkich rejestrach, ze szczególnym uwzględnieniem:

2) wykorzystuje elementy techniki gry w sposób wirtuozowski;

3) swobodnie i elastycznie posługuje się aparatem gry, ze szczególnym uwzględnieniem synchronizacji pracy rąk we wszystkich typach faktury, niezależności rąk oraz sprawności technicznej lewej ręki;

4) gra różnorodną artykulacją w następujących technikach gry:

5) prawidłowo realizuje fakturę homofoniczną i polifoniczną w następujących zagadnieniach:

6) posługuje się różnorodną pedalizacją, stosując m.in. półpedały, pedał wibracyjny;

7) doskonali technikę gry a vista;

8) prawidłowo gra wszystkie gamy i pasaże: majorowe oraz minorowe harmoniczne i melodyczne w pozycjach oktawy, tercji, seksty i decymy oraz podwójnych tercjach, odpowiednie do nich pasaże toniczne z przewrotami mieszane, pasaże oparte na czterodźwiękach dominanty septymowej i akordach septymowych zmniejszonych z przewrotami mieszane, gamy chromatyczne w pozycjach i podwójnych tercjach.

Uczeń:

1) interpretuje utwory muzyczne zgodnie z ich stylem, charakterem i budową formalną, szczególnie uwzględniając:

2) świadomie przekazuje treść muzyczną utworu, wykorzystując wyobraźnię brzmieniową, ekspresję wypowiedzi, emocje i intelekt;

3) wykonuje literaturę fortepianową z różnych epok muzycznych i w różnych stylach: baroku, klasycyzmu, romantyzmu, impresjonizmu i współczesności (XX i XXI wieku);

4) prawidłowo i ze zrozumieniem przedstawia różne formy muzyczne: utwory polifoniczne, klasyczny cykl sonatowy (do wyboru np.: sonatę, koncert), rondo, wariacje, etiudy, utwory wirtuozowskie, utwory kantylenowe, miniatury i duże formy romantyczne;

5) poprawnie wykonuje z pamięci podczas występów publicznych następujący program: trzy etiudy lub inne utwory wirtuozowskie (w tym co najmniej jedną etiudę F. Chopina), uwzględniające techniki: palcową obu rąk, podwójnych dźwięków i oktaw, utwór polifoniczny (do wyboru: Preludium i Fuga J. S. Bacha lub inną formę cykliczną w całości), sonatę klasyczną w całości, utwór F. Chopina, utwór dowolny (do wyboru: romantyczny, neoromantyczny, impresjonistyczny lub współczesny) oraz koncert (do wyboru: całość, część I lub II i III); dopuszcza się wykonanie z nut muzyki skomponowanej po 1950 r.

Uczeń podczas samodzielnego ćwiczenia:

1) kontroluje prawidłową postawę przy instrumencie;

2) pracuje świadomie nad rozwijaniem środków wykonawczych;

3) doskonali umiejętności wykonawcze w pracy nad interpretacją utworów;

4) stale pracuje nad doskonaleniem sposobów wydobycia dźwięku;

5) prawidłowo odczytuje nowy utwór muzyczny;

6) rozumie pojęcia muzyczne, samodzielnie określa charakter utworu oraz stosuje odpowiednie środki wyrazu;

7) samodzielnie pokonuje problemy techniczno-wykonawcze i interpretacyjno-muzyczne;

8) koryguje popełniane błędy.

Uczeń:

1) posiada umiejętność przekazu treści muzycznej wykonywanego utworu podczas publicznego występu;

2) posługuje się różnorodnymi sposobami pamięciowego opanowania utworów muzycznych;

3) potrafi odpowiednio reagować na błędy i sprawnie je korygować podczas występu;

4) utrzymuje w gotowości wykonawczej wybrane utwory;

5) współpracuje z innym instrumentalistą lub orkiestrą podczas prezentacji koncertu fortepianowego;

6) dokonuje oceny krytycznej wykonanych utworów;

7) stosuje podstawowe zasady obycia estradowego.

Uczeń:

1) planuje i realizuje przedsięwzięcia muzyczne;

2) rozwija umiejętności współpracy z innymi i tworzenia dobrych relacji;

3) bierze udział w różnych formach aktywności muzycznej (audycje, koncerty, kursy i inne).

GITARA

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń:

1) uczestniczy w wydarzeniach kulturalnych (koncerty, sztuki teatralne, filmy, wystawy);

2) pozyskuje, wybiera i ocenia informacje, wykorzystując technologię informacyjną i komunikacyjną;

3) poznaje literaturę muzyczną przedmiotu;

4) pogłębia wiedzę ogólnomuzyczną i sprawnie posługuje się fachową terminologią muzyczną;

5) wykorzystuje wiedzę teoretyczną do realizacji zadań artystycznych.

Uczeń:

1) świadomie doskonali swoje umiejętności techniczne i wzbogaca środki wyrazu artystycznego;

2) samodzielnie doskonali pracę nad utworem;

3) rozwija umiejętność słuchania własnej gry, świadomego ćwiczenia i korygowania błędów;

4) gra a vista nieskomplikowane utwory;

5) interpretuje utwory w oparciu o styl, formę i wiedzę z zakresu przedmiotów ogólnomuzycznych;

6) potrafi dokonać właściwej oceny poziomu swojej wiedzy i umiejętności.

Uczeń:

1) jest przygotowany do udziału w życiu muzycznym oraz upowszechniania wartości estetycznych muzyki;

2) posiada wrażliwość i wyobraźnię muzyczną umożliwiającą wyrażanie własnych koncepcji artystycznych.

Uczeń:

1) przez udział w wydarzeniach kulturalnych, lekturę literatury fachowej oraz słuchanie nagrań świadomie kształtuje własny gust estetyczny i kształci umiejętność właściwego zachowania podczas różnych wydarzeń kulturalnych;

2) aktywnie bierze udział w życiu kulturalnym swojego środowiska.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) świadomie uczestniczy w wydarzeniach muzycznych i kulturalnych (koncerty i inne formy sztuki);

2) wykorzystuje udział w koncertach, warsztatach, festiwalach i wykładach jako źródło inspiracji do własnej aktywności i dalszego zdobywania wiedzy;

3) aktywnie uczestniczy w życiu lokalnej społeczności muzycznej, dzieląc się swoimi zainteresowaniami muzycznymi;

4) samodzielnie wyszukuje i wybiera informacje o muzyce, wykorzystując m.in. technologię informacyjną i komunikacyjną;

5) samodzielnie poznaje literaturę gitarową przez udział w koncertach i słuchanie muzyki z nagrań.

Uczeń:

1) stosuje właściwe sposoby użytkowania i konserwacji instrumentu;

2) poprawnie posługuje się aparatem gry;

3) posiada podstawowe umiejętności harmonizacji melodii i realizacji akompaniamentu;

4) świadomie kształtuje dźwięk (posługuje się zróżnicowaną barwą i różnymi sposobami artykulacji);

5) w oparciu o wiedzę ogólnomuzyczną analizuje i interpretuje utwory solowe i kameralne zgodnie z ich budową formalną i stylem;

6) samodzielnie doskonali swoją technikę wykonawczą;

7) gra proste utwory a vista z uwzględnieniem prawidłowej artykulacji, dynamiki, frazowania i rytmu;

8) samodzielnie przygotowuje wybrane utwory: opracowuje aplikaturę, ćwiczy świadomie, słuchając własnej gry, koryguje popełniane błędy oraz dobiera środki wyrazu artystycznego;

9) uczestniczy w różnych formach muzykowania zespołowego;

10) wykonuje utwory z różnych epok (od polifonicznych form renesansu i baroku do muzyki współczesnej), w tym formy cykliczne (w całości lub wybrane części) oraz etiudy o zróżnicowanej problematyce technicznej;

11) realizuje gamy w tonacjach do czterech krzyżyków i trzech bemoli (jednogłosowo, tercje, seksty, oktawy, decymy);

12) zna podstawowe akordy durowe, molowe, septymowe i zmniejszone;

13) rozpoznaje i rozwija swoje zdolności i zainteresowania muzyczne;

14) w zależności od posiadanych predyspozycji i umiejętności podejmuje próby improwizacji, aranżacji i kompozycji;

15) posługuje się fachową terminologią muzyczną;

16) potrafi dokonać obiektywnej oceny poziomu swojej wiedzy i umiejętności.

Uczeń:

1) posiada umiejętności techniczno-wyrazowe oraz predyspozycje psychiczne do występów solowych i gry kameralnej;

2) wyraża własne koncepcje artystyczne, kierując się wrażliwością i wyobraźnią muzyczną;

3) kontroluje, w sposób świadomy, swoje emocje i zachowanie podczas występów;

4) przestrzega podstawowych zasad zachowania się na estradzie;

5) aktywnie uczestniczy w różnych formach życia muzycznego;

6) opanowuje pamięciowo rozbudowany repertuar (półrecital).

Uczeń:

1) ocenia słuchany utwór i jego wykonanie;

2) poszukuje nowych form wyrazu artystycznego, prezentując otwartą postawę wobec zmieniających się praktyk wykonawczych i nurtów stylistycznych;

3) poszerza swoją wiedzę, m.in. słuchając nagrań i czytając literaturę fachową, a także korzystając z technologii informacyjnej i komunikacyjnej;

4) bierze czynny udział w różnych formach życia muzycznego;

5) uczestniczy w audycjach, koncertach, wystawach i innych wydarzeniach kulturalnych.

HARFA PEDAŁOWA

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń:

1) usprawnia aparat gry;

2) doskonali umiejętności techniczne i interpretacyjne;

3) poszerza środki wyrazu o nowe umiejętności;

4) rozwija wirtuozowskie elementy gry.

Uczeń:

1) poznaje historię harfy i literaturę na jej temat;

2) poszerza wiedzę dotyczącą stylów wykonawczych, budowy formalnej utworów i znaczenia terminów muzycznych w celu prawidłowej interpretacji wykonywanego repertuaru.

Uczeń:

1) przez udział w koncertach doskonali umiejętność swobodnej prezentacji przed publicznością przy równoczesnym kreatywnym wyrażaniu swojej wrażliwości artystycznej;

2) pogłębia umiejętność współpracy z innymi instrumentalistami;

3) pracuje nad osiągnięciem koncentracji umożliwiającej opanowanie tremy i prawidłowy przebieg występu.

Uczeń przez udział w wydarzeniach kulturalnych, lekturę literatury fachowej oraz słuchanie nagrań świadomie kształtuje własny gust estetyczny i kształci umiejętność właściwego zachowania podczas różnych wydarzeń kulturalnych.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) przyjmuje prawidłową postawę podczas gry na instrumencie oraz dysponuje swobodną techniką gry pozwalającą na prawidłowe wykonanie dzieł muzycznych różnych epok i stylów w muzyce solowej, kameralnej i orkiestrowej;

2) prawidłowo odczytuje zapis utworów muzycznych oraz interpretuje je zgodnie z zamysłem kompozytora;

3) umiejętnie realizuje skomplikowane harmonicznie i rytmicznie przebiegi muzyczne, zwracając uwagę na prawidłowo utrzymany puls i akcentację;

4) dostosowuje środki wyrazu do rodzaju wykonywanego utworu, sprawnie wykorzystując odpowiednią artykulację, agogikę, dynamikę, frazowanie i ekspresję;

5) czyta nuty a vista w sposób gwarantujący szybkie opanowanie nowego materiału;

6) poprawnie odczytuje i realizuje współczesną notację muzyczną;

7) prawidłowo realizuje szeroki wachlarz harfowych efektów brzmieniowych;

8) poprawnie realizuje ozdobniki;

9) kreatywnie wyraża swoją wrażliwość artystyczną w interpretacji dzieł muzycznych;

10) potrafi prawidłowo nastroić harfę, używając elektronicznego aparatu do strojenia lub kamertonu;

11) jest wyczulony na dokładne strojenie harfy, potrafi korygować jej strój w miarę pojawiających się problemów intonacyjnych podczas prezentacji utworu;

12) samodzielnie planuje pracę nad utworem, zapoznając się z jego budową formalną i stylem;

13) kontroluje i obiektywnie ocenia swoją pracę;

14) efektywnie organizuje swoją pracę przez świadome wykorzystanie różnorodnych sposobów ćwiczenia;

15) opanowuje pamięciowo część utworów ze swojego repertuaru przez wykorzystanie różnych technik zapamiętywania;

16) wykorzystuje w praktyce wiedzę z zakresu przedmiotów ogólnomuzycznych;

17) realizuje (indywidualnie i zespołowo) projekty artystyczne w zakresie swoich umiejętności;

18) współpracuje w zespole kameralnym;

19) przygotowuje i samodzielnie opracowuje fragmenty partii orkiestrowych;

20) aranżuje utwory oraz tworzy krótkie improwizacje (np. kadencje);

21) ocenia swoje dokonania oraz dokonania innych.

Uczeń:

1) zna historię harfy na tle historii muzyki, jej literaturę, budowę oraz sposób konserwowania instrumentu;

2) stosuje w praktyce swoją wiedzę z zakresu przedmiotów ogólnomuzycznych;

3) rozszerza wiedzę w zakresie terminów muzycznych o dodatkowe, dotyczące szczegółowej interpretacji i ekspresji;

4) utrwala wiedzę z zakresu stylów muzycznych i zróżnicowanego sposobu artykulacji;

5) analizuje utwór od strony budowy formalnej, harmonii, stylu i cech charakterystycznych dla danej epoki;

6) zna sposoby zapisu różnorodnej artykulacji, specyficznych dla harfy efektów brzmieniowych oraz współczesnej notacji muzycznej;

7) zna różnorodne interpretacje muzyczne i potrafi je ocenić;

8) świadomie dba o swój rozwój artystyczny, stale wzbogacając swoją wiedzę;

9) zna harfową literaturę solową, kameralną oraz wybrane fragmenty utworów orkiestrowych;

10) korzysta z literatury specjalistycznej i publicystyki muzycznej;

11) wykorzystuje technologię informacyjną i komunikacyjną do pogłębiania wiedzy merytorycznej i wyszukiwania nowego repertuaru;

12) wykorzystuje środki techniczne do audiowizualnej rejestracji swoich występów oraz weryfikacji własnych osiągnięć.

Uczeń:

1) przestrzega zasad zachowania się na estradzie;

2) osiąga koncentrację niezbędną do opanowania tremy i prawidłowego przebiegu występu;

3) opanowuje pamięciowo większe formy muzyczne;

4) stosuje autorefleksję i potrafi ją wyrazić w celu wzbogacenia własnego rozwoju;

5) jest zdyscyplinowany podczas pracy w zespole;

6) w sposób otwarty i kreatywny współtworzy dzieło muzyczne;

7) w pracy zespołowej zaznajamia się z partiami innych instrumentów w partyturze;

8) współpracuje w zespole, grając rolę zarówno instrumentu wiodącego, jak i akompaniującego;

9) wykazuje się kompetencjami społecznymi w organizowaniu gry zespołowej (przestrzega zasad kultury i dobrego wychowania, okazuje pomoc kolegom, wykazuje się odpowiedzialnością za pracę swoją oraz zespołu, jest elastyczny, otwarty na zmiany, szanuje siebie i innych);

10) ponosi odpowiedzialność za podejmowane działania.

Uczeń:

1) ocenia słuchany utwór i jego wykonanie;

2) poszukuje nowych form wyrazu artystycznego, prezentując otwartą postawę wobec zmieniających się praktyk wykonawczych i nurtów stylistycznych;

3) poszerza swoją wiedzę, m.in. słuchając nagrań i czytając literaturę fachową, a także korzystając z technologii informacyjnej i komunikacyjnej;

4) bierze czynny udział w różnych formach życia muzycznego.

KLARNET

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń rozwija i utrwala umiejętności gry na instrumencie.

Uczeń:

1) odpowiedzialnie wykorzystuje czas przeznaczony na pracę z instrumentem;

2) przygotowuje i wykonuje dzieła muzyczne zgodnie z kanonami stylu i formy muzycznej.

Uczeń:

1) występuje publicznie jako solista i kameralista;

2) posiada umiejętność pracy w dużym zespole wykonawczym;

3) jest świadomym odbiorcą sztuki.

Uczeń wykorzystuje technologię informacyjną i komunikacyjną w celu poszerzania wiedzy oraz dalszego kształcenia i rozwoju artystycznego.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) zna historię, budowę i odmiany instrumentu: klarnet A, B, C, D, Es, klarnet basowy, bassethorn;

2) udoskonala podstawowe techniki oddechu, zna budowę aparatu oddechowego;

3) zna sposoby rozgrywania się (ćwiczenia oddechowe, ćwiczenia emisji dźwięku i biegłości palcowej);

4) świadomie kontroluje prawidłową intonację;

5) zna i stosuje nowe środki wyrazu w zakresie dynamiki i barwy dźwięku;

6) świadomie posługuje się różnorodnymi technikami artykulacyjnymi, dynamiką i agogiką;

7) posługuje się wysokim stopniem techniki palcowej, która pozwala mu na wykonywanie utworów o charakterze wirtuozowskim;

8) czyta nuty a vista, prawidłowo realizując zapis nutowy;

9) świadomie korzysta z różnych sposobów zapamiętywania materiału nutowego;

10) zna zasady transpozycji, wykonuje wybrane fragmenty partii orkiestrowych.

Uczeń:

1) zna podstawowe warunki pracy i higienę pracy i ich przestrzega (przewietrzone pomieszczenie, odpowiednie oświetlenie, prawidłowe ustawienie pulpitu);

2) organizuje i realizuje pracę nad poszczególnymi elementami warsztatu według wskazówek nauczyciela;

3) łączy i wykorzystuje wiedzę teoretyczną w pracy nad samodzielnym przygotowaniem utworu;

4) kontroluje i analizuje własną grę podczas ćwiczenia;

5) interpretuje prawidłowo utwory w oparciu o wiedzę teoretyczną na temat stylów i form muzycznych (koncert, sonata, suita, miniatura, temat z wariacjami);

6) odznacza się w grze kreatywnością, muzykalnością i wrażliwością artystyczną;

7) poszerza wiedzę z zakresu literatury muzycznej przeznaczonej na klarnet, uwzględniając utwory skomponowane współcześnie.

Uczeń:

1) potrafi umiejętnie i swobodnie prezentować się na scenie (koncentruje się i pokonuje tremę, właściwie ocenia warunki akustyczne sali i dostosowuje do nich sposób gry);

2) potrafi zróżnicować role -jako solista i kameralista;

3) kompetentnie i kreatywnie realizuje zadania artystyczne w grze zespołowej;

4) śledzi bieżące wydarzenia kulturalne i bierze w nich udział, selekcjonuje je pod kątem wykonywanego programu, wykonawców i wskazówek nauczyciela;

5) kształtuje własne poglądy na temat muzyki, słuchając różnych wykonań dzieł muzycznych i porównując te wykonania.

Uczeń:

1) samodzielnie poszukuje informacji z zakresu przedmiotu głównego oraz przedmiotów ogólnomuzycznych, analizuje je i dobiera;

2) potrafi obsługiwać aparaturę umożliwiającą rejestrację gry w celu dokonania analitycznej oceny swoich prezentacji.

KLAWESYN

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń kształci umiejętności prawidłowego posługiwania się aparatem gry oraz doskonali sposoby analizy i interpretacji materiału muzycznego.

Uczeń poznaje cechy charakterystyczne instrumentów z rodziny klawesynów, wybraną literaturę przedmiotu oraz reprezentatywne utwory z repertuaru klawesynowego, skomponowane w różnych stylach i okresach historycznych.

Uczeń:

1) aktywnie współpracuje w grupie;

2) uczestniczy w życiu kulturalnym przez grę solową i w zespołach, a także słuchając muzyki.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) profesjonalnie posługuje się techniką gry, korzysta z systemu rejestrów;

2) stosuje zróżnicowane rodzaje artykulacji, frazowanie, ornamentykę oraz elementy improwizacji, w zależności od stylu i charakteru wykonywanego utworu;

3) posiada umiejętność realizacji faktury wielogłosowej;

4) twórczo interpretuje utwór, uwzględniając zasady notacji, cechy stylu i strukturę formy muzycznej, specyfikę instrumentu oraz elementy wyrazowe;

5) stosuje różne sposoby zapamiętywania utworów;

6) wykonuje a vista łatwe utwory;

7) samodzielnie opracowuje utwory o małym stopniu trudności;

8) wykonuje utwory w różnych formach muzykowania zespołowego oraz realizuje basso continuo;

9) ma w repertuarze utwory o zróżnicowanej formie i stylu, w tym cykl suitowy i formy swobodne;

10) korzysta w praktyce z zasobów wiedzy teoretycznej.

Uczeń:

1) definiuje reprezentatywne dzieła z literatury klawesynowej;

2) definiuje strukturę wykonywanego dzieła, jego styl oraz charakter;

3) wykorzystuje wiedzę z zakresu podstawowych cech dawnych praktyk wykonawczych;

4) wykorzystuje wiedzę z historii rozwoju i budowy klawesynu;

5) pozyskuje materiały i wiedzę ze zbiorów bibliotecznych i z multimediów, korzystając również z technologii informacyjnych i komunikacyjnych;

6) zna terminologię z zakresu przedmiotu i posługuje się nią.

Uczeń:

1) potrafi samodzielnie i właściwie zorganizować swoją pracę;

2) aktywnie i odpowiedzialnie współpracuje w grupie i na rzecz grupy;

3) potrafi odpowiednio prezentować się na estradzie oraz krytycznie oceniać własne dokonania;

4) jest obiektywny i rzetelny w ocenie swoich kwalifikacji;

5) korzysta z zasobów kultury w różnych jej formach;

6) doskonali umiejętności zawodowe i poszerza swoją wiedzę, m.in. słuchając nagrań i czytając literaturę fachową;

7) bierze czynny udział w różnych formach życia muzycznego.

KONTRABAS

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń:

1) usprawnia aparat gry prawej i lewej ręki;

2) doskonali umiejętności techniczne i interpretacyjne;

3) poszerza środki wyrazu o nowe umiejętności;

4) rozwija wirtuozowskie elementy gry.

Uczeń:

1) poznaje historię kontrabasu;

2) poszerza wiedzę dotyczącą stylów wykonawczych, budowy formalnej utworów i interpretacji.

Uczeń:

1) przez udział w koncertach doskonali umiejętność swobodnej prezentacji przed publicznością oraz kształci umiejętność kreatywnego wyrażania swojej wrażliwości artystycznej;

2) pogłębia umiejętność współpracy z innymi instrumentalistami;

3) stosuje różne sposoby koncentracji i opanowania tremy oraz wpływa na prawidłowy przebieg występu.

Uczeń:

1) przez udział w wydarzeniach kulturalnych, lekturę literatury fachowej oraz słuchanie nagrań świadomie kształtuje własny gust estetyczny i kształci umiejętność właściwego zachowania podczas różnych wydarzeń kulturalnych;

2) aktywnie bierze udział w życiu kulturalnym swojego środowiska.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) posiada umiejętności w zakresie warsztatu technicznego (prawidłowa korelacja elementów aparatu gry) pozwalające na prezentacje treści muzycznych zawartych w utworach, z uwzględnieniem specyfiki literatury solowej, kameralnej i orkiestrowej;

2) zachowuje prawidłową postawę przy instrumencie umożliwiającą swobodę techniczną;

3) kształtuje walory brzmieniowe kontrabasu (wrażliwość na dźwięk, prawidłowe zastosowanie wibracji);

4) wykorzystuje różne rodzaje artykulacji i smyczkowania;

5) potrafi samodzielnie opracować i kreować pod względem artystycznym utwór, stosując odpowiednią aplikaturę i smyczkowanie;

6) realizuje zgodnie z zasadami ozdobniki oraz wykorzystuje w swojej grze flażolety;

7) dba o czystość intonacji;

8) stosuje zróżnicowaną wibrację, kształtując dźwięk zgodnie ze stylem wykonywanego utworu;

9) samodzielnie poszukuje i wykorzystuje informacje, korzystając z technik informacyjnych i komunikacyjnych stosowanych w muzyce.

Uczeń:

1) posiada wiedzę ogólnomuzyczną umożliwiającą prawidłową realizację zadań praktycznych w swojej dziedzinie artystycznej;

2) prawidłowo odczytuje utwór muzyczny w oparciu o stylistykę epoki;

3) poszerza swoją wiedzę, korzystając z literatury specjalistycznej;

4) wykorzystuje techniki audiowizualne do rejestracji swoich występów i weryfikacji osiągnięć.

Uczeń:

1) rozwija zainteresowania muzyczne i odczuwa satysfakcję z działalności estradowej;

2) poprawnie interpretuje dzieło muzyczne;

3) samodzielnie opracowuje utwory o podstawowym i średnim stopniu trudności;

4) prezentuje w sposób optymalny walory artystyczne swojej gry;

5) stosuje różne sposoby koncentracji i opanowania tremy, dbając o prawidłowy przebieg występu;

6) potrafi opanować pamięciowo duże formy muzyczne;

7) jest kreatywny w interpretacji utworów;

8) współpracuje z innymi instrumentalistami w ramach zespołów kameralnych, dbając o zachowanie proporcji brzmieniowych, czystość intonacji i jednolitą artykulację;

9) podejmuje próby improwizacji, aranżacji lub tworzenia kompozycji;

10) posiada wiedzę i umiejętności w zakresie wykorzystywania instrumentu w różnych formach aktywności artystycznej.

Uczeń:

1) ocenia słuchany utwór i jego wykonanie;

2) poszukuje nowych form wyrazu artystycznego, prezentując otwartą postawę wobec zmieniających się praktyk wykonawczych i nurtów stylistycznych;

3) poszerza swoją wiedzę, m.in. słuchając nagrań i czytając literaturę fachową, a także korzystając z technologii informacyjnej i komunikacyjnej;

4) bierze czynny udział w różnych formach życia muzycznego;

5) uczestniczy w audycjach, koncertach, wystawach i innych wydarzeniach kulturalnych.

OBÓJ

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń rozwija i utrwala umiejętności w zakresie techniki gry na instrumencie.

Uczeń:

1) odpowiedzialnie wykorzystuje czas przeznaczony na pracę z instrumentem;

2) przygotowuje i wykonuje utwory muzyczne zgodnie z kanonami stylu i formy muzycznej.

Uczeń:

1) występuje publicznie jako solista i kameralista;

2) posiada umiejętność pracy w dużym zespole instrumentalnym;

3) jest świadomym odbiorcą sztuki.

Uczeń wykorzystuje technologię informacyjną i komunikacyjną w procesie kształcenia i własnego rozwoju artystycznego.

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE

Uczeń:

1) zna historię, budowę i odmiany oboju: rożek angielski, obój d'amore, obój barokowy;

2) zna zasady konserwacji oboju, dba o stroiki;

3) samodzielnie dobiera stroik i właściwie przygotowuje go do gry;

4) udoskonala znane techniki oddechu, zna budowę aparatu oddechowego;

5) zna sposoby wykonywania ćwiczeń przygotowawczych (ćwiczenia oddechowe, ćwiczenia emisji dźwięku i biegłości palcowej);

6) świadomie pracuje nad prawidłową intonacją;

7) zna i stosuje różnorodne środki wyrazu w zakresie dynamiki i barwy dźwięku;

8) świadomie posługuje się środkami artykulacyjnymi, dynamiką i agogiką;

9) posiada umiejętności w zakresie techniki palcowej umożliwiające mu wykonywanie utworów o bardziej skomplikowanym charakterze technicznym;

10) czyta nuty a vista;

11) świadomie korzysta z różnych sposobów zapamiętywania utworu;

12) wykonuje wybrane fragmenty partii orkiestrowych.

Uczeń:

1) organizuje i realizuje pracę: ćwiczenie poszczególnych elementów warsztatu według wskazówek nauczyciela;

2) kreatywnie interpretuje utwory muzyczne, z wykorzystaniem wyobraźni muzycznej i ekspresji wyrazowej;

3) łączy i wykorzystuje wiedzę teoretyczną do samodzielnej pracy nad przygotowaniem utworu;

4) kontroluje i analizuje własną grę podczas ćwiczenia;

5) zna kanony stylu i form muzycznych (koncert, sonata, suita, miniatura, temat z wariacjami), pozwalające mu na prawidłową interpretację utworów;

6) poszerza wiedzę na temat literatury swojego instrumentu, w tym kompozycji współcześnie napisanych.

Uczeń:

1) posiada niezbędne umiejętności pozwalające na swobodną prezentację sceniczną (koncentrację i pokonanie tremy, właściwą ocenę warunków akustycznych sali i dostosowanie do nich sposobu gry);

2) potrafi zróżnicować role -jako solista i kameralista;

3) potrafi nastroić swój instrument oraz prawidłowo intonuje dźwięk al w celu nastrojenia zespołu muzycznego;

4) kompetentnie i kreatywnie realizuje zadania artystyczne w grze zespołowej;

5) na bieżąco śledzi wydarzenia kulturalne i bierze w nich udział, dobierając je pod kątem wykonywanego programu, wykonawców i wskazówek nauczyciela;

6) kształtuje własne poglądy w oparciu o słuchanie i porównywanie różnych wykonań dzieł muzycznych.

Uczeń:

1) samodzielnie wyszukuje, analizuje i wybiera dostępne informacje z zakresu przedmiotu głównego oraz przedmiotów ogólnomuzycznych;

2) interesuje się wykorzystywaniem sprzętu elektronicznego i technik multimedialnych do swoich muzycznych potrzeb.

ORGANY

CELE KSZTAŁCENIA - WYMAGANIA OGÓLNE

Uczeń:

1) w działaniach praktycznych integruje wiedzę z zakresu historii muzyki, form muzycznych, harmonii i analizy muzycznej;

2) rozwija swoją wiedzę, ze szczególnym uwzględnieniem historii organów i muzyki organowej, korzystając z różnych źródeł.

Uczeń zdobywa umiejętności techniczne w zakresie gry manuałowej i pedałowej oraz realizowania zróżnicowanych struktur formalnych i stosowania odpowiednich środków wyrazowych.